អង់តូនីញ៉ូ ហ្គូតេរេស

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia អង់តូនីញ៉ូ ម៉ានុយអែល ដេ អូលីវៀរ៉ា ហ្គូតេរេស គឺជាអ្នកនយោបាយនិងអ្នកការទូតសញ្ជាតិព័រទុយហ្គាល់ និងទីម័រខាងកើត។ ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី ១ ខែមករា ឆ្នាំ ២០១៧ គាត់បានបម្រើការជាអគ្គលេខាធិការទី ៩ នៃអង្គការសហប្រជាជាតិ។ លោកជាឥស្សរជនដំបូងគេដែលធ្លាប់ធ្វើជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ហើយក្រោយមកកាន់តំណែងជាប្រមុខអង្គការសកលមួយនេះ។ មុនពេលនេះ លោកធ្លាប់ជានាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រទេសព័រទុយហ្គាល់ពីឆ្នាំ ១៩៩៥ ដល់ឆ្នាំ ២០០២ និងជាស្នងការជាន់ខ្ពស់អង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកជនភៀសខ្លួន (UNHCR) ពីឆ្នាំ ២០០៥ ដល់ ២០១៥ ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia អង់តូនីញ៉ូ ហ្គូតេរេស ប្រសូតនៅថ្ងៃទី ៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៤៩ នៅទីក្រុងលីសបោន ប្រទេសព័រទុយហ្គាល់។ គាត់មានសញ្ជាតិព័រទុយហ្គាល់ ហើយក៏ទទួលបានសញ្ជាតិទីម័រខាងកើត (Timor-Leste) ដោយសារតួនាទីដ៏សំខាន់របស់គាត់ក្នុងការគាំទ្រឯករាជ្យភាពរបស់ប្រទេសនោះ។ លោកបានបញ្ចប់ការសិក្សាផ្នែកវិស្វកម្មអគ្គិសនីនិងរូបវិទ្យាពីវិទ្យាស្ថានជាន់ខ្ពស់បច្ចេកវិទ្យា (Instituto Superior Técnico) នាទីក្រុងលីសបោន មុនពេលចាប់ផ្តើមអាជីពនយោបាយ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

លោក ហ្គូតេរេស បានចាប់ផ្តើមអាជីពនយោបាយរបស់គាត់ក្នុងគណបក្សសង្គមនិយមព័រទុយហ្គាល់ ហើយបានឡើងកាន់តំណែងជាប្រមុខគណបក្សនៅឆ្នាំ ១៩៩២ ។ នៅឆ្នាំ ១៩៩៥ បន្ទាប់ពីការឈ្នះឆ្នោតសកល គាត់បានក្លាយជានាយករដ្ឋមន្ត្រីព័រទុយហ្គាល់។ ក្នុងអាណត្តិរបស់គាត់ ព័រទុយហ្គាល់បានជួបប្រទះកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងបានចូលរួមក្នុងការបង្កើតតំបន់អឺរ៉ូ។ លោកក៏បានធ្វើជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុបក្នុងឆមាសទី ១ នៃឆ្នាំ ២០០០ ផងដែរ។ តាម Wikipedia លោកបានលាលែងពីតំណែងនាយករដ្ឋមន្ត្រីនៅឆ្នាំ ២០០២ បន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតក្នុងស្រុកដែលគណបក្សរបស់គាត់រងបរាជ័យ។

នៅឆ្នាំ ២០០៥ លោកត្រូវបានតែងតាំងជាស្នងការជាន់ខ្ពស់អង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកជនភៀសខ្លួន (UNHCR) ហើយបានដឹកនាំការឆ្លើយតបចំពោះវិបត្តិជនភៀសខ្លួនធំៗជាច្រើន រួមមានវិបត្តិនៅប្រទេសស៊ីរី អាហ្វហ្គានីស្ថាន និងមីយ៉ាន់ម៉ា។ បទពិសោធន៍ដ៏ស៊ីជម្រៅរបស់គាត់ក្នុងកិច្ចការមនុស្សធម៌បានជួយឱ្យគាត់ក្លាយជាបេក្ខជនឈានមុខសម្រាប់តំណែងជាអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ហើយនៅខែតុលា ឆ្នាំ ២០១៦ គាត់ត្រូវបានមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិជ្រើសតាំងជាអគ្គលេខាធិការទី ៩ ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងអាណត្តិរបស់គាត់ លោក ហ្គូតេរេស បានផ្តោតសំខាន់លើការទប់ស្កាត់ជម្លោះ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងការធ្វើកំណែទម្រង់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ យោងតាម Wikipedia គាត់បានអំពាវនាវម្តងហើយម្តងទៀតឱ្យមានបទឈប់បាញ់ជាសកលអំឡុងជំងឺរាតត្បាត COVID-19 និងបានជម្រុញឱ្យមានយុត្តិធម៌ក្នុងការចែកចាយវ៉ាក់សាំង។ លោកក៏បានដើរតួយ៉ាងសកម្មក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងសន្តិភាពនៅអ៊ុយក្រែន និងក្នុងការដោះស្រាយវិបត្តិនយោបាយនៅមីយ៉ាន់ម៉ា ដែលជាបញ្ហាមានឥទ្ធិពលផ្ទាល់ដល់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។

សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា ការងាររបស់លោក ហ្គូតេរេស មានភាពពាក់ព័ន្ធខ្លាំង ដោយសារតួនាទីជាប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់អង្គការសហប្រជាជាតិក្នុងការកសាងសន្តិភាពនៅកម្ពុជា តាមរយៈអាជ្ញាធរបណ្តោះអាសន្ន UNTAC ។ ក្រោមការដឹកនាំរបស់គាត់ អ.ស.ប. បន្តគាំទ្រការអភិវឌ្ឍ សិទ្ធិមនុស្ស និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់អាស៊ាន។ នៅខែមីនា ឆ្នាំ ២០២៥ គាត់បានធ្វើទស្សនកិច្ចនៅជំរំជនភៀសខ្លួន Cox’s Bazar ប្រទេសបង់ក្លាដែស ដើម្បីបង្ហាញក្តីបារម្ភចំពោះស្ថានភាពជនភៀសខ្លួនរ៉ូហ៊ីងយ៉ា ដែលជាបញ្ហាមនុស្សធម៌ដ៏ធ្ងន់ធ្ងរមួយនៅអាស៊ី។ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុក៏ជាប្រធានបទអាទិភាពមួយទៀត ដោយលោកបានដឹកនាំកិច្ចប្រជុំ COP29 និង COP30 ដើម្បីជំរុញសកម្មភាពសកល ដែលកម្ពុជាក៏ជាប្រទេសរងផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដែរ។