ដូណេតស្ក៍

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ទីក្រុងដូណេតស្ក៍ ដែលធ្លាប់ស្គាល់ក្នុងឈ្មោះ Aleksandrovka, Yuzivka, Stalin និង Stalino គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលឧស្សាហកម្មដ៏ធំមួយនៅភាគខាងកើតប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ ទីក្រុងនេះស្ថិតនៅលើដងទន្លេ Kalmius ក្នុងតំបន់ Donetsk Oblast ហើយបច្ចុប្បន្នស្ថិតក្រោមការកាន់កាប់របស់រុស្ស៊ី ដោយបម្រើជារដ្ឋធានីនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតដូណេតស្ក៍ (DPR)។ តាមការប៉ាន់ស្មានក្នុងឆ្នាំ២០១១ ចំនួនប្រជាជននៅក្នុងក្រុងផ្ទាល់មាន ៩០១.៦៤៥ នាក់ ខណៈតំបន់ទីក្រុងរួមមានប្រជាជនជាង ២ លាននាក់។ យោងតាមជំរឿនឆ្នាំ២០០១ ដូណេតស្ក៍គឺជាទីក្រុងធំជាងគេទី៥នៅអ៊ុយក្រែន ប៉ុន្តែចំនួននេះបានប្រែប្រួលយ៉ាងខ្លាំងក្នុងអំឡុងជម្លោះប្រដាប់អាវុធ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia ទីក្រុងដូណេតស្ក៍ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ដុនបាស (Donbas) ដែលល្បីល្បាញដោយសារប្រាក់បញ្ញើរ៉ែធ្យូងថ្មដ៏សម្បូរបែប។ ភូមិសាស្ត្រនេះបានធ្វើឱ្យទីក្រុងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលឧស្សាហកម្មធុនធ្ងន់តាំងពីចុងសតវត្សទី១៩ មកម្ល៉េះ។ ទន្លេ Kalmius ហូរកាត់កណ្តាលទីក្រុង ហើយជុំវិញដោយគំនរសំណល់រ៉ែ (spoil tips) ជាច្រើន ដែលបង្ហាញពីសកម្មភាពរ៉ែដ៏មមាញឹក។ រដ្ឋបាលក្រុងចែកចេញជា ៩ សង្កាត់ (Raions) ដូចមានក្នុងផែនទីបង្ហាញសង្កាត់។ ប្រជាជនភាគច្រើនជាជនជាតិអ៊ុយក្រែន និងរុស្ស៊ី ដោយប្រើប្រាស់ភាសារុស្ស៊ីជាភាសាសំខាន់ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ និងមានសហគមន៍ជនជាតិភាគតិចផ្សេងទៀត។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia ប្រវត្តិនៃទីក្រុងនេះចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ១៨៦៩ នៅពេលលោក John Hughes ដែលជាសហគ្រិនដែកថែបជនជាតិវែលស៍ បានមកបង្កើតរោងចក្រផលិតដែក និងអណ្តូងរ៉ែធ្យូងថ្ម រួមជាមួយនឹងភូមិសាស្ត្រកម្មករដែលក្រោយមកបានរីកចម្រើនទៅជាទីក្រុង Yuzovka (ដាក់ឈ្មោះតាមគាត់)។ សាលារៀនសម្រាប់កុមារអង់គ្លេស និងផ្សារក្នុងសង្កាត់ Novyi Svet គឺជាសក្ខីភាពនៃសម័យកាលនោះ។ នៅឆ្នាំ១៩២៤ ឈ្មោះត្រូវបានផ្លាស់ទៅជា Stalin ហើយនៅឆ្នាំ១៩២៩ ក្លាយជា Stalino ដើម្បីគោរពដល់មេដឹកនាំសូវៀត។ កំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ទីក្រុងត្រូវបានកាន់កាប់ដោយកងទ័ពអាល្លឺម៉ង់ និងបានបំផ្លិចបំផ្លាញយ៉ាងដំណំ (ផែនទីឆ្នាំ១៩៤៣ បង្ហាញការប្តូរឈ្មោះផ្លូវជាភាសាអាល្លឺម៉ង់)។ ក្រោយសង្គ្រាម ទីក្រុងត្រូវបានកសាងឡើងវិញ ហើយនៅឆ្នាំ១៩៦១ បានប្តូរឈ្មោះជាផ្លូវការថា ដូណេតស្ក៍ ដោយយកតាមឈ្មោះទន្លេ Donets។ ទីក្រុងបានបន្តរីកចម្រើនជាមជ្ឈមណ្ឌលឧស្សាហកម្មដ៏សំខាន់រហូតដល់បែកបាក់សហភាពសូវៀត។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ដូណេតស្ក៍គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចនៃតំបន់ដុនបាស ជាមួយនឹងឧស្សាហកម្មរ៉ែធ្យូងថ្ម ដែកថែប និងគីមីជាមូលដ្ឋាន។ អណ្តូងរ៉ែ Zasyadko គឺជាកន្លែងធ្វើការដ៏ធំ ប៉ុន្តែក៏មានឈ្មោះល្បីខាងគ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរផងដែរ។ ក្រៅពីវិស័យឧស្សាហកម្ម ទីក្រុងមានស្ថាបត្យកម្មនិងកន្លែងវប្បធម៌គួរឱ្យកត់សម្គាល់ដូចជា សាលមហោស្រពអូប៉េរ៉ាដូណេតស្ក៍ (Donetsk Opera Theatre) សារមន្ទីរសិល្បៈ និងសារមន្ទីរប្រវត្តិសាស្ត្រក្នុងតំបន់។ កីឡាដ្ឋានដូនបាសអារីណា (Donbas Arena) ដែលបានបើកក្នុងឆ្នាំ២០០៩ ជាទីលានបាល់ទាត់លំដាប់ UEFA ដែលធ្លាប់ជាផ្ទះរបស់ក្រុម Shakhtar Donetsk ដ៏ល្បី ហើយធ្លាប់ប្រើសម្រាប់ការប្រកួត Euro 2012។ ទីក្រុងក៏មានរូបសំណាកកីឡាករលោតបង្គោលឆ្នើម Serhii Bubka ដែលជាមោទនភាពកីឡាអ៊ុយក្រែន។ សហគមន៍សាសនាគ្រិស្តអូស្សូដុករុស្ស៊ីដើរតួនាទីសំខាន់ ដោយមានវិហារឆើតឆាយជាច្រើន ដូចជាវិហារ Transfiguration Cathedral និង St. Nicholas Cathedral ជាដើម។ ទីក្រុងនេះក៏ជាកន្លែងកំណើតរបស់ឥស្សរជនល្បីៗជាច្រើន ដូចជា អ្នកចម្រៀងបរិសុទ្ធ Anatoliy Solovianenko, អតីតប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន Viktor Yanukovych, ម្ចាស់មេដាយមាសអូឡាំពិក Lilia Podkopayeva, និងអ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្ស Natan Sharansky ជាដើម។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍របស់ Wikipedia និងប្រភពសារព័ត៌មានអន្តរជាតិជាច្រើន ដូណេតស្ក៍បានក្លាយជាចំណុចក្តៅនៃជម្លោះចាប់តាំងពីបដិវត្តន៍អ៊ុយក្រែនឆ្នាំ២០១៤។ នៅថ្ងៃទី៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៤ ក្រុមបាតុករគាំទ្ររុស្ស៊ី ដោយមានការគាំទ្រពីវិមានក្រឹមឡាំង បានដណ្តើមកាន់កាប់អគាររដ្ឋាភិបាល ហើយប្រកាសបង្កើតសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតដូណេតស្ក៍ (DPR)។ ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងរវាងកងកម្លាំងបំបែកខ្លួន និងកងទ័ពអ៊ុយក្រែនបានបន្តរហូត ដោយមានការលុកលុយពេញលក្ខណៈរបស់រុស្ស៊ីចាប់ពីឆ្នាំ២០២២ មក។ ជាលទ្ធផល ទីក្រុងត្រូវបានបំផ្លិចបំផ្លាញយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ប្រជាជនស៊ីវិលរាប់សែននាក់បានភៀសខ្លួន ហើយវិបត្តិមនុស្សធម៌ធ្ងន់ធ្ងរបានកើតមាន រួមទាំងការខ្វះខាតទឹកស្អាត ចំណីអាហារ និងសេវាសុខភាព។ តាមរបាយការណ៍ក្នុងឆ្នាំ២០២៦ ស្ថានភាពនៅដូណេតស្ក៍នៅតែជាប្រធានបទក្តៅក្នុងនយោបាយអន្តរជាតិ ដោយការចរចាសន្តិភាពនៅមិនទាន់ទទួលបានជោគជ័យនៅឡើយទេ។