ប្រធានបទ Topic
ការដួលរលំ និងការកិនសង្កត់ហ្វូងមនុស្ស
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
ការដួលរលំ និងការកិនសង្កត់ហ្វូងមនុស្ស គឺជាឧបទ្ទវហេតុដ៏មហន្តរាយដែលកើតឡើងនៅពេលដែលហ្វូងមនុស្សមួយក្លាយទៅជាកកកុញហួសកម្រិតគ្រោះថ្នាក់។ យោងតាម Wikipedia នៅពេលចំនួនមនុស្សកើនដល់ប្រហែល ៥ នាក់ក្នុងមួយម៉ែត្រការ៉េ មនុស្សអាចមានអារម្មណ៍ថាចង្អៀត ប៉ុន្តែនៅអាចគ្រប់គ្រងបាន។ ប៉ុន្តែនៅពេលដង់ស៊ីតេកើនដល់ចន្លោះ ៨ ទៅ ១០ នាក់ក្នុងមួយម៉ែត្រការ៉េ មនុស្សម្នាក់ៗត្រូវបានបង្កត់ឲ្យជិតគ្នាទៅវិញទៅមក ហើយអាចត្រូវបានអូសទាញទៅតាមចលនារបស់ហ្វូងមនុស្ស ទោះបីជាពួកគេមិនចង់ក៏ដោយ។
ក្រោមលក្ខខណ្ឌបែបនេះ ហ្វូងមនុស្សអាចរងការដួលរលំជាបន្តបន្ទាប់ ដោយសម្ពាធរុញមនុស្សឲ្យដួល ហើយបណ្តាលឲ្យពួកគេត្រូវបានជាន់ ឬកិនសង្កត់ដោយទម្ងន់របស់អ្នកដទៃដែលដួលសង្កត់លើខ្លួន។ នៅពេលដង់ស៊ីតេកើនខ្ពស់ជាងនេះទៀត សម្ពាធអាចបណ្តាលឲ្យមនុស្សត្រូវកិនសង្កត់ ឬថប់ដង្ហើមរហូតដល់ស្លាប់ ទោះបីជាពួកគេនៅឈរត្រង់ក៏ដោយ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ហេតុការណ៍ប្រភេទនេះអាចកើតឡើងបាននៅគ្រប់ទីកន្លែង ហើយមិនកំណត់ត្រឹមតែប្រទេសណាមួយឡើយ។ តាមការរាយការណ៍របស់ Wikipedia គ្រោះថ្នាក់កើតឡើងនៅពេលហ្វូងមនុស្សកកកុញខ្លាំង ជាពិសេសនៅទីកន្លែងចង្អៀត ឬចំណុចដែលលំហូរមនុស្សត្រូវបានរារាំង ដូចជាស្ពាន ផ្លូវតូចចង្អៀត និងសាលប្រជុំផ្សេងៗ។ ឧទាហរណ៍ គ្រោះមហន្តរាយនៅស្ពានក្រុងលីយ៉ុង ប្រទេសបារាំង ក្នុងឆ្នាំ១៧១១ បានកើតឡើងនៅលើស្ពានមួយ រីឯការកិនសង្កត់ហ្វូងមនុស្សនៅក្រុងសេអ៊ូល ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ក្នុងឆ្នាំ២០២២ បានកើតឡើងនៅក្នុងផ្លូវតូចចង្អៀតមួយ។
ចំពោះអ្នកដែលរងគ្រោះ ពួកគេភាគច្រើនជាអ្នកចូលរួមកម្មវិធីជួបជុំសាធារណៈ ដូចជាអ្នកវិលត្រឡប់ពីកម្មវិធីបុណ្យ អ្នកចូលរួមបុណ្យ Halloween និងអ្នកទស្សនាកម្មវិធីនៅតាមសាលប្រជុំ។ ការកត់ត្រាប្រវត្តិសាស្ត្របង្ហាញថាហេតុការណ៍នេះបានកើតឡើងនៅប្រទេសផ្សេងៗគ្នា ដូចជាបារាំង និងកូរ៉េខាងត្បូង ដែលធ្វើឲ្យវាក្លាយជាបញ្ហាសុវត្ថិភាពនៅតាមតំបន់ផ្សេងៗគ្នានៃពិភពលោក។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាម Wikipedia ឧទាហរណ៍ដ៏ចាស់គ្រាស់មួយដែលត្រូវបានកត់ត្រាទុក គឺគ្រោះមហន្តរាយនៅស្ពានក្រុងលីយ៉ុង ប្រទេសបារាំង នៅថ្ងៃទី ១១ ខែតុលា ឆ្នាំ១៧១១។ នៅពេលនោះ ហ្វូងមនុស្សដ៏ច្រើនដែលកំពុងវិលត្រឡប់មកពីកម្មវិធីបុណ្យនៅម្ខាងនៃស្ពាន បានជួបបញ្ហានៅពេលផ្លូវរបស់ពួកគេត្រូវបានរារាំងដោយការប៉ះទង្គិចគ្នារវាងរទេះសេះមួយ និងរទេះមួយ។ ពួកគេត្រូវបានជាប់គាំងនៅលើស្ពាន ហើយគ្រោះមហន្តរាយនោះបានឆក់យកអាយុជីវិតមនុស្ស ២៤៥ នាក់។
ក្រៅពីករណីនេះ គ្រោះមហន្តរាយ Victoria Hall ក៏ជាឧបទ្ទវហេតុប្រវត្តិសាស្ត្រមួយទៀតដែលត្រូវបានរក្សាទុកជាគំនូររហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ដែលបង្ហាញថាហានិភ័យនៃការកិនសង្កត់ក្នុងហ្វូងមនុស្សមានតាំងពីយូរយារណាស់មកហើយ។
ការកត់ត្រាទាំងនេះបង្ហាញថា គ្រោះមហន្តរាយប្រភេទនេះបានកើតឡើងដដែលៗពីសតវត្សរ៍មួយទៅសតវត្សរ៍មួយ ហើយបន្តកើតឡើងរហូតដល់សម័យបច្ចុប្បន្ន។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
ករណីថ្មីៗដែលទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ពីសាធារណជនជាអន្តរជាតិ គឺការកិនសង្កត់ហ្វូងមនុស្សនៅក្រុងសេអ៊ូល ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ក្នុងឆ្នាំ២០២២ អំឡុងពិធីបុណ្យ Halloween។ នៅពេលនោះ ហ្វូងមនុស្សដ៏ច្រើនកកកុញនៅក្នុងផ្លូវតូចចង្អៀតមួយ ហើយរូបថតដែលបានកត់ត្រាទុកក៏បានបង្ហាញពីភាពកកកុញនោះ មុនពេលហេតុការណ៍កើតឡើង។
តាមការរាយការណ៍របស់ Wikipedia ហេតុការណ៍បែបនេះបានកើតឡើងម្តងហើយម្តងទៀត ពីឆ្នាំ១៧១១ រហូតដល់ឆ្នាំ២០២២ ដែលបង្ហាញថាហានិភ័យនៃហ្វូងមនុស្សកកកុញនៅតែជាបញ្ហាសម្រាប់ពិភពលោកសម័យទំនើប។ ចំពោះអ្នកអានខ្មែរទាំងក្នុងប្រទេស និងក្នុងសហគមន៍ខ្មែរនៅក្រៅប្រទេស ដែលតែងតែចូលរួមកម្មវិធីជួបជុំធំៗ ដូចជាពិធីបុណ្យ ការប្រគុំតន្ត្រី និងកម្មវិធីកម្សាន្តនានា ការយល់ដឹងអំពីដង់ស៊ីតេមនុស្សគ្រោះថ្នាក់ និងចំណុចចង្អៀតដែលរារាំងលំហូរមនុស្ស គឺជាការយល់ដឹងដែលមានប្រយោជន៍សម្រាប់សុវត្ថិភាពផ្ទាល់ខ្លួន។