ប្រទេសកូស្តារីកា

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia កូស្តារីកា (Costa Rica) ដែលមានឈ្មោះផ្លូវការ សាធារណរដ្ឋកូស្តារីកា គឺជាប្រទេសមួយស្ថិតនៅតំបន់អាមេរិកកណ្ដាល។ វាមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងប្រទេសនីការ៉ាហ្គោអានៅខាងជើង សមុទ្រការីបៀននៅឦសាន ប៉ាណាម៉ានៅអាគ្នេយ៍ និងមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកនៅនិរតី។ ក្រៅពីនេះ កូស្តារីកាមានព្រំប្រទល់សមុទ្រជាមួយប្រទេសអេក្វាឌ័រនៅភាគខាងត្បូងនៃកោះកូកូសផងដែរ។

តាម Wikipedia ដដែល ប្រជាជនមានចំនួនប្រមាណ ៥ លាននាក់ រស់នៅលើផ្ទៃដីជិត ៥១,១៨០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ រដ្ឋធានីគឺសានហូសេ (San José) ដែលមានអ្នករស់នៅប្រហែល ៣៥០,០០០ នាក់ និងប្រជាជនប្រមាណ ២ លាននាក់នៅក្នុងតំបន់ទីប្រជុំជនជុំវិញ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមផែនទីនេះ កូស្តារីកាត្រូវបានបែងចែករដ្ឋបាលជា ៧ ខេត្ត គឺ៖ អាឡាហ៊ែឡា (Alajuela) កាតាហ្គោ (Cartago) ហ្កាណាកាស្តេ (Guanacaste) ហេរេឌីអា (Heredia) លីម៉ុន (Limón) ពុនតារេណាស (Puntarenas) និងសានហូសេ (San José)។ រដ្ឋធានីសានហូសេស្ថិតនៅក្នុងជ្រលងភ្នំកណ្ដាល (Valle Central) ដែលជាតំបន់ប្រមូលផ្ដុំសេដ្ឋកិច្ចនិងប្រជាជនដ៏សំខាន់។

ដោយសារទីតាំងភូមិសាស្ត្រពិសេសរវាងទ្វីបពីរនិងមហាសមុទ្រពីរ កូស្តារីកាមានប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីសម្បូរបែប ដូចជាព្រៃត្រូពិច ភ្នំភ្លើង និងឆ្នេរសមុទ្រវែងៗ។ រូបភាពពី Wikipedia ក៏បង្ហាញពីពីរ៉ាមីតប្រជាជនសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៤ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីរចនាសម្ព័ន្ធអាយុរបស់ប្រជាជនកូស្តារីកា។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

មុនការមកដល់នៃជនជាតិអឺរ៉ុប តំបន់កូស្តារីកាធ្លាប់ជាទីតាំងរស់នៅរបស់វប្បធម៌បុរាណឌីគ្វីស (Diquis) ដែលបានបន្សល់ទុកនូវដុំថ្មស្វ៊ែរធំៗ ដូចបង្ហាញក្នុងរូបភាពមុន។ ក្នុងសម័យអាណានិគមអេស្ប៉ាញ សាសនាកាតូលិកបានរីករាលដាល ហើយព្រះវិហារជាច្រើនត្រូវបានសាងសង់ឡើង ក្នុងនោះព្រះវិហារអ៊ូហារ៉ាសត្រូវបានកសាងនៅចន្លោះឆ្នាំ ១៦៨៦ និង ១៦៩៣។

ឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រពី Wikipedia បង្ហាញថានៅឆ្នាំ ១៨៤៩ រូបសញ្ញាជាតិរបស់កូស្តារីកាត្រូវបានបង្កើតឡើង ហើយត្រាប្រៃសណីយដំបូងដែលមានរូបសញ្ញានេះត្រូវបានចេញផ្សាយនៅឆ្នាំ ១៨៦២។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

