ចុងភៅ
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia បានឲ្យដឹងថា ចុងភៅ (chef) គឺជាអ្នកចំអិនអាហារដែលមានជំនាញវិជ្ជាជីវៈ និងជាអ្នកពាណិជ្ជកម្មម្នាក់ ដែលពូកែក្នុងផ្នែកជាច្រើននៃការរៀបចំអាហារ ជារឿយៗផ្តោតលើមុខម្ហូបជាក់លាក់មួយ។ ពាក្យ "chef" មានប្រភពមកពីពាក្យបារាំង "chef de cuisine" ដែលមានន័យថា ប្រធាន ឬនាយកផ្ទះបាយ។ ចុងភៅអាចទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាលជាផ្លូវការពីស្ថាប័នអប់រំ ក៏ដូចជាការរៀនតាមបែបកូនជាង ជាមួយចុងភៅដែលមានបទពិសោធន៍ផងដែរ។
ចុងភៅជាធម្មតាពាក់ឯកសណ្ឋានស្តង់ដាដែលរួមមានមួកចុងភៅ (toque) អាវអៀម និងខោអាវស ដែលតំណាងឲ្យអនាម័យ។ ពួកគេធ្វើការនៅក្នុងផ្ទះបាយដែលមានរចនាសម្ព័ន្ធឋានានុក្រមហៅថា "brigade de cuisine" ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយចុងភៅបារាំងដើម្បីធានាប្រសិទ្ធភាពការងារ។ នៅក្នុងវិស័យធ្វើម្ហូប ចុងភៅត្រូវបានចាត់ទុកថាជាអ្នកជំនាញកម្រិតខ្ពស់ ខណៈដែលចុងភៅធម្មតា (cook) អាចសំដៅលើអ្នកដែលចំអិននៅផ្ទះ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
វិជ្ជាជីវៈចុងភៅមានវត្តមាននៅទូទាំងពិភពលោក។ នៅក្នុងប្រទេសនីមួយៗ ចុងភៅអាចមានឯកទេសក្នុងមុខម្ហូបក្នុងស្រុក ដូចជាម្ហូបបារាំង ម្ហូបអ៊ីតាលី ម្ហូបជប៉ុន ឬម្ហូបឥណ្ឌា (ដូចដែលបង្ហាញក្នុងរូប ចុងភៅកំពុងរៀបចំនំណាន់)។ ចុងភៅធ្វើការនៅក្នុងភោជនីយដ្ឋានចាប់ពីកម្រិតប្រណីតរហូតដល់ហាងអាហាររហ័ស ព្រមទាំងនៅក្នុងសណ្ឋាគារ កន្លែងផ្តល់ម្ហូបអាហារ និងនាវាកម្សាន្ត។
តាម Wikipedia ប្រព័ន្ធផ្ទះបាយ brigade de cuisine មានឋានានុក្រមច្បាស់លាស់ រួមមាន chef de cuisine (ប្រធានចុងភៅ) sous chef (ចុងភៅជំនួយ) chef de partie (ចុងភៅប្រចាំស្ថានីយ) និង commis (ចុងភៅជំនួយការ) ជាដើម។ ឋានៈ chef de partie ត្រូវបានបែងចែកជាស្ថានីយផ្សេងៗដូចជា saucier (ចុងភៅទឹកជ្រលក់) pâtissier (ចុងភៅនំ) garde manger (ចុងភៅមុខម្ហូបត្រជាក់) និងផ្សេងៗទៀត។ ប្រជាជនដែលក្លាយជាចុងភៅច្រើនតែឆ្លងកាត់ការហ្វឹកហាត់យ៉ាងម៉ត់ចត់ និងមានទេពកោសល្យផ្នែកសិល្បៈ និងវិទ្យាសាស្ត្រចំអិន។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
ប្រវត្តិនៃចុងភៅអាចតាមដានទៅកាន់សម័យបុរាណ ដែលមានអ្នកចំអិនម្ហូបនៅក្នុងវាំង ប្រាសាទ និងផ្ទះអ្នកមាន។ នៅក្នុងសង្គមដើម ភារកិច្ចចំអិនត្រូវបានធ្វើឡើងដោយអ្នកបម្រើ ឬស្ត្រីមេផ្ទះ ប៉ុន្តែវាមិនមែនជាវិជ្ជាជីវៈឯកទេសទេ។ យោងតាម Wikipedia ការបង្កើតជាវិជ្ជាជីវៈចុងភៅសម័យទំនើបបានចាប់ផ្តើមនៅប្រទេសបារាំងក្នុងសតវត្សទីដប់ប្រាំបួន។ លោក Auguste Escoffier ដែលជាចុងភៅជនជាតិបារាំង ត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាអ្នកបង្កើតប្រព័ន្ធផ្ទះបាយបែបទំនើប (brigade de cuisine) ដែលមានឋានានុក្រមច្បាស់លាស់ និងបានធ្វើឲ្យការចំអិនក្លាយជាវិជ្ជាជីវៈដែលមានការគោរព។ មុនសម័យ Escoffier មានចុងភៅដូចជា Marie-Antoine Carême ដែលបានដាក់មូលដ្ឋានចំពោះម្ហូប haute cuisine បារាំង ប៉ុន្តែ Escoffier បានធ្វើឲ្យរចនាសម្ព័ន្ធផ្ទះបាយកាន់តែងាយស្រួល និងមានប្រសិទ្ធភាព។
ការបង្កើតសាលាបណ្តុះបណ្តាលចុងភៅដំបូងគេ ដូចជា Le Cordon Bleu បានជំរុញឲ្យមានការបណ្តុះបណ្តាលជាផ្លូវការ និងស្តង់ដារសម្រាប់វិជ្ជាជីវៈនេះ។ តាម Wikipedia ប្រព័ន្ធផ្កាយមីឆេឡង់ (Michelin star) ដែលចាប់ផ្តើមដោយក្រុមហ៊ុន Michelin នៅដើមសតវត្សទី២០ ក៏បានដើរតួនាទីក្នុងការលើកកម្ពស់ស្តង់ដារនៃការចំអិន និងផ្តល់កិត្យានុភាពដល់ចុងភៅ។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
ចុងភៅដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់នៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ច ជាពិសេសក្នុងវិស័យភោជនីយដ្ឋាន និងទេសចរណ៍ម្ហូបអាហារ។ តាម Wikipedia ចុងភៅល្បីៗអាចទទួលបានប្រាក់ចំណូលខ្ពស់ និងក្លាយជាតារាល្បីតាមរយៈកម្មវិធីទូរទស្សន៍ធ្វើម្ហូប ដូចជា MasterChef និង Top Chef ជាដើម។ មគ្គុទេសក៍ Michelin ផ្តល់ផ្កាយដល់ភោជនីយដ្ឋានដែលមានគុណភាពខ្ពស់ ដែលជាកត្តាជះឥទ្ធិពលដល់កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ចុងភៅនិងអាជីវកម្ម។ លោក Antonio Carluccio (ក្នុងរូប) ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា "បិតានៃម្ហូបអាហារអ៊ីតាលី" បានចូលរួមចំណែកយ៉ាងធំក្នុងការផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌ធ្វើម្ហូបអ៊ីតាលីទូទាំងពិភពលោក តាមរយៈសៀវភៅ និងកម្មវិធីទូរទស្សន៍។
ក្នុងវប្បធម៌ ចុងភៅបានក្លាយជានិមិត្តសញ្ញានៃភាពច្នៃប្រឌិត និងសិល្បៈ ដោយសារតែការធ្វើម្ហូបត្រូវបានចាត់ទុកថាជាសិល្បៈមួយប្រភេទ។ ការចម្អិនបែប fusion ដែលផ្សំពីមុខម្ហូបពីវប្បធម៌ផ្សេងៗ ក៏ជានិន្នាការដែលចុងភៅទំនើបចូលចិត្ត។ លោកស្រី Nancy Silverton ដែលជាចុងភៅនិងអ្នកដុតនំអាមេរិក បានបង្ហាញពីឥទ្ធិពលនៃចុងភៅក្នុងការបង្កើតម៉ាកផ្ទាល់ខ្លួន និងនាំម្ហូបអាហារឲ្យកាន់តែពេញនិយម។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
នៅក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ចុងភៅកំពុងមានឥទ្ធិពលកាន់តែខ្លាំងតាមរយៈបណ្តាញសង្គម ដែលពួកគេអាចចែករំលែករូបមន្ត និងបច្ចេកទេសថ្មីៗទៅកាន់សាធារណជន។ ការផ្តោតលើការចម្អិនប្រកបដោយនិរន្តរភាព ការប្រើប្រាស់គ្រឿងផ្សំក្នុងស្រុក និងការកាត់បន្ថយកាកសំណល់អាហារ គឺជានិន្នាការដែលកំពុងពេញនិយមក្នុងចំណោមចុងភៅទំនើប។
មិនត្រឹមតែនៅប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ប៉ុណ្ណោះទេ ចុងភៅនៅក្នុងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ដូចជាកម្ពុជា ក៏កំពុងដើរតួនាទីក្នុងការលើកកម្ពស់មុខម្ហូបជាតិនៅលើឆាកអន្តរជាតិ ដែលរួមចំណែកដល់វិស័យទេសចរណ៍និងសេដ្ឋកិច្ច។ ជាមួយនឹងការរីកចម្រើននៃបច្ចេកវិទ្យា ចុងភៅក៏អាចបើកវគ្គបង្រៀនអនឡាញ និងផ្តល់សេវាកម្មពិសេសដូចជា private dining ដែលបង្កើនឱកាសសេដ្ឋកិច្ចថ្មីៗ។ ប្រភព Wikipedia បានគូសបញ្ជាក់ថា ចុងភៅសព្វថ្ងៃត្រូវតែចេះជំនាញគ្រប់គ្រង និងទីផ្សារ បន្ថែមពីលើជំនាញធ្វើម្ហូប ដើម្បីទទួលជោគជ័យក្នុងឧស្សាហកម្មដ៏ប្រកួតប្រជែងនេះ។
អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ
មិនទាន់មានអត្ថបទទេ។