ប្រធានបទ Topic
ការទម្លាក់គ្រាប់បែក
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមវិគីភីឌា គ្រាប់បែកជាអាវុធផ្ទុះដែលប្រើប្រតិកម្មកម្ដៅចេញ (exothermic reaction) នៃសារធាតុផ្ទុះដើម្បីបញ្ចេញថាមពលយ៉ាងខ្លាំងក្លានិងភ្លាមៗ។ ការបំផ្ទុះបង្កការខូចខាតតាមរយៈភាពតានតឹងមេកានិចឆ្លងកាត់ដីនិងបរិយាកាស ការប៉ះទង្គិចនិងការទម្លុះរបស់បំណែកដែលជំរុញដោយសម្ពាធ ក៏ដូចជាឥទ្ធិពលផ្ទុះផ្សេងទៀត។ មនុស្សបានប្រើប្រាស់គ្រាប់បែកតាំងពីសតវត្សទី ១១ ដោយចាប់ផ្តើមនៅតំបន់អាស៊ីបូព៌ា។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
គ្រាប់បែកត្រូវបានផលិតឡើងក្នុងទម្រង់និងទំហំផ្សេងៗគ្នាដើម្បីបំពេញតួនាទីយោធាផ្សេងៗគ្នា។ វិគីភីឌាបានពិពណ៌នាថា វារួមមានគ្រាប់បែកដៃ (ដូចជាគ្រាប់បែកដែកមានសិលាឈើពីឆ្នាំ ១៥៨០) រហូតដល់គ្រាប់បែកដែលទម្លាក់ពីយន្តហោះ និងគ្រាប់បែកដែលបាញ់ចេញពីឧបករណ៍បាញ់ដូចជា M320។ ទាហានជួរមុខ កងកម្លាំងពិសេស និងអ្នកជំនាញកម្ចាត់គ្រាប់បែកគឺជាក្រុមមនុស្សសំខាន់ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងអាវុធទាំងនេះក្នុងសម័យទំនើប។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
តាមវិគីភីឌា ប្រវត្តិនៃការប្រើគ្រាប់បែកចាប់ផ្តើមនៅអាស៊ីបូព៌ាក្នុងសតវត្សទី ១១ ដោយគ្រាប់បែកដំបូងមានរូបរាងជាផើងដែលគេបំពេញដោយកាំភ្លើង (gunpowder) ហើយគប់ទៅលើសត្រូវ។ ឯកសារបុរាណចិនឈ្មោះ « Huolongjing » ពីរាជវង្សមីង (Ming Dynasty) បានបង្ហាញគំនូរគ្រាប់បែក «ខ្យល់និងធូលី» និងគ្រាប់បែកបែកខ្ទេចដែលមានគ្រាប់ដែកតូចៗ។ នៅសតវត្សទី ១៣ កងទ័ពម៉ុងហ្គោលបានប្រើគ្រាប់បែកផ្គរលាន់ (thunder crash bombs) អំឡុងការវាយលុកជប៉ុន ហើយសំណាករបស់វាត្រូវបានរកឃើញនៅក្នុងកប៉ាល់លិចក្បែរថ្ម Liancourt។ នៅឆ្នាំ ១៦៣៥ គ្រាប់បែកដដែលនេះត្រូវបានគេប្រើដើម្បីទប់ទល់ការឡោមព័ទ្ធដោយពួកម៉ាន់ជូនៅសមរភូមិនីងយាន (Ningyuan)។ ចាប់ពីសតវត្សទី ២០ មក បច្ចេកវិទ្យាគ្រាប់បែកបានរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដោយមានការបង្កើតគ្រាប់បែកនុយក្លេអ៊ែរ និងគ្រាប់បែកដឹកនាំយ៉ាងច្បាស់លាស់។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
ផលប៉ះពាល់នៃការទម្លាក់គ្រាប់បែកលើសេដ្ឋកិច្ចគឺធំធេងណាស់ ដូចដែលឃើញក្នុងរូបថតនៃការបំផ្លិចបំផ្លាញនៅទីក្រុង Helsinki ប្រទេសហ្វាំងឡង់ បន្ទាប់ពីការវាយប្រហាររបស់សូវៀតនារាត្រីថ្ងៃទី ៦–៧ កុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៩៤៤។ អគារជាច្រើនត្រូវបានបំផ្លាញ ដែលបង្កការខាតបង់ទ្រព្យសម្បត្តិនិងតម្រូវការចំណាយស្តារនីតិសម្បទាយ៉ាងយូរអង្វែង។ តាមវិគីភីឌា សំណល់គ្រាប់បែកមិនទាន់ផ្ទុះ ដូចជានៅក្នុងសង្គ្រាមឯករាជ្យហ្គីណេ-ប៊ីស្សាវ ឆ្នាំ ១៩៧៤ ក៏ជាបន្ទុកសេដ្ឋកិច្ចបន្ថែមសម្រាប់ប្រទេសក្រោយសង្គ្រាមដែរ។ ផ្នែកវប្បធម៌វិញ សោកនាដកម្មដែលបង្កដោយការទម្លាក់គ្រាប់បែកបានក្លាយជាប្រធានបទសំខាន់ក្នុងស្នាដៃអក្សរសិល្ប៍ ភាពយន្ត និងសិល្បៈ ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពរន្ធត់នៃសង្គ្រាម។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
ក្នុងសម័យបច្ចុប្បន្ន គ្រាប់បែកនៅតែជាឧបករណ៍យោធាដ៏សំខាន់។ យន្តហោះបំបាំងសាយ B-2 Spirit របស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលបង្ហាញក្នុងសមយុទ្ធឆ្នាំ ១៩៩៤ មានសមត្ថភាពទម្លាក់គ្រាប់បែកជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយប្រកបដោយភាពជាក់លាក់ខ្ពស់។ រីឯគ្រាប់បែកនុយក្លេអ៊ែរ B61 វិញ វាតំណាងឲ្យឥទ្ធិពលបំផ្លាញដ៏ធំធេងដែលអាចគំរាមកំហែងដល់មនុស្សជាតិ។ ចំពោះប្រទេសកម្ពុជា ប្រវត្តិនៃការទម្លាក់គ្រាប់បែកដ៏សែនឈឺចាប់ក្នុងអតីតកាល និងសំណល់គ្រាប់បែកមិនទាន់ផ្ទុះជាច្រើនដែលនៅរាយប៉ាយទូទាំងផ្ទៃប្រទេស ធ្វើឲ្យប្រធានបទនេះពាក់ព័ន្ធយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសុវត្ថិភាពនិងការអភិវឌ្ឍរបស់ជាតិ។