KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៣ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៣ មិថុនា ២០២៦

លោក Antoni Gaudí

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

រូបថតពណ៌របស់លោក Antoni Gaudí កាលពីអាយុ ២៦ ឆ្នាំ (ឆ្នាំ ១៨៧៨) ប្រភព: Wikipedia

តាមវីគីភីឌា លោក Antoni Gaudí i Cornet គឺជាស្ថាបត្យករ និងអ្នករចនាជនជាតិកាតាឡានដ៏ល្បីល្បាញមកពីប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ លោកត្រូវបានទទួលស្គាល់ថាជាអ្នកតំណាងធំជាងគេនៃចលនាស្ថាបត្យកម្មកាតាឡានទំនើប (Catalan Modernisme) ដោយសារតែស្នាដៃរបស់លោកមានរចនាបថពិសេស និងមានឥទ្ធិពលខ្លាំង។ ស្នាដៃភាគច្រើនរបស់លោកមានទីតាំងនៅក្នុងទីក្រុងបាសេឡូណា ហើយស្នាដៃធំបំផុតរបស់លោកគឺវិហារ Sagrada Família ដែលបានក្លាយជានិមិត្តរូបដ៏សំខាន់មួយរបស់ប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ លោក Gaudí មានទេពកោសល្យក្នុងការបញ្ចូលគ្នារវាងធម្មជាតិ សាសនា និងសិល្បៈ ដែលធ្វើឱ្យស្ថាបត្យកម្មរបស់លោកមានលក្ខណៈរស់រវើកនិងមិនចេះចាស់។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ផ្ទះគ្រួសារ Gaudí នៅ Riudoms ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍របស់វីគីភីឌា លោក Antoni Gaudí កើតនៅថ្ងៃទី ២៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៨៥២ នៅតំបន់ Reus ឬ Riudoms ក្នុងខេត្ត Tarragona ស្វ័យតំបន់កាតាឡូនីញ៉ា (Catalonia) ប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ លោកជាកូនរបស់អ្នកផលិតឧបករណ៍ពីស្ពាន់ ហើយបានធំដឹងក្តីក្នុងគ្រួសារសាមញ្ញមួយ។ ដោយសារបញ្ហាសុខភាពកុមារភាព លោកតែងតែចំណាយពេលនៅតំបន់ជនបទ ដែលអាចឱ្យលោកសិក្សាពីរូបរាងនិងរចនាសម្ព័ន្ធរបស់ធម្មជាតិយ៉ាងស៊ីជម្រៅ។ ការសង្កេតនេះបានក្លាយជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់រចនាបថស្ថាបត្យកម្មរបស់លោកនៅពេលក្រោយ។ លោកបានចូលរៀនផ្នែកស្ថាបត្យកម្មនៅសាលាឧត្តមសិក្សាស្ថាបត្យកម្មបាសេឡូណា ហើយបានបញ្ចប់សញ្ញាបត្រនៅឆ្នាំ ១៨៧៨។ វីគីភីឌាបានបន្ថែមថា លោក Gaudí មានអត្តសញ្ញាណកាតាឡានយ៉ាងរឹងមាំ ហើយតែងតែប្រើប្រាស់ភាសាកាតាឡានក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

លោក Gaudí បង្ហាញគម្រោង Sagrada Família ដល់អនុប្រធានសម្តេចប៉ាប Francesco Ragonesi នៅឆ្នាំ ១៩១៥ ប្រភព: Wikipedia

ក្រោយពីបញ្ចប់ការសិក្សា លោក Gaudí បានចាប់ផ្តើមអាជីពរបស់លោកក្នុងយុគសម័យដែលក្រុងបាសេឡូណាកំពុងពង្រីកខ្លួន។ តាមការរាយការណ៍វីគីភីឌា ស្នាដៃដំបូងៗរបស់លោករួមមានការរចនាទ្វារទីបញ្ចុះសព (ទ្វារ Cementerio ក្នុងឆ្នាំ ១៨៧៥) និងការចូលរួមក្នុងពិព័រណ៌ពិភពលោក Barcelona ឆ្នាំ ១៨៨៨ ដែលលោកទទួលបានលិខិតអនុញ្ញាតតាំងពិព័រណ៌ (ដូចរូបភាព Carnet Gaudí)។ លោកទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងសំខាន់ពីលោក Eusebi Güell ដែលជាអ្នកឧស្សាហកម្មធំម្នាក់ ដែលបានជួយផ្តល់គម្រោងធំៗជាច្រើន។ ស្នាដៃដែលលោកបានបង្កើតក្រោមការឧបត្ថម្ភរបស់ Güell រួមមាន Palau Güell (ព្រះបរមរាជវាំង Güell), Park Güell (ឧទ្យាន Güell) និងគម្រោងសាលារៀននៅ Colònia Güell ជាដើម។

