KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២៨ កញ្ញា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២៨ កញ្ញា ២០២៦

ការបង្កើតមាតិកា

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ការបង្កើតមាតិកា គឺជាទង្វើនៃការបង្កើត និងការចែករំលែកមាតិកាប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ជាពិសេសនៅក្នុងបរិបទឌីជីថល។ យោងតាម Wikipedia អ្នកបង្កើតមាតិកា គឺជាបុគ្គល ឬស្ទូឌីយោដែលនៅពីក្រោយមាតិកាទាំងនោះ។ យោងតាម Dictionary.com ដែល Wikipedia បានដកស្រង់ ពាក្យ «មាតិកា» សំដៅលើ «អ្វីមួយដែលត្រូវបង្ហាញតាមរយៈមធ្យោបាយណាមួយ ដូចជាការនិយាយ ការសរសេរ ឬសិល្បៈផ្សេងៗ» សម្រាប់ការបង្ហាញខ្លួនឯង ការចែកចាយ ការធ្វើទីផ្សារ និងការបោះពុម្ពផ្សាយ។

ការបង្កើតមាតិកាគ្របដណ្តប់សកម្មភាពជាច្រើន រួមមាន ការថែរក្សា និងធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពគេហទំព័រ ការសរសេរប្លក់ ការសរសេរអត្ថបទ ការថតរូប ការថតវីដេអូ ការបញ្ចេញមតិអនឡាញ ការគ្រប់គ្រងគណនីបណ្ដាញសង្គម និងការកែសម្រួល និងចែកចាយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឌីជីថល។ យោងតាមការស្ទង់មតិរបស់មជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវ Pew ដែល Wikipedia បានលើកឡើង មាតិកាដែលបានបង្កើតត្រូវបានកំណត់ថាជា «សម្ភារៈដែលមនុស្សរួមចំណែកដល់ពិភពអនឡាញ»។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ដោយសារការបង្កើតមាតិកាជាសកម្មភាពឌីជីថល វាមិនមានព្រំដែនភូមិសាស្ត្រកំណត់តែមួយនោះទេ។ យោងតាម Wikipedia អ្នកបង្កើតមាតិកាអាចជាបុគ្គល ឬស្ទូឌីយោ ហើយទស្សនិកជនអាចស្ថិតនៅគ្រប់ទីកន្លែងដែលមានអ៊ីនធឺណិត។ បណ្ដាញសង្គម និងវេទិកាឌីជីថល បានក្លាយជាកន្លែងចម្បងសម្រាប់ការផ្សព្វផ្សាយមាតិកាទាំងនេះ ដោយអនុញ្ញាតឱ្យបុគ្គលផ្សេងៗចូលរួមផលិត និងទទួលមាតិកា។

សម្រាប់ប្រធានបទនេះ «ប្រជាជន» សំដៅលើអ្នកបង្កើតមាតិកា ដែលជាបុគ្គល ឬស្ទូឌីយោ និងសាធារណជនដែលទទួលយកមាតិកាលើអ៊ីនធឺណិត។ តាមការស្ទង់មតិរបស់មជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវ Pew ដែល Wikipedia ដកស្រង់ មាតិកាដែលមនុស្សរួមចំណែកដល់ពិភពអនឡាញ គឺជាចំណុចស្នូលនៃនិយមន័យនេះ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

Wikipedia មិនបានរៀបរាប់ពីកាលបរិច្ឆេទច្បាស់លាស់ ឬព្រឹត្តិការណ៍ប្រវត្តិសាស្ត្រជាក់លាក់ណាមួយ សម្រាប់ការចាប់ផ្តើមនៃការបង្កើតមាតិកាឡើយ។ ប៉ុន្តែវាបានបញ្ជាក់ថា គោលគំនិតនេះគ្របដណ្តប់សកម្មភាពដូចជា ការសរសេរអត្ថបទ ការថតរូប ការថតវីដេអូ និងការកែសម្រួលប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឌីជីថល ដែលអាចកើតមានទាំងក្នុងទម្រង់បែបប្រពៃណី និងទម្រង់អនឡាញ។

យោងតាម Wikipedia គេបានលើកឡើងពី «ទម្រង់ប្រពៃណីនៃការបង្កើតមាតិកា» ផងដែរ ហើយបញ្ជាក់ថា ការផលិតមាតិកាឌីជីថលបានបន្ថែមបញ្ហាប្រឈមថ្មីៗ ដូចជា ឯកជនភាព និងគោលនយោបាយគ្រប់គ្រងវេទិកា។ ការប្រើប្រាស់ពាក្យនេះកាន់តែត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយបរិបទឌីជីថល ដោយសារការរីកចម្រើននៃគេហទំព័រ បណ្ដាញសង្គម និងវេទិកាចែករំលែកវីដេអូ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

យោងតាម Wikipedia ការបង្កើតមាតិកាមានគោលបំណងសំខាន់ៗ រួមមាន ការបង្ហាញខ្លួនឯង ការចែកចាយ ការធ្វើទីផ្សារ និងការបោះពុម្ពផ្សាយ។ តាមរយៈការបង្កើតមាតិកា បុគ្គល ឬអាជីវកម្មអាចបង្កើតឥទ្ធិពល ផ្សព្វផ្សាយផលិតផល ឬសេវាកម្ម និងចែករំលែកគំនិត ឬគុណតម្លៃវប្បធម៌។

ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះ Wikipedia ក៏បានរៀបរាប់ដែរថា វេទិកាឌីជីថលកំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាដែលកំពុងកើនឡើង រួមមាន ឯកជនភាព កម្មសិទ្ធិបញ្ញា ព័ត៌មានមិនពិត គោលនយោបាយសម្របសម្រួលរបស់វេទិកា និងផលប៉ះពាល់នៃការរំលោភលើគោលការណ៍ណែនាំសហគមន៍។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

លោក MrBeast គឺជាអ្នកប្រើប្រាស់ YouTube ដែលមានអ្នកជាវច្រើនជាងគេ ប្រភព: Wikipedia

តាមចំណងជើងរូបថតរបស់ Wikipedia លោក MrBeast គឺជាអ្នកដែលមានអ្នកជាវច្រើនជាងគេលើវេទិកា YouTube ដោយមានអ្នកជាវជាង ៥០០ លាននាក់។ ឧទាហរណ៍នេះបង្ហាញពីឥទ្ធិពលដ៏ធំរបស់អ្នកបង្កើតមាតិកាក្នុងសម័យបច្ចុប្បន្ន។

ចំពោះអ្នកអាន KhmerPulse ការផលិតមាតិកាពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់បណ្ដាញសង្គម ការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន និងការកម្សាន្ត រួមទាំងបញ្ហាព័ត៌មានមិនពិត និងគោលនយោបាយគ្រប់គ្រងមាតិកាដែល Wikipedia បានលើកឡើង។ ការយល់ដឹងអំពីរបៀបដែលមាតិកាត្រូវបានបង្កើត និងចែកចាយ ជួយឱ្យសាធារណជនអាចវាយតម្លៃព័ត៌មានដែលខ្លួនទទួលបានលើអ៊ីនធឺណិតបានកាន់តែប្រសើរ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ក្រសួងសង្គមកិច្ចព្រមានចាត់វិធានការផ្លូវច្បាប់លើអ្នកយកកុមារបង្កើតមាតិកាតាមបណ្ដាញសង្គម

ភ្នំពេញ៖ ក្រសួងសង្គមកិច្ច អតីតយុទ្ធជន និងយុវនីតិសម្បទា បានចេញសេចក្ដីណែនាំថ្មីទប់ស្កាត់ការយកកុមារទៅបង្កើតមាតិកាតាមបណ្ដាញសង្គម ហើយព្រមានចាត់វិធានការផ្លូវច្បាប់ចំពោះអ្នកបន្តធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិ និងឧត្តមប្រយោជន៍របស់កុមារ។

3 sources · Phnom Penh Post, RFI, Fresh News