ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជ (University of Cambridge) គឺជាសាកលវិទ្យាល័យស្រាវជ្រាវសាធារណៈដ៏ល្បីល្បាញមួយដែលមានប្រព័ន្ធមហាវិទ្យាល័យឯករាជ្យជាច្រើន ស្ថិតនៅទីក្រុងខេមប្រ៊ីជ ប្រទេសអង់គ្លេស។ តាមសព្វវចនាធិប្បាយវីគីភីឌា សាកលវិទ្យាល័យនេះបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១២០៩ ដែលជាសាកលវិទ្យាល័យចាស់ជាងគេទីពីរនៅក្នុងពិភពលោកនិយាយភាសាអង់គ្លេស និងជាសាកលវិទ្យាល័យចាស់ជាងគេទីបីក្នុងពិភពលោកដែលបន្តដំណើរការរហូតមក។ សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជ រួមជាមួយសាកលវិទ្យាល័យអក់ហ្វដ (University of Oxford) ត្រូវបានគេស្គាល់ជារួមថា “Oxbridge” ដែលមានកិត្យានុភាពខ្ពស់។ យោងតាមវីគីភីឌា អតីតនិស្សិត និងសាស្ត្រាចារ្យរបស់ខេមប្រ៊ីជបានឈ្នះពានរង្វាន់ណូបែលជាង ១២១ និងមេដាយវាល Fields ប្រមាណ ១១ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីឥទ្ធិពលសកលដ៏ធំធេងរបស់ខ្លួន។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជមានទីតាំងនៅកណ្តាលទីក្រុងខេមប្រ៊ីជ ដែលស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែល ៨០ គីឡូម៉ែត្រភាគខាងជើងទីក្រុងឡុងដ៍ នៃចក្រភពអង់គ្លេស។ យោងតាមវីគីភីឌា សាកលវិទ្យាល័យនេះមិនមានសាខាសំខាន់តែមួយទេ ប៉ុន្តែមានមហាវិទ្យាល័យឯករាជ្យចំនួន ៣១ ដែលរាលដាលពាសពេញទីក្រុង។ ទន្លេ Cam ហូរកាត់ទីក្រុង ហើយមហាវិទ្យាល័យជាច្រើនមានទីតាំងនៅតាមបណ្តោយទន្លេ បង្កើតបានជាទេសភាពដ៏ស្រស់ស្អាត។

បើគិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២១ សាកលវិទ្យាល័យមាននិស្សិតសរុបប្រមាណ ២៤ ៤៥០ នាក់ រួមមាននិស្សិតថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ និងក្រោយឧត្តមសិក្សា។ និស្សិតទាំងនេះមកពីជាង ១៥០ ប្រទេស ធ្វើឱ្យសាកលវិទ្យាល័យមានសហគមន៍អន្តរជាតិចម្រុះ។ លោកគ្រូអ្នកគ្រូ និងបុគ្គលិកមានចំនួនជាង ១២ ០០០ នាក់ ដែលរួមចំណែកដល់ការស្រាវជ្រាវ និងបង្រៀន។ ទីក្រុងខេមប្រ៊ីជក៏ជាមជ្ឈមណ្ឌលបច្ចេកវិទ្យា “Silicon Fen” ដែលមានក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិជ្ជាជាច្រើនកើតចេញពីស្រាវជ្រាវនៅសាកលវិទ្យាល័យ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវីគីភីឌា សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១២០៩ ដោយក្រុមអ្នកប្រាជ្ញដែលបានចាកចេញពីសាកលវិទ្យាល័យអក់ហ្វដ បន្ទាប់ពីមានជម្លោះជាមួយអ្នកក្រុង។ ពួកគេបានមកតាំងទីនៅទីក្រុងខេមប្រ៊ីជ ហើយចាប់ផ្តើមបង្កើតសហគមន៍សិក្សាថ្មី។ មហាវិទ្យាល័យដំបូងគេគឺ Peterhouse បង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១២៨៤ ដោយ Hugh de Balsham ប៊ីស្សពនៃ Diocese of Ely ។ មហាវិទ្យាល័យក្រោយៗត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងសតវត្សរ៍ទី ១៤ និង ១៥ ដូចជា King’s College (១៤៤១) ដែលត្រូវបានស្ថាបនាដោយព្រះរាជា Henry VI ។

ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ខេមប្រ៊ីជបានដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងកំណែទម្រង់សាសនាចក្រអង់គ្លេស តាមរយៈអ្នកដូចជា ថូម៉ាស ក្រេនមឺរ (Thomas Cranmer) ដែលជាអាចារ្យ និងដឹកនាំកំណែទម្រង់។ នៅសតវត្សរ៍ទី ១៧ និង ១៨ សាកលវិទ្យាល័យជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃបដិវត្តន៍វិទ្យាសាស្ត្រ ដោយមានឥស្សរជនដូចជា អ៊ីសាក់ ញូតុន (Isaac Newton) ដែលបានបង្កើតច្បាប់រូបវិទ្យា និងកាល់គុល និង ឆាល ដាវីន (Charles Darwin) ដែលបានបង្កើតទ្រឹស្តីវិវត្តន៍។ នៅសតវត្សរ៍ទី ២០ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រដូចជា ហ្វ្រង់ស៊ីស គ្រីក (Francis Crick) និង ជេមស៍ វ៉តសុន (James Watson) បានរកឃើញរចនាសម្ព័ន្ធ DNA នៅខេមប្រ៊ីជ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជមានមូលនិធិហិរញ្ញវត្ថុធំជាងគេមួយក្នុងពិភពលោក ដោយយោងតាមវីគីភីឌា មូលនិធិសរុបរបស់វាមានប្រហែល ៧.១ ពាន់លានផោន (គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២១)។ សាកលវិទ្យាល័យ និងមហាវិទ្យាល័យនីមួយៗមានទ្រព្យសម្បត្តិ និងប្រភពចំណូលខ្លួនឯង។ ឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខេមប្រ៊ីជលើតំបន់គឺធំធេង ដោយបានជួយជំរុញឱ្យមានការបង្កើតក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាជាច្រើននៅក្នុងតំបន់ “Silicon Fen” ដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលកុំព្យូទ័រ និងបច្ចេកវិទ្យាជីវសាស្ត្រដ៏សំខាន់នៅអឺរ៉ុប។

ផ្នែកវប្បធម៌ សាកលវិទ្យាល័យមានបេតិកភណ្ឌស្ថាបត្យកម្មដ៏សំបូរបែប ពីអគារបុរាណរហូតដល់ទំនើប។ សារមន្ទីរ Fitzwilliam គឺជាសារមន្ទីរសិល្បៈ និងបុរាណវត្ថុដ៏ល្បីល្បាញ។ ព្រមទាំងមានបណ្ណាល័យសាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជ (Cambridge University Library) ដែលផ្ទុកសៀវភៅជាង ៨ លានច្បាប់។ ទំនៀមទម្លាប់សំខាន់ៗរួមមាន ការទទួលទានអាហារពេលល្ងាចជាផ្លូវការ (formal hall) និងពិធីបុណ្យ May Ball ប្រចាំឆ្នាំ។ The Cambridge Union Society គឺជាសមាគមតស៊ូមតិដែលចាស់ជាងគេលើពិភពលោក ដោយបានទាក់ទាញវាគ្មិនល្បីៗជាច្រើន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

សព្វថ្ងៃនេះ សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជនៅតែស្ថិតក្នុងចំណាត់ថ្នាក់កំពូលរបស់ពិភពលោក ជារឿយៗជាប់លេខ ១ ឬ ២ នៅចក្រភពអង់គ្លេស និងក្នុងកំពូល ៥ លើពិភពលោកតាមតារាងចំណាត់ថ្នាក់នានា។ វាជាមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវឈានមុខគេក្នុងវិស័យជាច្រើន ដូចជា AI វេជ្ជសាស្ត្រ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងតារាសាស្ត្រ។ សាកលវិទ្យាល័យបន្តទាក់ទាញនិស្សិតមកពីជុំវិញពិភពលោក រួមទាំងពីតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។

សម្រាប់ប្រជាជនខ្មែរ ការទទួលបានការអប់រំនៅខេមប្រ៊ីជត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាសមិទ្ធផលដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។ កម្មវិធីអាហារូបករណ៍ Gates Cambridge ដែលបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ២០០០ ក៏បានផ្ដល់ឱកាសដល់និស្សិតឆ្នើមៗមកពីប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ផងដែរ។ យោងតាមវីគីភីឌា សាកលវិទ្យាល័យខេមប្រ៊ីជនៅតែប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះភាពឧត្តមភាពសិក្សា និងសមភាពឱកាស ទោះបីជាមានការពិភាក្សាពីបញ្ហាវិសមភាពនៃការចូលរៀនក៏ដោយ។