ស្នាដៃដ៏ល្បីល្បាញផ្សេងទៀតរបស់លោករួមមាន Casa Batlló និង Casa Milà (ដែលគេស្គាល់ថា La Pedrera) ដែលសុទ្ធតែបង្ហាញពីរចនាបថធម្មជាតិនិងការប្រើប្រាស់ក្បាច់ trencadís (ការប្រើក្បឿងបែក) ដើម្បីបង្កើតផ្ទៃពណ៌ស្រស់ស្អាត។ ប៉ុន្តែ គម្រោងដែលលោកបានលះបង់ចិត្តនិងពេលវេលាច្រើនបំផុតគឺវិហារ Sagrada Família។ ការសាងសង់បានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ១៨៨២ ហើយលោក Gaudí បានចូលរួមនៅឆ្នាំ ១៨៨៣ ដោយបានផ្លាស់ប្តូរការរចនាដើមឱ្យក្លាយជាស្នាដៃដ៏អស្ចារ្យដែលរួមបញ្ចូលប៉មខ្ពស់ៗ រចនាសម្ព័ន្ធគ្រោងធ្នឹមបញ្ច្រាស់ (hyperboloid vaults) និងសសររាងដូចដើមឈើ។ លោកបានធ្វើការលើគម្រោងនេះរហូតដល់មរណភាព។

តាមវីគីភីឌា លោក Gaudí មានជីវិតសាមញ្ញ មិនរៀបការ ហើយជាអ្នកកាន់សាសនាកាតូលិកយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួន។ នៅថ្ងៃទី ៧ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩២៦ លោកត្រូវបានរថភ្លើងធាក់បុកនៅលើដងផ្លូវមួយក្នុងក្រុងបាសេឡូណា ហើយបានទទួលមរណភាពបីថ្ងៃក្រោយមក។ ពិធីបុណ្យសពរបស់លោកត្រូវបានប្រារព្ធនៅ Sagrada Família (ដូចរូបភាព Funeral Gaudí) ហើយរូបកាយរបស់លោកត្រូវបានបញ្ចុះនៅក្នុងគ្រីបរបស់វិហារនោះ។ ក្រោយមរណភាព កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់លោកបានកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់ ហើយស្នាដៃជាច្រើនរបស់លោកត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

រូបសត្វជីងចក់នៅ Park Güell បានក្លាយជានិមិត្តរូបរបស់ស្នាដៃ Gaudí ប្រភព: Wikipedia

សព្វថ្ងៃនេះ ស្នាដៃជាច្រើនរបស់លោក Antoni Gaudí បានក្លាយជាតំបន់ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរដ៏សំខាន់នៅក្នុងទីក្រុងបាសេឡូណា ហើយជាប្រភពចំណូលធំសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់។ តាមការរាយការណ៍របស់វីគីភីឌា វិហារ Sagrada Família នៅតែកំពុងសាងសង់រហូតដល់សព្វថ្ងៃ ដោយមានគោលដៅបញ្ចប់នៅឆ្នាំ ២០២៦ ដែលនឹងត្រូវជាខួប ១០០ ឆ្នាំនៃមរណភាពរបស់លោក (ទោះជាកាលវិភាគអាចពន្យារពេលក៏ដោយ)។ ស្នាដៃដូចជា Park Güell និង Casa Batlló ត្រូវបានគេចុះបញ្ជីជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោកដោយអង្គការយូណេស្កូ ហើយបន្តទាក់ទាញអ្នកស្រាវជ្រាវនិងអ្នកចូលចិត្តសិល្បៈពីទូទាំងពិភពលោក។

សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ការសិក្សាអំពីស្នាដៃរបស់លោក Gaudí អាចផ្តល់មេរៀនដ៏មានតម្លៃអំពីរបៀបដែលស្ថាបត្យករអាចរក្សាអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ និងជំនឿសាសនា ឲ្យស៊ីសង្វាក់ជាមួយការរីកចម្រើនទំនើប។ រចនាបថដែលយកធម្មជាតិជាគំរូនេះក៏អាចជំរុញគំនិតច្នៃប្រឌិតសម្រាប់គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍នៅកម្ពុជាផងដែរ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

សម្តេចប៉ាប Leo XIV ប្រទានពរដល់ប៉មកណ្តាលនៃ Sagrada Familia ក្នុងខួប ១០០ ឆ្នាំមរណភាព Gaudí

សម្តេចប៉ាប Leo XIV នឹងយាងទៅប្រទានពរដល់ប៉មព្រះយេស៊ូគ្រីស្ទនៅព្រះវិហារ Sagrada Familia ក្នុងទីក្រុងបាសេឡូណា នាថ្ងៃពុធនេះ ដែលត្រូវនឹងថ្ងៃគម្រប់ ១០០ ឆ្នាំនៃមរណភាពរបស់ស្ថាបត្យករ Antoni Gaudí ហើយព្រះវិហារនេះក៏ក្លាយជាព្រះវិហារខ្ពស់ជាងគេលើពិភពលោកផងដែរ។

6 sources · France 24, France 24, France 24