ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

អន្តរាគមន៍រូបិយប័ណ្ណ (Currency Intervention) គឺជាប្រតិបត្តិការគោលនយោបាយរូបិយវត្ថុមួយ ដែលរដ្ឋាភិបាល ឬធនាគារកណ្តាលជាតិ ធ្វើការទិញ ឬលក់រូបិយប័ណ្ណបរទេស ជាថ្នូរនឹងរូបិយប័ណ្ណក្នុងស្រុករបស់ខ្លួន ដោយមានគោលបំណងជះឥទ្ធិពលលើអត្រាប្តូរប្រាក់ និងគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្ម។ នេះបើយោងតាមវិគីភីឌា។

កាលណារដ្ឋាភិបាលចង់ឱ្យរូបិយប័ណ្ណខ្លួនចុះថ្លៃ គេអាចលក់រូបិយប័ណ្ណក្នុងស្រុក និងទិញរូបិយប័ណ្ណបរទេសឱ្យកាន់តែច្រើន ដើម្បីបង្កើនការផ្គត់ផ្គង់រូបិយប័ណ្ណក្នុងស្រុក និងធ្វើឱ្យវាចុះថ្លៃ។ ផ្ទុយមកវិញ ដើម្បីឱ្យរូបិយប័ណ្ណឡើងថ្លៃ គេអាចទិញរូបិយប័ណ្ណក្នុងស្រុកដោយប្រើទុនបម្រុងបរទេស។ វិគីភីឌាពន្យល់ថា គោលដៅចម្បងគឺដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ច និងទប់ស្កាត់ការប្រែប្រួលខ្លាំងហួសហេតុដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ពាណិជ្ជកម្ម និងវិនិយោគ។

អន្តរាគមន៍អាចមានពីរប្រភេទសំខាន់ៗគឺ អន្តរាគមន៍មាប់មគ (sterilized intervention) និងអន្តរាគមន៍មិនមាប់មគ (non-sterilized intervention)។ អន្តរាគមន៍មាប់មគពាក់ព័ន្ធនឹងការទូទាត់ឥទ្ធិពលលើការផ្គត់ផ្គង់រូបិយវត្ថុក្នុងស្រុក ដើម្បីកុំឱ្យអន្តរាគមន៍ប៉ះពាល់ដល់អត្រាការប្រាក់ក្នុងស្រុក។ រីឯអន្តរាគមន៍មិនមាប់មគវិញ មិនមានការទូទាត់បែបនេះទេ ហើយបណ្តាលឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរការផ្គត់ផ្គង់រូបិយវត្ថុ។ តាមវិគីភីឌា ធនាគារកណ្តាលភាគច្រើនចូលចិត្តធ្វើអន្តរាគមន៍មាប់មគ ដើម្បីចៀសវាងផលប៉ះពាល់ដល់គោលនយោបាយរូបិយវត្ថុក្នុងស្រុក។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា អន្តរាគមន៍រូបិយប័ណ្ណបានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងប្រព័ន្ធរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិតាំងពីយូរយារណាស់មកហើយ។ ក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ប្រព័ន្ធ Bretton Woods ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីកំណត់អត្រាប្តូរប្រាក់ថេរដែលភ្ជាប់នឹងដុល្លារអាមេរិក និងមាស។ ក្រោមប្រព័ន្ធនេះ ប្រទេសត្រូវតែធ្វើអន្តរាគមន៍នៅពេលដែលអត្រាប្តូរប្រាក់ងាកចេញពីកម្រិតកំណត់។ ទោះយ៉ាងណា ប្រព័ន្ធនេះបានដួលរលំនៅឆ្នាំ១៩៧១ ហើយប្រទេសភាគច្រើនបានប្តូរទៅប្រើអត្រាប្តូរប្រាក់អណ្តែត។

ទោះបីអត្រាប្តូរប្រាក់ត្រូវបានកំណត់ដោយទីផ្សារក៏ដោយ ក៏អន្តរាគមន៍នៅតែបន្តមាន។ ឧទាហរណ៍គួរឱ្យកត់សម្គាល់រួមមាន Plaza Accord ឆ្នាំ១៩៨៥ ដែលប្រទេសមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចចំនួន ៥ (G5) បានព្រមព្រៀងគ្នាធ្វើឱ្យដុល្លារអាមេរិកធ្លាក់ចុះធៀបនឹងយ៉េនជប៉ុន និងម៉ាក់អាល្លឺម៉ង់ ដើម្បីជួយដល់សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក។ បន្ទាប់មក Louvre Accord ឆ្នាំ១៩៨៧ បានព្យាយាមរក្សាស្ថិរភាពរូបិយប័ណ្ណទាំងនោះ។ វិគីភីឌាកត់សម្គាល់ថា កិច្ចព្រមព្រៀងទាំងនេះជាឧទាហរណ៍នៃអន្តរាគមន៍សហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ។

ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុអាស៊ីឆ្នាំ១៩៩៧ បានបង្ហាញពីហានិភ័យនៃអន្តរាគមន៍ដោយបង្ខំ។ ធនាគារកណ្តាលជាច្រើន រួមទាំងនៅថៃ និងហ្វីលីពីន បានចំណាយទុនបម្រុងយ៉ាងច្រើនដើម្បីការពាររូបិយប័ណ្ណ ប៉ុន្តែត្រូវបរាជ័យ ហើយទីបំផុតបានបង្ខំឱ្យអនុញ្ញាតឱ្យរូបិយប័ណ្ណអណ្តែតដោយសេរី។ តាមវិគីភីឌា ព្រឹត្តិការណ៍នេះបានផ្លាស់ប្តូរវិធីសាស្រ្តរបស់ប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ចំពោះការគ្រប់គ្រងរូបិយប័ណ្ណ ហើយបណ្តាលឱ្យមានការបង្កើនទុនបម្រុងយ៉ាងច្រើនជាការការពារ។

នៅឆ្នាំ២០១៥ ធនាគារកណ្តាលស្វីសបានធ្វើឱ្យទីផ្សារភ្ញាក់ផ្អើលដោយបញ្ចប់ការថ្ពក់រូបិយប័ណ្ណហ្វ្រង់ស្វីសទៅនឹងអឺរ៉ូ ដែលជាអន្តរាគមន៍ដ៏ធំមួយ។ តាមវិគីភីឌា ការសម្រេចចិត្តនេះបង្ហាញពីការលំបាកក្នុងការរក្សាអន្តរាគមន៍រយៈពេលវែងប្រឆាំងនឹងកម្លាំងទីផ្សារ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

នៅក្នុងបរិបទសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន អន្តរាគមន៍រូបិយប័ណ្ណ និងការចោទប្រកាន់អំពីការបំភ្លៃរូបិយប័ណ្ណ បានក្លាយជាប្រធានបទក្តៅគគុកក្នុងទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ។ យោងតាមវិគីភីឌា សហរដ្ឋអាមេរិកតែងតែចេញរបាយការណ៍រៀងរាល់ ៦ ខែ ដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណប្រទេសដែលមានការអនុវត្តអន្តរាគមន៍រូបិយប័ណ្ណហួសហេតុ រួមមានចិន ជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង និងប្រទេសមួយចំនួនទៀត។ ចិនត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាអ្នករក្សាយ័នឱ្យទន់ខ្សោយជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីគាំទ្រវិស័យនាំចេញ ទោះបីមានការបដិសេធពីទីក្រុងប៉េកាំងក៏ដោយ។

វិគីភីឌាកត់សម្គាល់ថា ក្នុងអំឡុងពេលដែលមានភាពតានតឹងពាណិជ្ជកម្ម អន្តរាគមន៍រូបិយប័ណ្ណអាចជាឧបករណ៍មួយសម្រាប់ប្រទេសនានាដើម្បីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ប្រកួតប្រជែង។ របាយការណ៍ថ្មីៗបានចង្អុលបង្ហាញថា ធនាគារកណ្តាលជាច្រើនបានបង្កើនអន្តរាគមន៍នៅពេលដែលដុល្លារបានឡើងថ្លៃយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដើម្បីការពាររូបិយប័ណ្ណក្នុងស្រុក និងទប់ស្កាត់លំហូរទុនចេញ។

សម្រាប់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ កម្ពុជាក៏មានការពាក់ព័ន្ធជាមួយបញ្ហាអន្តរាគមន៍រូបិយប័ណ្ណផងដែរ ដោយសារសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនមានកម្រិតប្រើប្រាស់ដុល្លារខ្ពស់ (dollarization)។ តាមវិគីភីឌា ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាបានធ្វើអន្តរាគមន៍ម្តងម្កាលដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពរៀល និងធានាស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុ។ ការយល់ដឹងអំពីយន្តការនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់អ្នកអានកម្ពុជា ព្រោះគោលនយោបាយរូបិយវត្ថុអាចជះឥទ្ធិពលផ្ទាល់ដល់ជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ រួមទាំងថ្លៃទំនិញនាំចូល និងអត្រាប្រាក់ឈ្នួលពិត។