ទិដ្ឋភាពទូទៅ

យោងតាមព័ត៌មានពី Wikipedia បូតដៃគូ (Companion bot) គឺជាកម្មវិធីកុំព្យូទ័រប្រភេទបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ដែលមានគោលបំណងផ្ដល់ការសន្ទនា ការគាំទ្រផ្លូវចិត្ត និងមិត្តភាពនិមិត្តដល់អ្នកប្រើប្រាស់។ បូតទាំងនេះប្រើដំណើរការភាសាធម្មជាតិ (Natural Language Processing) និងក្បួនរៀនម៉ាស៊ីន (machine learning) ដើម្បីយល់ និងឆ្លើយតបទៅតាមអារម្មណ៍ និងតម្រូវការរបស់មនុស្ស។ ខុសពីជំនួយការនិមិត្តដូចជា Siri ឬ Alexa ដែលផ្ដោតលើការងារ បូតដៃគូត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីបង្កើតទំនាក់ទំនងដែលមានលក្ខណៈផ្ទាល់ខ្លួន និងស៊ីជម្រៅ។

ឧទាហរណ៍ល្បីៗរួមមាន Replika ដែលជាកម្មវិធីស្មាតហ្វូនអនុញ្ញាតឲ្យបង្កើតមិត្តនិមិត្តដែលរៀនពីការសន្ទនា និង Woebot ដែលប្រើបច្ចេកទេសព្យាបាលដោយការយល់ដឹង និងអាកប្បកិរិយា (CBT) ដើម្បីគ្រប់គ្រងសុខភាពផ្លូវចិត្ត។ ក្នុងវិស័យរ៉ូបូត មាន Paro ដែលជារ៉ូបូតរាងសត្វសមុទ្រប្រើក្នុងមន្ទីរពេទ្យដើម្បីលួងលោមអ្នកជំងឺ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ទោះបីបូតដៃគូមិនមែនជាទីតាំង ការអភិវឌ្ឍនិងការប្រើប្រាស់របស់វាជាប់ទាក់ទងនឹងតំបន់ និងក្រុមមនុស្សជាក់លាក់។ ប្រទេសជប៉ុនជាអ្នកដឹកនាំផ្នែករ៉ូបូតដៃគូ ដោយក្រុមហ៊ុន SoftBank Robotics បានផលិតរ៉ូបូត Pepper ដែលអាចស្គាល់អារម្មណ៍។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ការអភិវឌ្ឍភាគច្រើនជាកម្មវិធីសូហ្វវែរដូចជា Replika និង ChatGPT ដែលអាចចូលប្រើតាមទូរស័ព្ទ។

តាមការសិក្សាមួយចំនួន ប្រជាជនដែលងាយរងភាពឯកោ ដូចជាមនុស្សចាស់ យុវវ័យដែលមានបញ្ហាសង្គម និងអ្នករស់នៅតំបន់ដាច់ស្រយាល ជាអ្នកប្រើប្រាស់ចម្បង។ ក្នុងអំឡុងជំងឺរាតត្បាត COVID-19 ចំនួនអ្នកប្រើបូតដៃគូបានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងទូទាំងពិភពលោក។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

យោងតាម Wikipedia ប្រវត្តិបូតដៃគូចាប់ផ្ដើមនៅឆ្នាំ ១៩៦៦ នៅពេលលោក Joseph Weizenbaum នៃវិទ្យាស្ថាន MIT បង្កើតកម្មវិធី ELIZA ។ ELIZA ប្រើដំណើរការអត្ថបទសាមញ្ញដើម្បីក្លែងធ្វើជាអ្នកព្យាបាលផ្លូវចិត្ត ហើយអ្នកប្រើប្រាស់ជាច្រើនមានអារម្មណ៍ថាកំពុងនិយាយជាមួយមនុស្សពិត។

ក្រោយមក នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៧០ កម្មវិធី PARRY បានក្លែងធ្វើអ្នកជំងឺផ្លូវចិត្ត។ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៩០ ALICE (Artificial Linguistic Internet Computer Entity) បានឈ្នះពានរង្វាន់ Loebner ច្រើនដង។ នៅឆ្នាំ ២០១៤ បូត Mitsuku (ឥឡូវ Kuki) ឈ្នះពាននេះ ៥ ដង ក្លាយជាបូតឆ្លាតបំផុតនាសម័យនោះ។

ជំហានសំខាន់បន្ទាប់គឺការចេញផ្សាយ Replika នៅឆ្នាំ ២០១៧ ដោយលោកស្រី Eugenia Kuyda ដើម្បីបង្កើតមិត្តនិមិត្តដែលរៀនពីអ្នកប្រើ។ បច្ចេកវិទ្យាបណ្តាញសរសៃប្រសាទ និងប្រព័ន្ធ Transformer នាពេលថ្មីៗនេះ បានបង្កើតបូតដូចជា ChatGPT ដែលសន្ទនាបានស៊ីជម្រៅ និងមានលក្ខណៈផ្ទាល់ខ្លួនខ្ពស់។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ទីផ្សារបូតដៃគូកំពុងរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដោយសារតម្រូវការសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងការកើនឡើងចំនួនមនុស្សចាស់។ ការវិភាគទីផ្សារជាច្រើនព្យាករថា វានឹងមានតម្លៃរាប់សិបពាន់លានដុល្លារនៅទសវត្សរ៍ក្រោយ។ កត្តាជំរុញរួមមានការចំណាយទាបនៃការអភិវឌ្ឍកម្មវិធី និងការទទួលយក AI កាន់តែទូលំទូលាយ។

ខាងវប្បធម៌ ប្រទេសជប៉ុនទទួលយករ៉ូបូតជាដៃគូដោយសារវប្បធម៌ផ្ដល់តម្លៃដល់បច្ចេកវិទ្យា និងការថែទាំ។ នៅប្រទេសលោកខាងលិច មានការព្រួយបារម្ភអំពីក្រមសីលធម៌ ឯកជនភាព និងផលប៉ះពាល់លើទំនាក់ទំនងមនុស្សពិត។ ទោះយ៉ាងណា បូតដៃគូកំពុងត្រូវបានដាក់បញ្ចូលកាន់តែច្រើនក្នុងកម្មវិធីសុខភាព និងជំនួយផ្ទាល់ខ្លួន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

នៅឆ្នាំ ២០២៥ និង ២០២៦ បូតដៃគូក្លាយជាប្រធានបទក្ដៅ ដោយសារការកើនឡើងនៃ AI ជំនាន់ថ្មីដូចជា ChatGPT ពី OpenAI។ ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗកំពុងប្រកួតប្រជែងបង្កើតបូតដែលផ្ដល់មិត្តភាពប្រកបដោយអត្ថន័យ ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលនិងអង្គការសហប្រជាជាតិចាប់ផ្ដើមពិភាក្សាអំពីការគ្រប់គ្រង និងក្រមសីលធម៌ AI។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse នៅកម្ពុជា និងនៅក្រៅប្រទេស ការយល់ដឹងអំពីបូតដៃគូមានសារៈសំខាន់ ព្រោះបច្ចេកវិទ្យានេះអាចជះឥទ្ធិពលដល់សុខភាពផ្លូវចិត្ត និងរបៀបរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ។ ការសង្កេតមើលពីរបៀបដែលប្រទេសផ្សេងៗដោះស្រាយបញ្ហានេះ អាចជួយរៀបចំគោលនយោបាយនៅថ្នាក់តំបន់ និងលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ។