រដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា រដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គឺជាស្ថាប័ននីតិប្បញ្ញត្តិជាន់ទាបមួយនៃសភាតំណាងរាស្ត្រកម្ពុជា ដោយមានព្រឹទ្ធសភាជាស្ថាប័នជាន់ខ្ពស់។ រដ្ឋសភានេះត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣ ក្រោយការបោះឆ្នោតសកលដែលរៀបចំដោយអាជ្ញាធរបណ្ដោះអាសន្នរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UNTAC)។ យោងតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញឆ្នាំ១៩៩៣ រដ្ឋសភាមានអាណត្តិ ៥ ឆ្នាំ និងមានសមាជិកតំណាងរាស្ត្រចំនួន ១២៥ រូប ដែលជាប់ឆ្នោតតាមរបបសមាមាត្រតំណាងរាស្ត្រ។ រដ្ឋសភាមានអំណាចនីតិប្បញ្ញត្តិជាចម្បង ទទួលខុសត្រូវក្នុងការអនុម័តច្បាប់ ត្រួតពិនិត្យរដ្ឋាភិបាល និងអនុម័តថវិកាជាតិ។ អគាររដ្ឋសភាស្ថិតនៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ជានិមិត្តសញ្ញានយោបាយដ៏សំខាន់មួយរបស់កម្ពុជា។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា អគាររដ្ឋសភារបស់កម្ពុជាមានទីតាំងនៅតាមបណ្តោយមហាវិថីព្រះសុរាម្រិត ក្នុងសង្កាត់វត្តភ្នំ ខណ្ឌដូនពេញ រាជធានីភ្នំពេញ ដែលជារដ្ឋធានីរបស់កម្ពុជា។ រដ្ឋសភាមានសមាជិកតំណាងរាស្ត្រចំនួន ១២៥ រូប ដែលត្រូវបានជ្រើសតាំងដោយប្រជាជនកម្ពុជាគ្រប់រូបដោយផ្ទាល់ ក្នុងអាណត្តិ ៥ ឆ្នាំម្ដង។ សមាជិកទាំងនេះតំណាងឱ្យរាជធានី-ខេត្តនៅទូទាំងប្រទេស ដោយឈរលើបញ្ជីគណបក្សនយោបាយដែលឆ្លងកាត់កម្រិត ៥% នៃសំឡេងឆ្នោតសរុប។ ការិយាល័យ និងសាលប្រជុំរបស់រដ្ឋសភា (ដូចរូបភាព) ត្រូវបានបំពាក់ដោយបច្ចេកវិទ្យាទំនើប និងមានរចនាបថខ្មែរ ជាកន្លែងដែលសមាជិកជួបប្រជុំពិភាក្សា និងបោះឆ្នោតអនុម័តច្បាប់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ការបង្កើតរដ្ឋសភាកម្ពុជាគឺជាលទ្ធផលនៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ១៩៩១ ដែលបានបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលរ៉ាំរ៉ៃ។ ការបោះឆ្នោតសកលលើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣ ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ UNTAC បានបង្កើតរដ្ឋសភាអាណត្តិទី១ ដែលមានគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា (CPP) និងគណបក្សដទៃទៀតចូលរួម។ ទោះបីជាមានការប៉ុនប៉ងបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចម្រុះក៏ដោយ ភាពតានតឹងផ្នែកនយោបាយ រួមទាំងព្រឹត្តិការណ៍ឆ្នាំ១៩៩៧ បានធ្វើឲ្យ CPP ពង្រឹងអំណាចរបស់ខ្លួនជាបន្តបន្ទាប់។

បន្តមកដល់អាណត្តិក្រោយៗ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានរក្សាសំឡេងភាគច្រើន។ ការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១៣ បានបង្កឱ្យមានវិបត្តិនយោបាយយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ នៅពេលគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ (CNRP) ទទួលបានសម្លេងគាំទ្រខ្ពស់ ប៉ុន្តែបានចោទប្រកាន់ភាពមិនប្រក្រតីនៃការបោះឆ្នោត និងធ្វើពហិការចូលរួមកិច្ចប្រជុំរដ្ឋសភា។ ក្រោយមក គណបក្សនេះត្រូវបានរំសាយ ហើយនៅឆ្នាំ២០១៨ គណបក្ស CPP បានឈ្នះអាសនៈទាំង ១២៥ ជាលើកដំបូង។ រូបភាពខាងលើបង្ហាញសមាជិករដ្ឋសភាអាណត្តិទី៦ ជាមួយព្រះមហាក្សត្រ កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៨ ដែលជាពេលសម្ពោធអាណត្តិ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា រដ្ឋសភាមានឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងលើសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា តាមរយៈការអនុម័តច្បាប់ថវិកាជាតិប្រចាំឆ្នាំ ដែលកំណត់ការចំណាយលើវិស័យសាធារណៈ ដូចជាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សុខាភិបាល អប់រំ និងការពារជាតិ។ រដ្ឋសភាក៏ទទួលខុសត្រូវក្នុងការពិនិត្យ និងលុបចោលពន្ធ ឬបង្កើតពន្ធថ្មី ដែលជំរុញឬរារាំងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការវិនិយោគបរទេស។ ច្បាប់ស្ដីពីវិនិយោគ និងការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិសុទ្ធតែឆ្លងកាត់ការជជែកពិភាក្សានៅក្នុងសាលប្រជុំរដ្ឋសភា (ដូចក្នុងរូបភាពឆ្នាំ២០១៣)។

ផ្នែកវប្បធម៌ រដ្ឋសភាបានអនុម័តច្បាប់ការពារបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងគាំទ្រគោលនយោបាយអភិរក្សប្រាសាទបុរាណ សិល្បៈ និងប្រពៃណីខ្មែរ។ ការពិភាក្សាលើច្បាប់ស្ដីពីអប់រំ និងការផ្សព្វផ្សាយភាសា និងអក្សរសាស្ត្រខ្មែរក៏ជាផ្នែកនៃសកម្មភាពរដ្ឋសភា ដែលប៉ះពាល់ដល់អត្តសញ្ញាណជាតិផងដែរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ន (ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦) រដ្ឋសភាកម្ពុជាកំពុងស្ថិតក្នុងអាណត្តិទី៧ ដែលបានបង្កើតឡើងក្រោយការបោះឆ្នោតនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣។ តាមវិគីភីឌា គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានឈ្នះអាសនៈទាំង ១២៥ ម្ដងទៀត ដោយគ្មានគណបក្សប្រឆាំងចូលរួមប្រកួតប្រជែង ដោយសារតែគណបក្សមួយចំនួនត្រូវបានរារាំងឬហាមឃាត់។ លោកជំទាវ ឃួន សុដារី ត្រូវបានជ្រើសតាំងជាប្រធានរដ្ឋសភា ក្លាយជាស្ត្រីដំបូងដែលកាន់តំណែងនេះនៅកម្ពុជា។

រដ្ឋសភាបច្ចុប្បន្នបន្តដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការត្រួតពិនិត្យរដ្ឋាភិបាល អនុម័តច្បាប់ស្ដីពីកំណែទម្រង់រដ្ឋបាល ប្រឆាំងអំពើពុករលួយ និងគោលនយោបាយការបរទេស។ សម្រាប់អ្នកអានរបស់ KhmerPulse ការយល់ដឹងអំពីដំណើរការរបស់រដ្ឋសភាគឺមានសារៈសំខាន់ ពីព្រោះសេចក្ដីសម្រេចនានារបស់ស្ថាប័ននេះប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់ដល់ជីវភាពរស់នៅ សិទ្ធិនយោបាយ និងនិរន្តរភាពនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា។ ការតាមដានជាប្រចាំនូវកិច្ចប្រជុំ និងសេចក្ដីព្រាងច្បាប់នានានឹងជួយឱ្យប្រជាពលរដ្ឋយល់កាន់តែច្បាស់អំពីទិសដៅអភិវឌ្ឍន៍របស់ប្រទេស។