KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់៣១ សីហា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ៣១ សីហា ២០២៦

បញ្ញាសិប្បនិមិត្តនៅប្រទេសចិន

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ប្រទេសចិនគឺជាប្រទេសនាំមុខមួយក្នុងវិស័យបញ្ញាសិប្បនិមិត្ត (AI) នៅលើពិភពលោក រួមជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក។ ការអភិវឌ្ឍ AI នៅចិនមានឫសគល់យូរអង្វែង តាំងពីចុងទសវត្សរ៍ ១៩៧០ បន្ទាប់ពីគោលនយោបាយកែទម្រង់និងបើកទូលាយរបស់លោកតេង ស៊ាវភីង ដែលបានសង្កត់ធ្ងន់លើវិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យាជាកម្លាំងផលិតកម្មចម្បង។ ទោះបីជានៅដើមដំបូងចិននៅពីក្រោយប្រទេសលោកខាងលិចក៏ដោយ ក៏ចិនបានពន្លឿនការស្រាវជ្រាវនិងអភិវឌ្ឍ AI យ៉ាងឆាប់រហ័សក្នុងអំឡុងប៉ុន្មានទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ។

ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៦ មក រដ្ឋាភិបាលចិនបានដាក់ចេញរបៀបវារៈថ្នាក់ជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ AI ហើយនៅក្នុងផែនការងប្រាំឆ្នាំលើកទី ១៣ (២០១៦-២០២០) បានកំណត់គោលដៅក្លាយជាមេដឹកនាំ AI សកលត្រឹមឆ្នាំ ២០៣០។ តាម Wikipedia គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២៥ ប្រទេសចិនត្រូវបានចាត់ទុកថាជាអ្នកនាំមុខពិភពលោកក្នុងបច្ចេកវិទ្យា AI។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ទោះបីជាបញ្ញាសិប្បនិមិត្តជាវិស័យបច្ចេកវិទ្យាក៏ដោយ ការអភិវឌ្ឍរបស់វាក៏មានទីតាំងភូមិសាស្ត្រជាក់លាក់ដែរ។ តាម Wikipedia មជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវនិងអភិវឌ្ឍន៍ AI សំខាន់ៗនៅចិនមានទីតាំងនៅទីក្រុងប៉េកាំង សៀងហៃ និងសៀនចិន។ ទីក្រុងទាំងនេះជាកន្លែងប្រមូលផ្តុំក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗ និងវិទ្យាស្ថានសិក្សាជាន់ខ្ពស់ ដែលផ្តល់បរិយាកាសអំណោយផលសម្រាប់នវានុវត្តន៍។ បើនិយាយពីធនធានមនុស្សវិញ នៅដើមសម័យ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ AI របស់ចិនភាគច្រើនបានទទួលការអប់រំពីបរទេស ប៉ុន្តែសព្វថ្ងៃនេះ ចិនមានអ្នកស្រាវជ្រាវក្នុងស្រុកជំនាន់ថ្មីយ៉ាងច្រើន ដែលជំរុញដោយការវិនិយោគយ៉ាងធំធេងលើវិស័យអប់រំ និងការអភិវឌ្ឍទេពកោសល្យ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

អគារវិទ្យាស្ថានបញ្ញាសិប្បនិមិត្តទូទៅក្រុងប៉េកាំង (BIGAI) បង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ២០២០ ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិនៃ AI នៅចិនអាចចែកចេញជាដំណាក់កាលជាច្រើន។ យោងតាម Wikipedia ដំណាក់កាលដំបូងបានចាប់ផ្តើមនៅចុងទសវត្សរ៍ ១៩៧០ ក្រោយការកែទម្រង់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេស ប៉ុន្តែការអភិវឌ្ឍមានភាពយឺតយ៉ាវដោយសារបញ្ហាខ្វះធនធាន និងទេពកោសល្យ។ នៅពេលនោះ ការស្រាវជ្រាវភាគច្រើនពឹងផ្អែកលើអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រដែលបានសិក្សានៅបរទេស ធ្វើឱ្យមូលដ្ឋានវិទ្យាសាស្ត្រក្នុងស្រុកនៅមានកម្រិត។

ការផ្លាស់ប្តូរធំបានកើតឡើងនៅពេលរដ្ឋាភិបាលចិនប្រកាស AI ជាអាទិភាពជាតិក្នុងឆ្នាំ ២០០៦។ គោលនយោបាយ និងការវិនិយោគជាបន្តបន្ទាប់បាននាំឱ្យមានការរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំង។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១៦ គណបក្សកុម្មុយនិស្តចិនបានចេញផែនការងប្រាំឆ្នាំលើកទី ១៣ ដែលកំណត់គោលដៅក្លាយជាមេដឹកនាំ AI សកលនៅឆ្នាំ ២០៣០។ ផែនការនេះបានសង្កត់ធ្ងន់លើការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាគន្លឹះដូចជា ការស្គាល់រូបភាព ការបកប្រែដោយម៉ាស៊ីន និងការបើកបរស្វ័យប្រវត្តិ។

នៅឆ្នាំ ២០២០ វិទ្យាស្ថានបញ្ញាសិប្បនិមិត្តទូទៅក្រុងប៉េកាំង (BIGAI) ត្រូវបានបង្កើតឡើង ដែលជានិមិត្តសញ្ញានៃការវិនិយោគធំធេងក្នុងការស្រាវជ្រាវ AI រយៈពេលវែង។ តាម Wikipedia គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២៥ ចិនស្ថិតក្នុងចំណាត់ថ្នាក់កំពូលនៃប្រទេសដែលមានសមត្ថភាព AI ខ្ពស់ ហើយការប្រកួតប្រជែងជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិកនៅតែបន្តក្តៅគគុក។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

AI បានក្លាយជាក្បាលម៉ាស៊ីនសំខាន់មួយនៃសេដ្ឋកិច្ចចិន។ យោងតាម Wikipedia ការវិនិយោគរបស់រដ្ឋាភិបាល និងក្រុមហ៊ុនឯកជនលើ AI បានកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដែលជំរុញកំណើនឧស្សាហកម្មបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ និងការបង្កើតថ្មី។ គោលនយោបាយជាតិ និងគំនិតផ្តួចផ្តើម AI ផ្សេងទៀតបានបង្កើនសារៈសំខាន់នៃ AI ក្នុងផែនការអភិវឌ្ឍជាតិ។ ការប្រកួតប្រជែង AI ជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិកក៏បានជំរុញឱ្យចិនពង្រឹងសមត្ថភាពស្រាវជ្រាវមូលដ្ឋាន និងការអប់រំផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ។

ផ្នែកវប្បធម៌ AI កំពុងផ្លាស់ប្តូររបៀបរស់នៅរបស់ប្រជាជនចិនកាន់តែខ្លាំងឡើង ដោយមានការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា AI ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ ដូចជាការទូទាត់តាមទូរស័ព្ទ និងប្រព័ន្ធស្គាល់មុខ។ ការរីកចម្រើននេះក៏បាននាំឱ្យមានការពិភាក្សាជាសកលអំពីឯកជនភាព និងក្រមសីលធម៌ផងដែរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

នាពេលបច្ចុប្បន្ន ការអភិវឌ្ឍ AI របស់ចិនគឺជាប្រធានបទក្តៅគគុកនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ តាម Wikipedia ចិនត្រូវបានចាត់ទុកថាជាគូប្រជែងសំខាន់របស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងវិស័យនេះ ហើយការប្រកួតប្រជែងរវាងមហាអំណាចទាំងពីរបានបង្កើតឥទ្ធិពលលើលំហូរបច្ចេកវិទ្យា សន្តិសុខអ៊ីនធឺណិត និងសេដ្ឋកិច្ចសកល។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការតាមដានវឌ្ឍនភាព AI នៅចិនគឺសំខាន់ ពីព្រោះប្រទេសកម្ពុជាកំពុងឈានចូលយុគសម័យឌីជីថល និងស្វែងរកដៃគូអភិវឌ្ឍន៍បច្ចេកវិទ្យា។ ព្រឹត្តិការណ៍ថ្មីៗដូចជាការចេញផ្សាយប្រព័ន្ធ AI ជំនាន់ថ្មីពីក្រុមហ៊ុនចិន និងការរឹតត្បិតពាណិជ្ជកម្មពីសហរដ្ឋអាមេរិក សុទ្ធតែជាដំណឹងដែល KhmerPulse បានផ្សាយជាប្រចាំ ដើម្បីផ្តល់ព័ត៌មានដល់ប្រជាជនខ្មែរអំពីនិន្នាការសកល។ ការយល់ដឹងនេះអាចជួយឱ្យកម្ពុជារៀបចំខ្លួនទទួលយកបច្ចេកវិទ្យា និងបង្កើតគោលនយោបាយសមស្រប។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 4 briefs

គំរូ AI Kimi K3 របស់ចិន បង្កភាពភ្ញាក់ផ្អើលនិងគ្រោង IPO នៅហុងកុង

ការចេញផ្សាយ Kimi K3 ដោយ Moonshot AI ចិន បានធ្វើឲ្យ Silicon Valley ភ្ញាក់ផ្អើល រីឯ Washington ស្ថិតក្រោមសម្ពាធឲ្យពិនិត្យគោលនយោបាយ AI ខណៈក្រុមហ៊ុនផ្អាកការចុះឈ្មោះ និងគ្រោង IPO នៅហុងកុង។

4 sources · Nikkei Asia, Nikkei Asia, South China Morning Post

Moonshot AI បញ្ឈប់ការជាវថ្មីលើម៉ូដែល Kimi K3 បណ្តោះអាសន្ន ដោយសារខ្វះថាមពលកុំព្យូទ័រ

ក្រុមហ៊ុន Moonshot AI របស់ចិនបានផ្អាកការទទួលជាវថ្មីសម្រាប់ម៉ូដែលបញ្ញាសិប្បនិម្មិត Kimi K3 តែប៉ុន្មានថ្ងៃបន្ទាប់ពីបើកដំណើរការ ដោយសារតម្រូវការប្រើប្រាស់បានផ្ទុកលើសសមត្ថភាព GPU របស់ខ្លួន។

2 sources · South China Morning Post, The Verge

Moonshot AI ចិនបង្ហាញម៉ូដែល AI តម្លៃទាបថ្មី បង្កឱ្យភាគហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធ្លាក់ចុះ

ក្រុមហ៊ុន Moonshot AI របស់ចិនបានបង្ហាញម៉ូដែល AI ចំណាយទាបបំផុត ដែលកំពុងតាមទាន់ OpenAI និង Anthropic ហើយបានបង្កឱ្យមានការធ្លាក់ចុះទីផ្សារភាគហ៊ុន រួមជាមួយផែនការ IPO នៅហុងកុងក្នុងរយៈពេល ៦ ខែខាងមុខ។

6 sources · Nikkei Asia, The Straits Times, The Straits Times

Moonshot AI ចិន បង្ហាញម៉ូដែល Kimi K3 បង្ករលកភ្ញាក់ផ្អើលដល់ទីផ្សារ AI

ក្រុមហ៊ុន Moonshot AI ចិន បានប្រកាសបង្ហាញម៉ូដែល AI ថ្មី Kimi K3 ដែលអះអាងថាមានសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងជាមួយ OpenAI និង Anthropic ហើយបណ្តាលឱ្យភាគហ៊ុនក្រុមហ៊ុន AI និងសឺមីកុងដាក់ទ័រធ្លាក់ចុះ ដូចករណី DeepSeek កាលពីឆ្នាំមុន។

4 sources · Channel News Asia, The Straits Times, CNBC