ប្រធានបទ

ប្រាសាទអង្គរវត្ត

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រាសាទអង្គរវត្តថតពីមុខ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ប្រាសាទអង្គរវត្ត គឺជាបូជនីយដ្ឋានសាសនាដ៏ធំបំផុតក្នុងពិភពលោក ដែលមានទីតាំងនៅខេត្តសៀមរាប ប្រទេសកម្ពុជា។ ប្រាសាទនេះសាងសង់ឡើងដោយព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី២ ក្នុងរជ្ជកាលរវាងឆ្នាំ ១១១៣ ដល់ ១១៥០ នៃគ.ស. ក្នុងនាមជាទីសក្ការៈបូជាព្រហ្មញ្ញសាសនា ដោយឧទ្ទិសថ្វាយចំពោះព្រះវិស្ណុ។ ក្រោយពីចុងសតវត្សទី១៣ ប្រាសាទនេះបានផ្លាស់ប្តូរជាបណ្តើរៗទៅជាវត្តអារាមពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ហើយបានបន្តជាមជ្ឈមណ្ឌលគោរពបូជាដ៏សំខាន់សម្រាប់ពុទ្ធសាសនិកជនរហូតមកទល់សព្វថ្ងៃ។

លក្ខណៈពិសេសនៃប្រាសាទអង្គរវត្ត រួមមានទំហំដ៏ធំសម្បើម ចម្លាក់ក្រឡោតយ៉ាងល្អិតល្អន់តាមជញ្ជាំងវិចិត្រសាល និងការរចនាស្ថាបត្យកម្មដែលបង្ហាញពីឯកភាពនិងភាពជាស្នាដៃកំពូលនៃស្ថាបត្យកម្មខ្មែរ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ប្រាសាទនេះបែរមុខទៅទិសខាងលិច ខុសពីប្រាសាទភាគច្រើនក្នុងតំបន់អង្គរ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ទិដ្ឋភាពពីលើអាកាសនៃប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia ប្រាសាទអង្គរវត្តស្ថិតនៅក្នុងរមណីយដ្ឋានប្រវត្តិសាស្ត្រអង្គរ ខេត្តសៀមរាប ភាគពាយ័ព្យនៃប្រទេសកម្ពុជា។ តំបន់ទាំងមូលមានផ្ទៃដី ១៦២,៦ ហិកតា ដោយព័ទ្ធជុំវិញដោយគូទឹកដ៏ធំមួយ ដែលត្រូវបានគេជឿថាជាតំណាងនៃមហាសាគរ។ ប្រាសាទនេះមានប្រាង្គកណ្តាលចំនួន ៥ តម្រៀបជាជួរ ហើយហ៊ំព័ទ្ធដោយវិចិត្រសាល និងរបងជាច្រើនជាន់។

បើនិយាយពីប្រជាជន ប្រាសាទអង្គរវត្តមិនមែនជាទីក្រុង ឬភូមិស្រុកទេ តែជាកន្លែងសកម្មសម្រាប់ការគោរពបូជាព្រះពុទ្ធសាសនា។ ព្រះសង្ឃ និងពុទ្ធបរិស័ទជាច្រើននាក់បានមកគោរពបូជានៅទីនេះជារៀងរាល់ថ្ងៃ ហើយបរិវេណជុំវិញក៏មានប្រជាជនក្នុងតំបន់ដែលបម្រើការងារក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ផងដែរ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

រូបថតប្រាសាទអង្គរវត្តក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៦ ដោយ អេមីល ជីសែល ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ប្រាសាទអង្គរវត្តត្រូវបានកសាងឡើងនៅសតវត្សទី១២ ដោយព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី២ ដែលជាព្រះមហាក្សត្រខ្មែរដ៏មានអំណាចនៅសម័យចក្រភពខ្មែរ។ ប្រាសាទនេះត្រូវបានសាងសង់ដើម្បីជាទីសក្ការៈបូជាដល់ព្រះវិស្ណុ ជាទេវតាមួយអង្គក្នុងសាសនាហិណ្ឌូ ហើយក៏ជាប្រាសាទដែលតំណាងឱ្យភ្នំព្រះសុមេរុ ដែលជាអ័ក្សនៃចក្រវាឡក្នុងជំនឿបុរាណ។ ក្រោយពីរជ្ជកាលរបស់ព្រះអង្គ ប្រាសាទនេះបានផ្លាស់ប្តូរបន្តិចម្តងៗទៅជាពុទ្ធសាសនាថេរវាទនៅចុងសតវត្សទី១៣ ហើយបានបន្តជាកន្លែងសកម្មរហូតមក។

