ខាល ហ្គូស្តាវ យុង

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍របស់ Wikipedia លោក ខាល ហ្គូស្តាវ យុង (Carl Gustav Jung) គឺជាវេជ្ជបណ្ឌិតឯកទេសខាងចិត្តសាស្ត្រ អ្នកព្យាបាលចិត្តវិភាគ និងអ្នកចិត្តវិទ្យាសញ្ជាតិស្វីស ដែលបានបង្កើតសាលាចិត្តវិភាគហៅថា ចិត្តវិភាគវិភាគ (analytical psychology)។ គាត់ជាអ្នកនិពន្ធដ៏សំបូរផល ដែលបានសរសេរសៀវភៅជាង ២០ ក្បាល ហើយថែមទាំងជាអ្នកគូររូប អ្នកស្រាវជ្រាវ និងអ្នកឆ្លើយឆ្លងព័ត៌មានផងដែរ។ លោកត្រូវបានគេស្គាល់យ៉ាងទូលំទូលាយតាមរយៈគោលគំនិតអំពី "គំរូបុរាណ" (archetypes) និង "ចិត្តសមូហភាព" (collective unconscious)។ គេចាត់ទុកលោកជាចិត្តវិទូមួយរូបដែលមានឥទ្ធិពលបំផុតនៅគ្រប់សម័យកាល ហើយការងាររបស់គាត់បានជះឥទ្ធិពលទៅលើវិស័យជាច្រើនដូចជា ចិត្តសាស្ត្រ នរវិទ្យា បុរាណវិទ្យា អក្សរសាស្ត្រ ទស្សនវិជ្ជា ចិត្តវិទ្យា និងការសិក្សាសាសនា។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមឯកសារ Wikipedia លោកយុងបានកើតនៅឆ្នាំ ១៨៧៥ នៅក្នុងភូមិកេសវីល (Kesswil) ប្រទេសស្វីស ហើយបានទទួលមរណភាពនៅឆ្នាំ ១៩៦១។ គាត់បានធំដឹងក្តីនៅក្នុងផ្ទះគ្រឹះរបស់វិហារមួយនៅ Kleinhüningen ក្រុងបាហ្សេល (Basel) ដែលឪពុករបស់គាត់ធ្វើជាអ្នកបួសគ្រិស្តសាសនា។ រូបថតគ្រួសារដែលបានថតប្រហែលឆ្នាំ ១៨៩៥ បានបង្ហាញពីសមាជិកគ្រួសារ៖ ឪពុកឈ្មោះ ប៉ូល (Paul) ម្តាយឈ្មោះ អេមីលី (Emilie) និងប្អូនស្រីឈ្មោះ ហ្គឺរទ្រូដ (Gertrud)។ តាមការបញ្ជាក់ក្នុង Wikipedia លោកយុងបានចាប់ផ្តើមសិក្សាថ្នាក់ឧត្តម ដោយបញ្ចប់ការសិក្សាផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រពីសាកលវិទ្យាល័យបាហ្សេល (University of Basel) នៅចន្លោះឆ្នាំ ១៨៩៥ ដល់ ១៩០០។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ក្រោយពីបញ្ចប់ការសិក្សា លោកយុងបានចាប់ផ្តើមអាជីពនៅមន្ទីរពេទ្យចិត្តសាស្ត្រ Burghölzli ក្នុងក្រុងហ្សូរីច (Zurich) ដូចបានឃើញក្នុងរូបថតឆ្នាំ ១៩១០ (ប្រភព Wikipedia)។ តាមការរាយការណ៍ដដែល គាត់បានបង្កើតកេរ្តិ៍ឈ្មោះតាមរយៈការស្រាវជ្រាវពាក់ព័ន្ធនឹងចិត្តវិទ្យាពិសោធន៍។ ក្នុងកំឡុងពេលនោះ គាត់បានជួបជាមួយលោក ស៊ីហ្គមុន ហ្វ្រូដ (Sigmund Freud) ដែលជាអ្នកបង្កើតវិធីចិត្តវិភាគ (psychoanalysis)។ អ្នកទាំងពីរបានក្លាយជាមិត្តជិតស្និទ្ធ ហើយបានធ្វើដំណើរទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកជាមួយគ្នានៅឆ្នាំ ១៩០៩ ដើម្បីបង្រៀននៅសាកលវិទ្យាល័យ Clark ដូចរូបថតក្រុមដែលបានថតនៅពេលនោះ តាម Wikipedia ។

