អាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារ

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌាជាសព្វវចនាធិប្បាយអន្តរជាតិ អាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារ (child marriage) គឺជាការរៀបការ ឬភាពជាដៃគូក្នុងគ្រួសារ ដែលយ៉ាងហោចណាស់ភាគីម្ខាងមានអាយុក្រោម ១៨ ឆ្នាំ ដោយរួមបញ្ចូលទាំងកុមារី និងកុមារប្រុស ប៉ុន្តែកុមារីទទួលរងផលប៉ះពាល់ច្រើនជាង។ ការអនុវត្តនេះមានអត្រាខ្ពស់នៅទូទាំងពិភពលោក ដោយតាមទិន្នន័យដែលវិគីភីឌាបានដកស្រង់ពីអង្គការយូនីសេហ្វ (UNICEF) កុមារីប្រមាណ ១២ លាននាក់ត្រូវបានរៀបការមុនអាយុ ១៨ ឆ្នាំក្នុងមួយឆ្នាំៗ ឬស្មើនឹង ១ ក្នុងចំណោម ៥ ក្មេងស្រីនៅតំបន់កំពុងអភិវឌ្ឍន៍។ អាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស និងបង្កផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងសុខភាពសាធារណៈ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

វិគីភីឌាបានរាយការណ៍ថា អាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារមានការប្រមូលផ្តុំច្រើននៅអនុតំបន់សាហារ៉ាអាហ្វ្រិក និងអាស៊ីខាងត្បូង។ យោងតាមទិន្នន័យរបស់យូនីសេហ្វដែលវិគីភីឌាបានដកស្រង់ ប្រទេសនីហ្សេ (Niger) មានអត្រាខ្ពស់បំផុតគឺ ៧៦% នៃស្ត្រីអាយុ ២០–២៤ ឆ្នាំធ្លាប់រៀបការមុន ១៨ ឆ្នាំ រីឯប្រទេសឆាដ (Chad) មានប្រមាណ ៦១% និងបង់ក្លាដែស (Bangladesh) មាន ៥៩%។ នៅប្រទេសឥណ្ឌា (India) មានស្ត្រីជាង ២៧% រៀបការមុនអាយុ ១៨ ឆ្នាំ ទោះបីជាច្បាប់ហាមឃាត់ក៏ដោយ។ ក្នុងកម្រិតសកល កត្តាភូមិសាស្ត្រ ភាពក្រីក្រ និងប្រពៃណីមូលដ្ឋាន ដើរតួសំខាន់ក្នុងការកំណត់អត្រាទាំងនេះ។ សូម្បីតែនៅតំបន់ដែលមានច្បាប់ហាមឃាត់ក៏ដោយ ការអនុវត្តន៍នៅតែទន់ខ្សោយ ព្រោះប្រព័ន្ធចុះបញ្ជីកំណើតមិនទូលំទូលាយ និងកង្វះការអប់រំ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ការរៀបការកុមារីជារឿងដែលកើតមានជាទូទៅ។ វិគីភីឌាបញ្ជាក់ថា នៅចក្រភពរ៉ូម (Roman Empire) ក្មេងស្រីអាចរៀបការនៅអាយុ ១២ ឆ្នាំ ហើយក្មេងប្រុសនៅ ១៤ ឆ្នាំ តាមច្បាប់។ ក្នុងយុគសម័យកណ្តាល (Middle Ages) ពួកអភិជនអឺរ៉ុបបានរៀបការកូនស្រីពួកគេតាំងពីវ័យក្មេង ដើម្បីបង្រួបបង្រួមទឹកដី ឬបង្កើតសម្ព័ន្ធភាពនយោបាយ។ ឧទាហរណ៍ដូចជា ព្រះនាង Marie Antoinette ដែលបានរៀបការជាមួយព្រះរាជបុត្របារាំងនៅអាយុ ១៥ ឆ្នាំក្នុងឆ្នាំ ១៧៧០។ នៅទ្វីបអាស៊ី ប្រទេសចិន និងឥណ្ឌា ក៏មានទំនៀមទម្លាប់រៀបការកូនតាំងពីក្មេងដែរ ជាពិសេសក្នុងគ្រួសារដែលប្រកាន់ប្រពៃណីខ្ជាប់ខ្ជួន។ កំណែទម្រង់ច្បាប់នៅសតវត្សរ៍ទី ១៩ និង ២០ បានលើកអាយុរៀបការអប្បបរមាជាបណ្តើរៗ ក្រោមឥទ្ធិពលនៃចលនាសិទ្ធិស្ត្រី និងសន្ធិសញ្ញាអន្តរជាតិ ដូចជាអនុសញ្ញាស្តីពីសិទ្ធិកុមារ (Convention on the Rights of the Child) ដែលបានកំណត់អាយុ ១៨ ឆ្នាំជាស្តង់ដារអប្បបរមា។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា កត្តាសេដ្ឋកិច្ចជាមូលហេតុចម្បងមួយដែលបង្ខំឱ្យគ្រួសារក្រីក្ររៀបការកូនស្រីរបស់ពួកគេនៅវ័យក្មេង។ ការបង់ថ្លៃបណ្ណាការ (bride price) ឬថ្លៃថ្នូរ (dowry) អាចជាប្រាក់ចំណូលដ៏សំខាន់សម្រាប់គ្រួសារក្នុងបរិបទនៃភាពក្រីក្រ។ ជាមួយគ្នានេះ ទំនៀមទម្លាប់ និងបទដ្ឋានសង្គមដែលរក្សាវិសមភាពយេនឌ័រ និងតម្លៃក្មេងស្រីជាបន្ទុក ជំរុញឱ្យមានការរៀបការឆាប់។ នៅក្នុងសហគមន៍មួយចំនួន ការរៀបការកុមារីត្រូវបានគេយល់ថាជាវិធីការពារនាងពីគ្រោះថ្នាក់ផ្លូវភេទ ឬរក្សាកិត្តិយសគ្រួសារ។ ផលប៉ះពាល់នៃអាពាហ៍ពិពាហ៍កុមាររួមមាន ការបញ្ឈប់ការសិក្សា សុខភាពបន្តពូជមិនល្អ អត្រាមរណភាពមាតាខ្ពស់ និងការបន្តវដ្តនៃភាពក្រីក្រពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ននេះ ការបញ្ចប់អាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារគឺជាផ្នែកមួយនៃគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាព (SDG Target 5.3) របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលត្រូវបានគាំទ្រដោយអង្គការអន្តរជាតិដូចជា UNICEF, UNFPA និង Girls Not Brides។ វិគីភីឌារាយការណ៍ថា ក្នុងពេលមានវិបត្តិសកលដូចជាជំងឺកូវីដ-១៩ (COVID-19) អត្រាអាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារបានកើនឡើង ដោយសារភាពក្រីក្រកើនឡើង និងការបិទសាលារៀន។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទោះបីជាមានច្បាប់កំណត់អាយុរៀបការត្រឹម ១៨ ឆ្នាំក៏ដោយ ក៏បញ្ហានេះនៅតែកើតមានក្នុងសហគមន៍ជនបទខ្លះ ដែលតម្រូវឱ្យមានការពង្រឹងការអប់រំ និងការអនុវត្តន៍ច្បាប់ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព។ អ្នកអានរបស់ចង្វាក់ខ្មែរអាចតាមដានសារព័ត៌មានក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ ដើម្បីទទួលបានព័ត៌មានថ្មីៗស្តីពីកិច្ចប្រឹងប្រែងបង្ការ និងយុទ្ធនាការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងអំពីផលវិបាកនៃអាពាហ៍ពិពាហ៍កុមារ។