ប្រធានបទ Topic
សង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ច
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
សង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ច ដែលគេហៅជាភាសាអង់គ្លេសថា Economic warfare ឬ economic war គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ចមួយ ដែលរដ្ឋដែលកំពុងមានជម្លោះ ប្រើប្រាស់ដើម្បីធ្វើឲ្យសេដ្ឋកិច្ចរបស់រដ្ឋផ្សេងទៀតចុះខ្សោយ។ តាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia យុទ្ធសាស្ត្រនេះសម្រេចបានជាចម្បងតាមរយៈការដាក់ការហ៊ុមព័ទ្ធសេដ្ឋកិច្ច (economic blockade) ដែលជាការរឹតត្បិត ឬបិទផ្លូវពាណិជ្ជកម្ម និងការផ្គត់ផ្គង់ទំនិញចូលទៅកាន់ប្រទេសណាមួយ។
គោលដៅចុងក្រោយនៃយុទ្ធសាស្ត្រនេះ គឺធ្វើឲ្យសត្រូវបាត់បង់ធនធានចាំបាច់ និងសមត្ថភាពក្នុងការទ្រទ្រង់សង្គ្រាម។ មិនដូចសង្គ្រាមយោធាផ្ទាល់ ដែលប្រើកងទ័ព និងអាវុធ សង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ចប្រើការគ្រប់គ្រងលំហូរទំនិញ ធនធាន និងសេវាកម្ម ដើម្បីសម្រេចគោលដៅនយោបាយ។ តាម Wikipedia ការបំផ្លាញដំណាំរបស់សត្រូវ ក៏ជាវិធីសាស្ត្របុរាណមួយ ដែលគេបានប្រើប្រាស់រាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ទោះបីជាសង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ចមិនមែនជាទីតាំងភូមិសាស្ត្រ ឬក្រុមប្រជាជនណាមួយក៏ដោយ យុទ្ធសាស្ត្រនេះអាចកើតមានឡើងនៅទូទាំងពិភពលោក។ តាម Wikipedia វាត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយរដ្ឋដែលមានជម្លោះ ដោយមិនកំណត់ចំពោះតំបន់ជាក់លាក់ណាមួយឡើយ។ ផលប៉ះពាល់របស់វាជារឿយៗធ្លាក់ទៅលើប្រជាជនស៊ីវិល ដែលពឹងផ្អែកលើទំនិញ និងសេវាកម្មសាធារណៈ ព្រោះការហ៊ុមព័ទ្ធសេដ្ឋកិច្ចអាចកាត់ផ្តាច់លទ្ធភាពទទួលបានរបស់ចាំបាច់។ ដោយហេតុនេះ សង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ចមិនមែនជាការប្រយុទ្ធលើសមរភូមិ ប៉ុន្តែជាការតស៊ូលើជីវភាពរស់នៅរបស់មនុស្ស។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
តាមវិគីភីឌា ការបំផ្លាញដំណាំរបស់សត្រូវ គឺជាវិធីសាស្ត្របុរាណដែលមនុស្សបានប្រើប្រាស់រាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។ ការបំផ្លាញដំណាំមានគោលបំណងធ្វើឲ្យសត្រូវបាត់បង់ស្បៀងអាហារ និងធនធានចាំបាច់សម្រាប់ការទ្រទ្រង់ចម្បាំង។ វិធីសាស្ត្រនេះបានលេចឡើងក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់មនុស្សជាតិ ជាឧបករណ៍របស់រដ្ឋដែលមានជម្លោះ។
រូបភាពពី Wikipedia ដែលមានចំណងជើងថា Sherman's March to the Sea បង្ហាញអំពីទាហានសហភាពកំពុងបំផ្លាញបង្គោលទូរលេខ និងផ្លូវដែកនៅរដ្ឋហ្សកហ្ស៊ី ក្នុងឆ្នាំ១៨៦៤។ ការបំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបែបនេះ គឺជាឧទាហរណ៍មួយនៃការប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ចក្នុងអំឡុងពេលសង្គ្រាម ព្រោះវាធ្វើឲ្យសត្រូវបាត់បង់សមត្ថភាពដឹកជញ្ជូន និងទំនាក់ទំនង។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
នៅក្នុងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច សង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ចគឺជាយុទ្ធសាស្ត្រមួយដែលមានគោលដៅផ្ទាល់ចំពោះប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចរបស់រដ្ឋសត្រូវ។ យោងតាម Wikipedia ការដាក់ការហ៊ុមព័ទ្ធសេដ្ឋកិច្ច គឺជាមធ្យោបាយដ៏សំខាន់ដែលអាចកាត់ផ្តាច់លំហូរពាណិជ្ជកម្ម និងធ្វើឲ្យសេដ្ឋកិច្ចចុះខ្សោយ។ ទាក់ទងនឹងវប្បធម៌ ប្រភព Wikipedia មិនបានផ្តល់ព័ត៌មានលម្អិតគ្រប់គ្រាន់ ប៉ុន្តែការបំផ្លាញដំណាំ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអាចបន្សល់ទុកនូវស្លាកស្នាមក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ និងការចងចាំរួមរបស់ប្រជាជន ដូចបង្ហាញក្នុងរូបភាពប្រវត្តិសាស្ត្រដែលបានរៀបរាប់ខាងលើ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
សម្រាប់អ្នកអាន khmerpulse ការយល់ដឹងអំពីសង្គ្រាមសេដ្ឋកិច្ចមានសារៈសំខាន់ ដោយសារតែគំនិតនេះបានលេចឡើងជាញឹកញាប់ក្នុងការពិភាក្សាអំពីជម្លោះរវាងរដ្ឋ។ យោងតាម Wikipedia យុទ្ធសាស្ត្រនេះរួមមានការហ៊ុមព័ទ្ធសេដ្ឋកិច្ច និងការបំផ្លាញដំណាំ ដែលជាឧបករណ៍ដែលរដ្ឋអាចប្រើដើម្បីដាក់សម្ពាធលើគូសត្រូវ។ នៅពេលដែលសណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកមានការផ្លាស់ប្តូរ អ្នកអានអាចតាមដានព័ត៌មានស្តីពីវិធានការសេដ្ឋកិច្ច និងផលប៉ះពាល់របស់វាមកលើប្រទេស និងប្រជាជន។