តាមរូបភាពនិងទិន្នន័យពី Wikipedia សេដ្ឋកិច្ចកូស្តារីកាមានការអភិវឌ្ឍយ៉ាងខ្លាំង។ រោងចក្រ Intel នៅកូស្តារីកាធ្លាប់បានរួមចំណែក ២០% នៃការនាំចេញសរុប និង ៥% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) របស់ប្រទេស។ តារាង GDP ពិតសម្រាប់មនុស្សម្នាក់បង្ហាញពីកំណើនជាបន្តបន្ទាប់។ កូស្តារីកាក៏មានកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីជាមួយប្រទេសជាច្រើន ដូចបង្ហាញក្នុងផែនទីពណ៌ខៀវ។ វិស័យកសិកម្មនៅតែមានសារសំខាន់ ដោយមានចម្ការកាហ្វេនៅជ្រលងភ្នំអូរ៉ូស៊ី (Orosí Valley) និងសួនឧស្សាហកម្មទំនើបនៅហេរេឌីអា។

ខាងវប្បធម៌ រទេះគោ (Las Carretas) ត្រូវបានចាត់ទុកជានិមិត្តសញ្ញាជាតិ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីប្រពៃណីកសិកម្មនិងសិប្បកម្ម។ ម្ហូបអាហារពេលព្រឹកបែបប្រពៃណី "gallo pinto" (បាយឆាជាមួយសណ្ដែក) គឺជាមុខម្ហូបពេញនិយមប្រចាំថ្ងៃ។ ព្រឹត្តិការណ៍សាសនាដ៏សំខាន់គឺការធ្វើធម្មយាត្រាទៅកាន់ព្រះវិហារ Basilica de Nuestra Señora de los Ángeles នៅកាតាហ្គោ ដូចឃើញក្នុងរូបភាពឆ្នាំ ២០០៧។ លើសពីនេះ កីឡាបាល់ទាត់ក៏ជាចំណូលចិត្តទូទាំងប្រទេស ដូចបានឃើញតាមការគាំទ្រយ៉ាងក្លៀវក្លានៅព្រឹត្តិការណ៍ FIFA World Cup ឆ្នាំ ២០១៤។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ននេះ កូស្តារីកាបង្ហាញពីវឌ្ឍនភាពគួរឱ្យកត់សម្គាល់ក្នុងវិស័យសុខាភិបាល ការអប់រំ និងទេសចរណ៍។ មន្ទីរពេទ្យកាល់ដេរ៉ុន ហ្កាឌីយ៉ា (Hospital Calderón Guardia) ត្រូវបានដាក់ឈ្មោះតាមអតីតប្រធានាធិបតីដែលបានបង្កើតប្រព័ន្ធថែទាំសុខភាពទូទៅ (universal healthcare) នៅឆ្នាំ ១៩៤១ ជាលើកដំបូងនៅអាមេរិកកណ្ដាល។ មន្ទីរពេទ្យឯកជន CIMA នៅអេសកាស៊ូ (Escazú) ក៏ទាក់ទាញអ្នកជំងឺមកពីបរទេស (medical tourism) ផងដែរ។ សាកលវិទ្យាល័យកូស្តារីកា (University of Costa Rica) គឺជាគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាធំជាងគេនៅតំបន់…

ក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ រមណីយដ្ឋានធម្មជាតិដូចជាឧទ្យានជាតិភ្នំភ្លើងអារេណាល់ (Arenal Volcano) និងទឹកធ្លាក់នៅឧទ្យានតេណូរីអូ (Tenorio Volcano) ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចររាប់លាននាក់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ចំណែកក្នុងឆាកកីឡាអន្តរជាតិ ក្រុមបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិកូស្តារីកាបានបង្កើតការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងនៅព្រឹត្តិការណ៍ FIFA World Cup ២០១៤ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីស្មារតីសាមគ្គីនិងមោទនភាពជាតិ។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse កូស្តារីកាជាឧទាហរណ៍ប្រទេសតូចមួយដែលផ្ដោតលើការអភិវឌ្ឍមនុស្សធនធាន និងនិរន្តរភាពបរិស្ថាន ដែលអាចជាគំរូល្អសម្រាប់ប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍នានា។