ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

ទិវាឯករាជ្យ (Independence Day) ដែលគេនិយមស្គាល់ជាទូទៅថា ថ្ងៃទី៤ ខែកក្កដា (Fourth of July) គឺជាថ្ងៃឈប់សម្រាកសហព័ន្ធមួយនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ តាមវិគីភីឌា ថ្ងៃនេះរំឭកដល់ការអនុម័តសេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យ ដែលធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី ៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៧៧៦ ហើយជាការប្រកាសឯករាជ្យរបស់អាណានិគមអាមេរិកទាំង ១៣ ពីចក្រភពអង់គ្លេស។ ថ្ងៃឈប់សម្រាកនេះត្រូវបានអបអរដោយពលរដ្ឋអាមេរិកគ្រប់រដ្ឋទាំង ៥០ ព្រមទាំងទឹកដីឯទៀត ដោយមានទំនៀមទម្លាប់ដូចជា ការបាញ់កាំជ្រួច ក្បួនដង្ហែ ពិធីជប់លៀងសាច់អាំង និងការប្រគុំតន្ត្រីជាដើម។ វាជានិមិត្តរូបនៃស្មារតីស្នេហាជាតិ និងការចាប់កំណើតរបស់ប្រទេសដ៏មហាអំណាចមួយនេះ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ទិវាឯករាជ្យត្រូវបានប្រារព្ធនៅទូទាំងសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយគ្របដណ្តប់រដ្ឋទាំង ៥០ រួមនឹងរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី និងដែនដីឯទៀតដូចជា ព័រតូរីកូ និងកោះវីយែជិន។ យោងតាមវិគីភីឌា ប្រជាជនអាមេរិកជាង ៣៣០ លាននាក់ ដែលនិយាយភាសាអង់គ្លេសជាចម្បង ព្រមទាំងភាសាដទៃទៀត សុទ្ធតែចូលរួមក្នុងថ្ងៃបុណ្យនេះតាមមធ្យោបាយផ្សេងៗ។ មិនត្រឹមតែនៅក្នុងប្រទេសប៉ុណ្ណោះទេ ពលរដ្ឋអាមេរិកដែលរស់នៅក្រៅប្រទេស ក៏រៀបចំកម្មវិធីតូចធំដើម្បីអបអរថ្ងៃនេះដែរ។ ការប្រារព្ធពិធីច្រើនត្រូវបានធ្វើឡើងនៅទីសាធារណៈ ដូចជា សួនឧទ្យាន ទីលានបាល់ និងឆ្នេរ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីទំនៀមទម្លាប់រួមដ៏ធំនៃសង្គមពហុវប្បធម៌។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិនៃទិវាឯករាជ្យចាប់ផ្តើមដោយការតស៊ូរបស់អាណានិគមអាមេរិកទាំង ១៣ ប្រឆាំងនឹងការគ្រប់គ្រងរបស់ចក្រភពអង់គ្លេសក្នុងសតវត្សទី ១៨។ តាមវិគីភីឌា សេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យត្រូវបានតាក់តែងឡើងដោយគណៈកម្មការមួយដែលដឹកនាំដោយថូម៉ាស់ ជេហ្វឺសិន (Thomas Jefferson) ហើយបានអនុម័តដោយសមាជទ្វីបទីពីរ (Second Continental Congress) នាថ្ងៃទី ៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៧៧៦។ ការប្រារព្ធជាសាធារណៈនៅខែកក្កដានេះ មិនបានកើតឡើងភ្លាមៗទេ ប៉ុន្តែក្រោយពីសង្គ្រាមប្រឆាំងអង់គ្លេសលើកទី ២ ក្នុងឆ្នាំ១៨១២ ប្រជាប្រិយភាពនៃថ្ងៃនេះបានកើនឡើង។ ជាផ្លូវការ ទិវាឯករាជ្យក្លាយជាថ្ងៃឈប់សម្រាកសហព័ន្ធមិនបើកប្រាក់ខែសម្រាប់បុគ្គលិករដ្ឋកាលពីឆ្នាំ១៨៧០ ហើយនៅឆ្នាំ១៩៣៨ សមាជបានកែតម្រូវឲ្យក្លាយជាថ្ងៃឈប់សម្រាកបើកប្រាក់ខែ ដូចសព្វថ្ងៃ។ គួរកត់សម្គាល់ថា លោកចន អាដាម (John Adams) ដែលជាប្រធានាធិបតីក្រោយមក បានព្យាករក្នុងសំបុត្រដល់ភរិយាថា ថ្ងៃនេះនឹងត្រូវអបអរដោយការបញ្ចេញកាំជ្រួច សំណើច និងការប្រគុំតន្ត្រី។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

វប្បធម៌នៃថ្ងៃទី៤ ខែកក្កដា បានឆ្លុះបញ្ចាំងតាមរយៈទំនៀមទម្លាប់ចម្រុះ ចាប់តាំងពីការបាញ់កាំជ្រួចពេលយប់ ក្បួនដង្ហែពេលថ្ងៃ រហូតដល់ការជួបជុំគ្រួសារដោយសាច់អាំង និងពិធីប្រកួតបរិភោគហុតដុកដ៏ល្បីរបស់ណាថាន (Nathan's Hot Dog Eating Contest)។ តាមវិគីភីឌា ការប្រារព្ធនេះក៏ប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចជាតិផងដែរ ដោយអ្នកប្រើប្រាស់ចំណាយរាប់ពាន់លានដុល្លារលើការទិញកាំជ្រួច ការធ្វើដំណើរ និងម្ហូបអាហារ។ ថ្ងៃនេះក៏ជាឱកាសសម្រាប់អាជីវកម្មជាច្រើនបិទទ្វារ ព្រោះជាថ្ងៃឈប់សម្រាកផ្លូវការ។ ក្រៅពីនោះ កីឡាបេស្បលដែលជាកីឡាប្រជាប្រិយរបស់អាមេរិក ក៏ត្រូវបានលេងនៅថ្ងៃនេះជាប្រពៃណីដែរ ព្រមទាំងព្រឹត្តិការណ៍ផ្សេងៗដូចជាការប្រគុំតន្ត្រី "A Capitol Fourth" នៅវ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

នៅក្នុងសម័យបច្ចុប្បន្ន ទិវាឯករាជ្យនៅតែជាថ្ងៃបុណ្យដ៏ធំមួយនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយបានពង្រីកឥទ្ធិពលវប្បធម៌ដល់ប្រទេសជាច្រើន តាមរយៈភាពយន្ត តន្ត្រី និងព័ត៌មានសកល។ យោងតាមវិគីភីឌា ការបាញ់កាំជ្រួចធំៗដូចជា Macy's Fireworks នៅញូវយ៉ក និងការប្រគុំតន្ត្រីរបស់ Boston Pops ត្រូវបានចាក់ផ្សាយផ្ទាល់ ហើយទាក់ទាញអ្នកទស្សនារាប់លាននាក់។ នៅក្នុងបរិបទពិភពលោក ថ្ងៃទី៤ ខែកក្កដា ក៏ជាកាលបរិច្ឆេទដែលគេស្គាល់ទូលំទូលាយ ហើយវាអាចជាប្រធានបទនៃរបាយការណ៍ព័ត៌មានអន្តរជាតិ។ សម្រាប់អ្នកអានខ្មែរនានា ថ្ងៃនេះអាចផ្តល់ជាទស្សនៈមួយអំពីរបៀបដែលប្រទេសមួយអបអរឯករាជ្យរបស់ខ្លួន ក៏ដូចជាទំនាក់ទំនងវប្បធម៌រវាងប្រជាជាតិទាំងពីរ។ ជាក់ស្តែង ស្ថានទូតអាមេរិកនៅកម្ពុជាតែងរៀបចំកម្មវិធីតូចៗនៅថ្ងៃនេះផងដែរ ដើម្បីចែករំលែកវប្បធម៌ និងពង្រឹងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។