យ៉ាងណាមិញ ទំនាក់ទំនងនេះបានបែកបាក់នៅប៉ុន្មានឆ្នាំក្រោយមក ដោយសារភាពខុសគ្នាខាងទ្រឹស្តី។ តាមការបរិយាយក្នុង Wikipedia ហ្វ្រូដផ្តោតសំខាន់លើតួនាទីរបស់ចំណង់ផ្លូវភេទក្នុងចិត្តសតិស្មារតី (unconscious) រីឯយុងវិញបានស្នើឡើងថាមានផ្នែកមួយកាន់តែជ្រៅហៅថា "ចិត្តសមូហភាព" ដែលផ្ទុកនូវគំរូបុរាណរួមរបស់មនុស្សជាតិទាំងអស់ ដូចជាគំរូមាតា វីរបុរស ឬស្រមោល។ ក្រោយពីការបែកផ្លូវគ្នា លោកយុងបានឆ្លងកាត់វិបត្តិផ្ទាល់ខ្លួនយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ហើយបានចងក្រងបទពិសោធន៍ទាំងនោះទៅក្នុងសៀវភៅដ៏ល្បីមួយឈ្មោះ "The Red Book" (សៀវភៅក្រហម) ដែលពោរពេញទៅដោយគំនូរ និងសំណេរស្តីពីការស្វែងយល់ពីខ្លួនឯង (ប្រភព Wikipedia)។

បន្ថែមពីលើនេះ តាម Wikipedia លោកយុងក៏មានចំណាប់អារម្មណ៍យ៉ាងជ្រាលជ្រៅទៅលើទេវកថា សាសនា ទស្សនវិជ្ជាបូព៌ា និងអាល់គីមី។ រូបភាពផ្សេងៗដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការងាររបស់គាត់ ដូចជា រូបគំនូរ Saturn Devouring His Son, រូបសំណាក Demeter, រូប Laozi ជិះគោ, និងរូបតំណាងថ្មអាល់គីមី (Philosopher's Stone) បានឆ្លុះបញ្ចាំងពីការយកគំនិតទាំងនេះមកប្រើក្នុងការពន្យល់អំពីចិត្តមនុស្ស។ ទ្រឹស្តីសំខាន់ៗផ្សេងទៀតរបស់គាត់រួមមាន ការចាត់ថ្នាក់បុគ្គលិកលក្ខណៈជា introvert និង extrovert និងដំណើរការ "individuation" ដែលជាការធ្វើឲ្យខ្លួនឯងក្លាយជាមនុស្សពេញលក្ខណៈ (យោង Wikipedia)។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ថ្វីដ្បិតលោកយុងបានទទួលមរណភាពអស់រយៈពេលជាង ៦៥ ឆ្នាំមកហើយ កេរដំណែលរបស់គាត់នៅតែបន្តមានឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងក្នុងសង្គមសព្វថ្ងៃ។ តាម Wikipedia វិទ្យាស្ថាន C. G. Jung នៅក្រុង Küsnacht ប្រទេសស្វីស ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីបណ្តុះបណ្តាលអ្នកវិភាគចិត្តតាមបែបយុង (Jungian analysts) និងមានសាខារីករាលដាលនៅប្រទេសជាច្រើន។ ក្រៅពីនេះ ការធ្វើតេស្តបុគ្គលិកលក្ខណៈដែលពេញនិយមដូចជា Myers-Briggs Type Indicator (MBTI) ក៏មានមូលដ្ឋានលើគំនិតរបស់យុងដែរ ហើយត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងវិស័យអាជីវកម្ម ការប្រឹក្សាយោបល់ និងការអភិវឌ្ឍខ្លួនឯង។

ឥទ្ធិពលរបស់យុងក៏ជ្រាបចូលទៅក្នុងវប្បធម៌ប្រជាប្រិយដែរ។ ពាក្យ "introvert" និង "extrovert" បានក្លាយជាពាក្យធម្មតាក្នុងការនិយាយប្រចាំថ្ងៃ។ ខ្សែភាពយន្ត សៀវភៅ និងសិល្បៈជាច្រើនតែងប្រើប្រាស់គំរូបុរាណរបស់គាត់ដើម្បីបង្កើតសាច់រឿង និងតួអង្គឲ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅ។ នៅទីក្រុង Liverpool សហរាជាណាចក្រ មានរូបសំណាកកន្លះដួងរបស់លោកយុង ដែលដាក់នៅផ្លូវ Mathew Street ដោយមានចំណងជើងថា "Liverpool is the pool of life" បង្ហាញពីការគោរពរបស់មហាជនចំពោះគាត់ (ប្រភព Wikipedia)។

សព្វថ្ងៃនេះ នៅពេលដែលសង្គមកាន់តែប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងការស្វែងរកអត្ថន័យក្នុងជីវិត ទស្សនៈរបស់យុងស្តីពីការយល់ដឹងពីខ្លួនឯង និងការធ្វើសមាហរណកម្មផ្នែកផ្សេងៗនៃចិត្ត (ដូចជាស្រមោល) កំពុងទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ឡើងវិញពីសាធារណជន។ សៀវភៅ សិក្ខាសាលា និងក្រុមពិភាក្សាជាច្រើនបានផ្តោតលើការអនុវត្តទ្រឹស្តីយុងក្នុងជីវិតទំនើប ដែលជាភស្តុតាងថាកេរដំណែលរបស់ចិត្តវិទូរូបនេះនៅតែមានថាមពល និងពាក់ព័ន្ធសម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ។