ប្រធានបទ

មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ Google នៅ The Dalles រដ្ឋ Oregon សហរដ្ឋអាមេរិក ប្រភព: Wikipedia

មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ (data center) គឺជាសំណង់អគារ ឬកន្លែងសម្រាប់ដាក់ប្រព័ន្ធកុំព្យូទ័រ និងឧបករណ៍ពាក់ព័ន្ធ ដូចជា ប្រព័ន្ធទូរគមនាគមន៍ និងប្រព័ន្ធផ្ទុកទិន្នន័យជាដើម។ តាមវិគីភីឌា មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យគឺជាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធយ៉ាងសំខាន់សម្រាប់ការផ្ទុក និងដំណើរការព័ត៌មាន ហើយវាផ្តល់ការគាំទ្រដល់ប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុសកល សេវាកម្មក្លាវ (cloud) ការរៀនដោយម៉ាស៊ីន និងបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI)។ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យទំនើបៗ ដូចជា របស់ Google, Amazon និង Microsoft ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីដំណើរការម៉ាស៊ីនមេរាប់ពាន់គ្រឿង និងអាចប្រើប្រាស់ថាមពលស្មើនឹងទីក្រុងតូចមួយ។

ជាទូទៅ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យត្រូវបានចាត់ថ្នាក់តាមស្តង់ដារ Tier I ដល់ Tier IV ដោយផ្អែកលើភាពជឿជាក់នៃថាមពល និងប្រព័ន្ធត្រជាក់បម្រុង។ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ Tier IV ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីដំណើរការដោយគ្មានការរំខាន សូម្បីតែពេលមានការជួសជុលធំៗក៏ដោយ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

វិស្វករម្នាក់កំពុងត្រួតពិនិត្យបន្ទប់បញ្ជាប្រតិបត្តិការបណ្តាញរបស់មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ (២០០៦) ប្រភព: Wikipedia

មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យត្រូវបានសាងសង់នៅលើទីតាំងដែលមានការផ្គត់ផ្គង់ថាមពលគួរឱ្យទុកចិត្ត ជាញឹកញាប់នៅតំបន់ដែលមានអាកាសធាតុត្រជាក់ ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃដើមត្រជាក់។ ឧទាហរណ៍ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យធំៗមានទីតាំងនៅរដ្ឋយូថាហ៍ (Utah) និងរដ្ឋអូរីហ្គន (Oregon) នៃសហរដ្ឋអាមេរិក ក៏ដូចជានៅអង្គការស្រាវជ្រាវ CERN នៅតាមព្រំដែនបារាំង-ស្វីស និងនៅកំពង់ផែ Strasbourg ប្រទេសបារាំង។ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យខ្លះមានទម្រង់ជាកុងតឺន័រចល័ត (portable modular data center) ដែលអាចដឹកជញ្ជូនបាន ស្របតាមរូបភាពពីវិគីភីឌា។

នៅក្នុងមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ ឧបករណ៍សំខាន់ៗត្រូវបានរៀបចំជាជួរម៉ាស៊ីនមេ (server racks) ដោយប្រើគំរូជួរត្រជាក់ និងជួរក្តៅ ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការត្រជាក់។ កម្រាលឥដ្ឋដែលមានប្រហោង (perforated raised floor) អនុញ្ញាតឱ្យខ្យល់ត្រជាក់ហូរចេញមកកាត់ម៉ាស៊ីន។ ប្រព័ន្ធថាមពលបម្រុងរួមមានអាគុយ និងម៉ាស៊ីនភ្លើងម៉ាស៊ូត ធានាប្រតិបត្តិការបន្តក្នុងពេលដាច់ភ្លើង។ ប្រព័ន្ធពន្លត់អគ្គីភ័យ FM200 ក៏ត្រូវបានបំពាក់ ដើម្បីការពារឧបករណ៍ដោយមិនប្រើទឹក។ ព័ត៌មានទាំងនេះអាចរកឃើញនៅក្នុងរូបភាពផ្សេងៗពីវិគីភីឌា។

ផ្នែកប្រជាជនវិញ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យត្រូវបានប្រតិបត្តិការដោយវិស្វករបណ្តាញ អ្នកគ្រប់គ្រងប្រព័ន្ធ និងក្រុមសន្តិសុខ។ រូបភាពពីឆ្នាំ ២០០៦ បង្ហាញវិស្វករម្នាក់កំពុងត្រួតពិនិត្យបន្ទប់បញ្ជា ដែលអាចមើលស្ថានភាពនៃបណ្តាញទាំងមូល។ លើសពីនេះ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យធំៗត្រូវបានការពារដោយក្រុមសន្តិសុខរឹងមាំ ហើយការចូលដំណើរការត្រូវបានគ្រប់គ្រងតាមរយៈកាមេរ៉ា និងកំណត់ហេតុចូល-ចេញ។ រូបភាពខ្លះពីវិគីភីឌាបង្ហាញទ្រុងដែកសម្រាប់ដាក់ម៉ាស៊ីនមេ ដែលធានាថាមានតែអ្នកមានសិទ្ធិប៉ុណ្ណោះដែលអាចចូលទៅកាន់ឧបករណ៍បាន។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

បន្ទប់កុំព្យូទ័របេសកកម្ម NASA ប្រហែលឆ្នាំ ១៩៦២ ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិនៃមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យចាប់ផ្តើមពីបន្ទប់កុំព្យូទ័រមេនហ្វ្រេម (mainframe) ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៦០។ រូបភាពពីឆ្នាំ ១៩៦២ បង្ហាញបន្ទប់របស់ NASA ដែលពោរពេញដោយម៉ាស៊ីនធំៗ និងឧបករណ៍ដំណើរការទិន្នន័យ។ តាមវិគីភីឌា ប្រព័ន្ធទាំងនោះត្រូវការការថែទាំខ្លាំង និងកន្លែងត្រជាក់ពិសេស។

នៅអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៩០ ការរីកចម្រើននៃអ៊ីនធឺណិតបានជំរុញឱ្យមានការកសាងមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យពាណិជ្ជកម្ម។ ក្រុមហ៊ុនដូចជា Google, Amazon និង Microsoft បានសាងសង់មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យខ្នាតយក្ស (hyperscale) ដែលមានម៉ាស៊ីនមេរាប់ពាន់ ឬរាប់ម៉ឺនគ្រឿង។ IBM ក៏បានបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យចល័តទំហំ ៤០ ហ្វីត ដែលអាចដាក់ពង្រាយបានឆាប់រហ័ស។

ក្នុងសម័យទំនើប គំនិតនៃមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យតូចៗ (micro data centers) និង edge computing កំពុងទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ ដើម្បីនាំយកការដំណើរការទិន្នន័យឱ្យកាន់តែជិតអ្នកប្រើប្រាស់ កាត់បន្ថយភាពយឺត។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ Amazon Web Services នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រភព: Wikipedia

សេដ្ឋកិច្ចសកលសម័យទំនើបពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងលើមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ។ ពួកវាជាមូលដ្ឋាននៃសេវាកម្មក្លាវពី AWS, Google Cloud និង Azure ដែលផ្តល់សេវាដល់ធុរកិច្ចទូទាំងពិភពលោក។ តាមវិគីភីឌា មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យគាំទ្រប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ អ៊ីនធឺណិត និង AI។ ការវិនិយោគក្នុងវិស័យនេះមានទំហំធំធេង ហើយបានបង្កើតការងារជាច្រើនសម្រាប់វិស្វករ និងអ្នកបច្ចេកទេស។

ផ្នែកវប្បធម៌វិញ មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យបើកផ្លូវឱ្យមានសកម្មភាពឌីជីថលដូចជា ការមើលវីដេអូលើ YouTube, ការប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គម និងការធ្វើការពីចម្ងាយ។ សព្វថ្ងៃ មនុស្សជាច្រើនមិនបានដឹងថាសកម្មភាពទាំងនោះពឹងផ្អែកលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរូបវ័ន្តនេះទេ។ ការយល់ដឹងអំពីមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យជួយលើកកម្ពស់ការពិភាក្សាអំពីឯកជនភាព និងសន្តិសុខសាយប័រ។

នៅកម្ពុជា ការកើនឡើងនៃសេវាកម្មហិរញ្ញវត្ថុឌីជីថល ដូចជាការទូទាត់តាមទូរស័ព្ទ និងពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិក ពឹងផ្អែកលើមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យដែលមានសមត្ថភាពដំណើរការប្រតិបត្តិការរាប់ពាន់ក្នុងមួយវិនាទី។ ដូច្នេះ ការអភិវឌ្ឍមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យក្នុងស្រុកមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យបៃតងដែលប្រើប្រព័ន្ធត្រជាក់ដោយទឹក នៅកំពង់ផែ Strasbourg ប្រទេសបារាំង ប្រភព: Wikipedia

នៅលើឆាកអន្តរជាតិ តម្រូវការមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យកំពុងកើនឡើងយ៉ាងលឿន ដោយសារ AI និងការវិភាគទិន្នន័យធំៗ (big data)។ មជ្ឈមណ្ឌលទាំងនេះប្រើប្រាស់ថាមពលយ៉ាងច្រើន ដែលជំរុញការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាត្រជាក់ និងថាមពលកកើតឡើងវិញ។ មជ្ឈមណ្ឌលមួយចំនួនដូចជានៅ Strasbourg បានអះអាងថាជាមជ្ឈមណ្ឌលបៃតង ដោយប្រើទឹកត្រជាក់ជំនួសការប្រើម៉ាស៊ីនត្រជាក់បែបបុរាណ។

សម្រាប់កម្ពុជា ការរីកចម្រើននៃសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល និងការកើនឡើងនៃអ្នកប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណិត បានបង្កើតឱ្យមានតម្រូវការមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យក្នុងស្រុកកាន់តែខ្លាំង។ ការមានមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យផ្ទាល់ខ្លួនជួយកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបរទេស បង្កើនល្បឿនអ៊ីនធឺណិត និងធានាសុវត្ថិភាពទិន្នន័យពលរដ្ឋ។ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានដាក់ចេញគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល ដែលលើកទឹកចិត្តការវិនិយោគលើវិស័យនេះ។ ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យានៅកម្ពុជាកំពុងស្វែងរកដំណោះស្រាយមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យដែលអាចទ្រទ្រង់ការងារ AI បាន ហើយអ្នកជំនាញរំពឹងថាកម្ពុជានឹងក្លាយជាទីតាំងទាក់ទាញសម្រាប់មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យក្នុងតំបន់អាស៊ាននាពេលអនាគត។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

លោក Kevin O’Leary យល់ព្រមកាត់បន្ថយគម្រោងមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យយក្សនៅរដ្ឋ Utah
បច្ចេកវិទ្យា

លោក Kevin O’Leary យល់ព្រមកាត់បន្ថយគម្រោងមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យយក្សនៅរដ្ឋ Utah

ក្រោយពីទទួលរងសម្ពាធយ៉ាងខ្លាំងពីសាធារណជន និងមន្ត្រីនយោបាយរដ្ឋ Utah លោក Kevin O’Leary បានឯកភាពកាត់បន្ថយទំហំដីសម្រាប់គម្រោងមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យរបស់លោកពី ៤០,០០០ ហិចតា មកត្រឹមជាងពាក់កណ្តាល។

៥ មិថុនា ២០២៦