ក្នុងកំឡុងសតវត្សទី១៩ តាមរូបថតនិងគំនូរដែលបានរក្សាទុកក្នុង Wikipedia ប្រាសាទអង្គរវត្តបានលេចមុខក្នុងស្មារតីរបស់ពិភពលោកកាន់តែច្រើន តាមរយៈស្នាដៃរបស់អ្នករុករកជនជាតិបារាំង ដូចជា ហង់រី មូហូ និង អេមីល ជីសែល។ រូបគំនូរនិងរូបថតទាំងនេះបានបង្ហាញពីភាពអស្ចារ្យនៃប្រាសាទនេះទៅកាន់អឺរ៉ុប។

មិនតែប៉ុណ្ណោះ ប្រវត្តិសាស្ត្រទំនើបក៏បានបន្សល់ទុកនូវស្លាកស្នាមដ៏ឈឺចាប់ដែរ ដោយយោងតាម Wikipedia ក្នុងអំឡុងពេលសង្គ្រាមរវាងរបបខ្មែរក្រហម និងកងទ័ពវៀតណាម ប្រាសាទនេះបានទទួលរងការខូចខាតដោយការបាញ់ប្រហារ ដែលស្នាមគ្រាប់កាំភ្លើងនៅតែអាចមើលឃើញរហូតដល់សព្វថ្ងៃ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ព្រះសង្ឃនៅមុខប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រភព: Wikipedia

ប្រាសាទអង្គរវត្តមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងវប្បធម៌ និងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ Wikipedia បានរាយការណ៍ថា ប្រាសាទនេះត្រូវបានគេចាត់ទុកជានិមិត្តរូបរបស់កម្ពុជា ដោយរូបភាពរបស់វាត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងទង់ជាតិនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ នេះជាការបង្ហាញពីមោទនភាពជាតិ និងកេរ្តិ៍ដំណែលវប្បធម៌ដ៏យូរលង់របស់ខ្មែរ។

ក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ច ប្រាសាទអង្គរវត្តគឺជាកន្លែងទាក់ទាញទេសចរដ៏សំខាន់បំផុតមួយនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ហើយជារៀងរាល់ឆ្នាំ ភ្ញៀវទេសចររាប់លាននាក់មកពីជុំវិញពិភពលោកបានមកទស្សនាប្រាសាទនេះ។ ការទស្សនានេះបានរួមចំណែកយ៉ាងច្រើនដល់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ តាមរយៈការលក់សំបុត្រ សេវាកម្មទេសចរណ៍ និងអាជីវកម្មក្នុងស្រុក។ ក្រៅពីនេះ ព្រះសង្ឃ និងពុទ្ធបរិស័ទនៅតែបន្តធ្វើពិធីសាសនាជាប្រចាំ ដែលបញ្ជាក់ពីការបន្តវេនវប្បធម៌ដ៏រឹងមាំ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ស្នាមគ្រាប់កាំភ្លើងពីការប្រយុទ្ធរវាងកងទ័ពខ្មែរក្រហម និងវៀតណាម ប្រភព: Wikipedia

នៅក្នុងបរិបទទំនើប ប្រាសាទអង្គរវត្តនៅតែជាប្រធានបទដ៏សំខាន់ដែល KhmerPulse យកចិត្តទុកដាក់។ ការអភិរក្សប្រាសាទ ការគ្រប់គ្រងទេសចរណ៍ប្រកបដោយចីរភាព និងការពង្រឹងអត្តសញ្ញាណជាតិសុទ្ធតែជារឿងដែលត្រូវបានពិភាក្សាជាញឹកញាប់នៅក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។ ស្នាមគ្រាប់កាំភ្លើងពីសង្គ្រាមអតីតកាលបានរំឭកដល់ភាពផុយស្រួយនៃសន្តិភាព និងការតាំងចិត្តរបស់ខ្មែរក្នុងការការពារមរតកវប្បធម៌របស់ខ្លួន។ កិច្ចខំប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា រួមជាមួយអង្គការអន្តរជាតិ ដើម្បីអភិរក្សនិងអភិវឌ្ឍន៍តំបន់អង្គរនៅតែបន្តជារឿងដែលត្រូវបានតាមដានយ៉ាងដិតដល់ដោយសាធារណជនទូទាំងពិភពលោក។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

មិនទាន់មានអត្ថបទទេ។