ប្រធានបទ Topic
សមាគមសិទ្ធិមនុស្ស និងអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (ADHOC)
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
អង្គការ ADHOC ដែលជាអក្សរកាត់របស់សមាគមសិទ្ធិមនុស្ស និងអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (Cambodian Human Rights and Development Association) គឺជាអង្គការសិទ្ធិមនុស្សចំណាស់ជាងគេបង្អស់នៅកម្ពុជា។ តាមវិគីភីឌា អង្គការនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៩១ ដោយក្រុមអតីតអ្នកទោសនយោបាយ ដឹកនាំដោយលោក ធន់ សារ៉ាយ (Thun Saray) ភ្លាមៗក្រោយពីការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ១៩៩១ ដែលបានបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលនៅកម្ពុជាអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍។ ADHOC ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការការពារ និងលើកកម្ពស់សិទ្ធិមនុស្ស ព្រមទាំងការអភិវឌ្ឍសង្គមនៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា ហើយត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិថាជាស្ថាប័នឯករាជ្យមួយដែលមានឥទ្ធិពល។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ក្នុងនាមជាអង្គការមួយ ADHOC មានមូលដ្ឋានការងារសំខាន់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលជាប្រទេសមានប្រវត្តិសាស្ត្រស្មុគស្មាញទាក់ទងនឹងការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ពិសេសក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមស៊ីវិលនិងរបបកន្លងមក។ ស្ថាបនិកឈានមុខជាងគេគឺលោក ធន់ សារ៉ាយ ជាអតីតអ្នកទោសនយោបាយដែលបានរងទុក្ខក្រោមរបបដែលមិនគោរពសិទ្ធិមនុស្ស។ យោងតាមវិគីភីឌា លោក ធន់ សារ៉ាយ រួមជាមួយក្រុមអតីតអ្នកទោសនយោបាយដទៃទៀត បានចូលរួមគ្នាបង្កើត ADHOC ឡើងក្នុងគោលបំណងដើម្បីការពារសិទ្ធិមនុស្ស និងផ្សព្វផ្សាយតម្លៃប្រជាធិបតេយ្យដល់សង្គមខ្មែរដែលកំពុងតែងើបឡើងវិញពីសង្គ្រាម។ មិនមានកំណត់ត្រាលម្អិតស្ដីពីទីតាំងជាក់លាក់នៃទីស្នាក់ការកណ្ដាលរបស់អង្គការទេ តែជាទូទៅគេដឹងថាអង្គការដំណើរការនៅតាមតំបន់ជាច្រើនទូទាំងប្រទេស។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រវត្តិនៃការបង្កើត ADHOC គឺជាប់ទាក់ទងយ៉ាងជិតស្និតនឹងដំណើរការសន្តិភាពនៅកម្ពុជា។ តាមវិគីភីឌា ក្រុមអតីតអ្នកទោសនយោបាយដែលដឹកនាំដោយលោក ធន់ សារ៉ាយ បានសម្រេចចិត្តបង្កើតអង្គការនេះឡើងនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៩១ ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីមានការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស។ កិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ១៩៩១ នេះបានបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលដែលបានអូសបន្លាយតាំងពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ និងបានបណ្ដាលឲ្យមានការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរនិងការបំផ្លាញប្រព័ន្ធច្បាប់។ ការលេចឡើងនៃ ADHOC តំណាងឲ្យការផ្លាស់ប្តូរពីសង្គមដែលពោរពេញទៅដោយជម្លោះ ទៅកាន់យុគសម័យថ្មីនៃការកសាងសន្តិភាព និងការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស។ អង្គការនេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាស្ថាប័នសិទ្ធិមនុស្សឯករាជ្យដំបូងគេបង្អស់នៅកម្ពុជាក្រោយសង្គ្រាម ហើយវាបានក្លាយជាគំរូសម្រាប់អង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលជាច្រើនទៀតដែលធ្វើការលើវិស័យស្រដៀងគ្នា។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ទោះបីជាវិគីភីឌាមិនបានផ្ដល់ព័ត៌មានលម្អិតអំពីផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចនិងវប្បធម៌របស់ ADHOC ក៏ដោយ ក៏គេអាចស្វែងយល់បានតាមរយៈឈ្មោះ និងបេសកកម្មរបស់អង្គការនេះថាវាផ្ដោតលើការអភិវឌ្ឍសង្គមដែលភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងគ្នារវាងសិទ្ធិមនុស្ស និងការអភិវឌ្ឍ។ ការងាររបស់ ADHOC បានចូលរួមចំណែកក្នុងការបង្កើតវប្បធម៌សិទ្ធិមនុស្ស និងប្រជាធិបតេយ្យ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយចីរភាព។ សកម្មភាពលើកកម្ពស់សិទ្ធិកាន់កាប់ដីធ្លី សិទ្ធិការងារ និងសិទ្ធិទទួលបានយុត្តិធម៌ មានឥទ្ធិពលផ្ទាល់ទៅលើជីវភាពសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ។ ដូច្នេះ ADHOC មិនត្រឹមតែជាអ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្សប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជាអ្នកជំរុញការផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌សង្គមសំដៅទៅរកសមធម៌ និងការគោរពគ្នាទៅវិញទៅមកផងដែរ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
បច្ចុប្បន្ននេះ ADHOC នៅតែជាអង្គការសិទ្ធិមនុស្សឈានមុខមួយនៅកម្ពុជា ដោយបន្តចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការត្រួតពិនិត្យ និងរាយការណ៍ពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅទូទាំងប្រទេស។ តាមវិគីភីឌា ADHOC ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីឆ្លើយតបនឹងបញ្ហាក្រោយសង្គ្រាម ហើយមកដល់សម័យកាលនេះ អង្គការបានប្រឈមមុខនឹងឧបសគ្គថ្មីៗ រួមទាំងការរឹតត្បិតលើលំហរសង្គមស៊ីវិលនៅកម្ពុជាផងដែរ។ របាយការណ៍របស់ ADHOC ត្រូវបានដកស្រង់ជាប្រចាំដោយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអន្តរជាតិ អង្គការសហប្រជាជាតិ និងក្រុមសង្គមស៊ីវិលនានា ដែលធ្វើឲ្យវាក្លាយជាសំឡេងដ៏សំខាន់សម្រាប់អ្នកដែលចង់ស្វែងយល់អំពីនិន្នាការសិទ្ធិមនុស្សនៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការតាមដានដំណឹងនិងសកម្មភាពរបស់ ADHOC អាចផ្ដល់នូវការយល់ដឹងកាន់តែស៊ីជម្រៅអំពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្ស និងចលនាសង្គមនៅកម្ពុជា ដែលជារឿយៗជាប់ទាក់ទងនឹងប្រធានបទនយោបាយ និងការអភិវឌ្ឍដែលកំពុងមានឥទ្ធិពលលើជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរ។