ប្រធានបទ

ការផ្ទុះរាលដាលលើនាវាកម្សាន្ត

ការផ្ទុះរាលដាលលើនាវាកម្សាន្ត
ប្រភព: Wikimedia Commons

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា ការផ្ទុះរាលដាលជំងឺនៅលើនាវាកម្សាន្ត គឺជាបាតុភូតមួយដែលកើតឡើងនៅពេលដែលមេរោគ ឬបាក់តេរីឆ្លងរាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សក្នុងចំណោមអ្នកដំណើរ និងក្រុមនាវិកនៅលើនាវាកម្សាន្ត។ នាវាទាំងនេះជាញឹកញាប់មានមនុស្សរាប់ពាន់នាក់រស់នៅជិតគ្នាក្នុងរយៈពេលយូរ ដែលបង្កើតលក្ខខណ្ឌអំណោយផលសម្រាប់ការឆ្លងរាលដាល។ ការឆ្លងអាចជាប្រភេទផ្លូវដង្ហើម ឬក្រពះពោះវៀន ដូចជាជំងឺកូវីដ-១៩ ផ្ដាសាយ និង Norovirus ជាដើម។ ដោយសារតែភាពញឹកញាប់ និងឥទ្ធិពលរបស់វាទៅលើសុខភាពសាធារណៈ និងសេដ្ឋកិច្ច ប្រធានបទនេះទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ពីប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយទូទាំងពិភពលោក។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

តាមវិគីភីឌា នាវាកម្សាន្តធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់មហាសមុទ្រ និងដែនទឹកអន្តរជាតិ ចូលចតនៅកំពង់ផែជាច្រើនជុំវិញពិភពលោក។ ដូច្នេះ ការផ្ទុះរាលដាលអាចកើតឡើងនៅទីតាំងណាមួយ និងអាចឆ្លងពីប្រទេសមួយទៅប្រទេសមួយទៀតយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ អ្នកដំណើរ និងនាវិកជាទូទៅមកពីជាតិសាសន៍ផ្សេងៗគ្នា ដែលបង្កើនភាពស្មុគស្មាញដល់ការតាមដានជំងឺ។ លើសពីនេះ ដំណើរកម្សាន្តតាមនាវាតែងតែមានមនុស្សវ័យចំណាស់ច្រើន ដែលជាក្រុមងាយប្រឈមនឹងផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរនៅពេលមានការឆ្លង។ កត្តាភូមិសាស្ត្រក៏មានតួនាទីផងដែរ ដោយនាវាអាចឆ្លងកាត់តំបន់ដែលមានជំងឺឆ្លងជាក់លាក់ ឬកំពង់ផែដែលមានស្តង់ដារសុខភាពខុសៗគ្នា។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា ប្រវត្តិនៃការផ្ទុះរាលដាលលើនាវាកម្សាន្តមានរយៈពេលយូរមកហើយ ដោយជំងឺ Norovirus គឺជាមូលហេតុទូទៅបំផុតតាំងពីអតីតកាល។ ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០០០ និង ២០១០ មានការផ្ទុះ Norovirus ជាបន្តបន្ទាប់លើនាវាធំៗជាច្រើន ដែលបណ្តាលឱ្យអ្នកដំណើររាប់រយនាក់ឈឺ។ CDC របស់សហរដ្ឋអាមេរិកតាមដានហេតុការណ៍ទាំងនេះតាមរយៈកម្មវិធីអនាម័យនាវា និងបានកត់ត្រាការផ្ទុះជាច្រើនជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ព្រឹត្តិការណ៍ដែលផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈសកលលើបញ្ហានេះគឺការផ្ទុះកូវីដ-១៩ នៅលើនាវា Diamond Princess ក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២០។ នាវាដែលមានអ្នកដំណើរនិងនាវិកជាង ៣៧០០ នាក់ បានចូលចតនៅយ៉ូកូហាម៉ា ប្រទេសជប៉ុន ហើយត្រូវបានឃុំខ្លួន។ តាមទិន្នន័យផ្លូវការ មានអ្នកឆ្លងជាង ៧០០ នាក់ និងស្លាប់មួយចំនួន។ ករណី Grand Princess នៅសហរដ្ឋអាមេរិក និងនាវាដទៃទៀតបានធ្វើឱ្យវិបត្តិកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។ ព្រឹត្តិការណ៍ទាំងនោះបានបង្ខំឱ្យឧស្សាហកម្មនាវាកម្សាន្តផ្អាកដំណើរការស្ទើរតែទាំងស្រុងនៅទូទាំងពិភពលោកអស់រយៈពេលជាងមួយឆ្នាំ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

តាមវិគីភីឌា ឧស្សាហកម្មនាវាកម្សាន្តគឺជាផ្នែកសំខាន់នៃសេដ្ឋកិច្ចទេសចរណ៍សកល ដែលមានប្រាក់ចំណូលរាប់រយពាន់លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ និងផ្ដល់ការងារដល់មនុស្សរាប់លាននាក់។ ការផ្ទុះរាលដាលជំងឺបានបណ្តាលឱ្យខាតបង់សេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ រួមមានការលុបចោលការធ្វើដំណើរ ការបិទកំពង់ផែ និងការថយចុះយ៉ាងខ្លាំងនៃតម្រូវការទេសចរណ៍។ ក្នុងអំឡុងវិបត្តិកូវីដ-១៩ ក្រុមហ៊ុននាវាកម្សាន្តធំៗបានប្រឈមនឹងការធ្លាក់ចុះភាគហ៊ុន និងត្រូវការជំនួយហិរញ្ញវត្ថុ។ ខាងផ្នែកវប្បធម៌ ការធ្វើដំណើរតាមនាវាដែលធ្លាប់ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាសកម្មភាពកម្សាន្តប្រណីត បានទទួលការរិះគន់ថាជាបរិយាកាសប្រឈមខ្ពស់ចំពោះជំងឺ។ ទោះយ៉ាងណា ក្រោយវិបត្តិ ឧស្សាហកម្មបានខិតខំស្តារមុខមាត់ឡើងវិញ ដោយផ្សព្វផ្សាយនូវវិធានការសុវត្ថិភាពថ្មីៗ និងបង្កើតនូវបទពិសោធន៍ដំណើរកម្សាន្តដែលមានសុវត្ថិភាពជាងមុន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន ការផ្ទុះរាលដាលលើនាវាកម្សាន្តនៅតែជាបញ្ហាសុខភាពសាធារណៈដែលទាមទារការប្រុងប្រយ័ត្ន។ តាមការរាយការណ៍របស់ CDC ការឆ្លង Norovirus បានកើតឡើងជាច្រើនលើកលើនាវានៅឆ្នាំ២០២៣ និង ២០២៤។ ជាមួយគ្នានេះ វ៉ារ្យ៉ង់នៃកូវីដ-១៩ នៅតែចរាចរ ដែលតម្រូវឱ្យមានការតាមដានស្ថានភាពជាប្រចាំ។ ឧស្សាហកម្មនាវាកម្សាន្តបានដាក់ចេញនូវពិធីការសុខភាពកម្រិតខ្ពស់ ដូចជា ការធ្វើតេស្តមុនពេលឡើងនាវា ការដំឡើងប្រព័ន្ធខ្យល់ទំនើប និងមន្ទីរសុខភាពនៅលើនាវា ស្របតាមការណែនាំរបស់អង្គការសុខភាពពិភពលោក។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលមានកំពង់ផែព្រះសីហនុទទួលនាវាកម្សាន្តអន្តរជាតិ ការពង្រឹងវិធានការសុខាភិបាលព្រំដែន និងការត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ការផ្ទុះរាលដាល គឺជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការការពារសុខភាពសាធារណៈ និងកេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ប្រទេសជាគោលដៅទេសចរណ៍ប្រកបដោយសុវត្ថិភាព។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

ស្ត្រីបារាំងឆ្លងមេរោគហង់តាវីរ៉ុសលើសួតសិប្បនិម្មិត ខណៈករណីកើនឡើងដល់ ១១
សុខភាព

ស្ត្រីបារាំងឆ្លងមេរោគហង់តាវីរ៉ុសលើសួតសិប្បនិម្មិត ខណៈករណីកើនឡើងដល់ ១១

ស្ត្រីជនជាតិបារាំងដែលត្រូវបានបញ្ជូនពីកប៉ាល់ផ្ទុះមេរោគហង់តាវីរ៉ុស កំពុងស្ថិតក្នុងសភាពធ្ងន់ធ្ងរនិងព្យាបាលដោយសួតសិប្បនិម្មិតនៅមន្ទីរពេទ្យប៉ារីស ខណៈករណីឆ្លងកើនដល់ ១១ និងមានមនុស្សស្លាប់ ៣ នាក់។

១៣ ឧសភា ២០២៦