ចង្វាក់ខ្មែរ
ប្រធានបទ

វិស្វករ

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

Kitty Joyner ជាវិស្វករអគ្គិសនី ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា វិស្វករគឺជាអ្នកប្រតិបត្តិវិស្វកម្ម។ ពាក្យ «engineer» មានប្រភពចេញពីភាសាឡាតាំង «ingeniare» (បង្កើត) និង «ingenium» (ភាពវៃឆ្លាត) ដែលបញ្ជាក់ពីការច្នៃប្រឌិតជាស្នូលនៃវិជ្ជាជីវៈនេះ។ ដើម្បីក្លាយជាវិស្វករអាជីពដែលមានអាជ្ញាប័ណ្ណ ជាទូទៅគេត្រូវការបរិញ្ញាបត្ររយៈពេល ៤ ឆ្នាំក្នុងមុខវិជ្ជាវិស្វកម្ម។ នៅក្នុងដែនសមត្ថកិច្ចមួយចំនួន គេអាចត្រូវការបរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ព្រមទាំងបទពិសោធន៍វិជ្ជាជីវៈពី ៤ ទៅ ៦ ឆ្នាំ ហើយត្រូវប្រឡងជាប់ការប្រឡងរបស់ក្រុមប្រឹក្សាវិស្វកម្ម។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

វិស្វករពិគ្រោះគ្នាអំពីការរចនាគំរូ ឆ្នាំ ១៩៥៤ ប្រភព: Wikipedia

ដូចដែលបានបង្ហាញក្នុងរូបភាពពីវិគីភីឌា វិស្វករមានវត្តមាននៅទូទាំងសកលលោក និងមានប្រវត្តិនិងសញ្ជាតិចម្រុះគ្នា។ ឧទាហរណ៍ Kitty Joyner ជាវិស្វករអគ្គិសនីនៅសហរដ្ឋអាមេរិក, Gustave Eiffel ជាវិស្វករស៊ីវិលបារាំង, Isambard Kingdom Brunel ជាវិស្វករស៊ីវិលអង់គ្លេស, Baltasar Mena ជាវិស្វករយន្តសាស្ត្រកើតនៅអេស្ប៉ាញនិងធ្វើការនៅម៉ិកស៊ិក, និង Umberto Nobile ជាវិស្វករអាកាសយានិកនិងអ្នករុករកប៉ូលជនជាតិអ៊ីតាលី។ ភាពចម្រុះនេះបង្ហាញថាវិស្វកម្មជាវិស័យសាកល ដែលបើកទូលាយសម្រាប់មនុស្សគ្រប់គ្នាដោយមិនគិតពីព្រំដែនជាតិ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

Archimedes ជាអ្នកប្រាជ្ញក្រិកបុរាណដែលគំនិតរបស់គាត់បានកសាងមូលដ្ឋានវិស្វកម្ម ប្រភព: Wikipedia

ឫសគល់នៃវិស្វកម្មអាចស្វែងរកបានត្រឡប់ទៅសម័យបុរាណ។ តាមវិគីភីឌា Archimedes ដែលជាអ្នកប្រាជ្ញក្រិកសម័យបុរាណ ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាឥស្សរជនឆ្នើមមួយរូប ដោយសារគំនិតនិងទ្រឹស្តីរបស់គាត់បានបង្កើតមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការអនុវត្តវិស្វកម្ម។ នៅសម័យ Renaissance អ្នកច្នៃប្រឌិត Leonardo da Vinci បានគូរប្លង់ម៉ាស៊ីនហោះហើរនិងឧទ្ធម្ភាគចក្រ ដែលជាការបង្ហាញពីចក្ខុវិស័យវិស្វកម្មដ៏វែងឆ្ងាយ (ដូចក្នុងរូបភាពពីវិគីភីឌា)។ ក្នុងអំឡុងបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មសតវត្សទី១៩ វិស្វករបានដើរតួនាទីស្នូលក្នុងការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទំនើប។ វិស្វករអង់គ្លេស Isambard Kingdom Brunel បានរចនាស្ពាន ផ្លូវដែក និងនាវាយក្សដូចជា SS Great Eastern។ ចំណែកវិស្វករបារាំង Gustave Eiffel ក៏បានសាងសង់រចនាសម្ព័ន្ធដែលក្លាយជានិមិត្តសញ្ញាជាតិរហូតមក។ សតវត្សទី២០ បានឃើញការរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំងនៃវិស្វកម្មអាកាសនិងអវកាស។ រូបថតពីឆ្នាំ ១៩៥៤ បង្ហាញពីក្រុមវិស្វករកំពុងពិគ្រោះគ្នាលើការរចនាគំរូ ដែលជាការបង្ហាញពីវិធីសាស្ត្រធ្វើការជាក្រុមបែបទំនើប។ វិស្វករអាកាសយានិក Umberto Nobile បានធ្វើការរុករកតំបន់អាក់ទិក ខណៈគម្រោង Apollo របស់ NASA បាននាំមនុស្សទៅកាន់ឋានព្រះច័ន្ទ ដោយបញ្ជាក់ពីសមត្ថភាពវិស្វកម្មដ៏អស្ចារ្យ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

មជ្ឈមណ្ឌលបញ្ជាការ NASA ក្នុងយុគសម័យ Apollo ប្រភព: Wikipedia

វិស្វកម្មមានឥទ្ធិពលយ៉ាងសំខាន់ទៅលើសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក។ គម្រោងធំៗដូចជា Apollo មិនត្រឹមតែសម្រេចបានគោលដៅវិទ្យាសាស្ត្រប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានបង្កើតការងាររាប់ម៉ឺនកន្លែង និងជំរុញការច្នៃប្រឌិតបច្ចេកវិទ្យាដែលបានបន្តប្រើប្រាស់រហូតដល់សព្វថ្ងៃ។ ផ្នែកវប្បធម៌ វិស្វករក៏ត្រូវបានគេទទួលស្គាល់និងគោរពតាមរយៈនិមិត្តសញ្ញាផ្សេងៗ។ រូបចម្លាក់ "ក្រុមវិស្វកម្ម" នៅ Albert Memorial ដែលឆ្លាក់ដោយ John Lawlor បង្ហាញពីការលើកតម្កើងវិស្វករជាផ្នែកមួយនៃសង្គម។ រីឯពិធី "Order of the Engineer" ដែលវិស្វករទទួលបានចិញ្ចៀនដែក ជានិមិត្តរូបនៃការសន្យាប្រកាន់ខ្ជាប់នូវក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

គ្រោះមហន្តរាយ Challenger ជាករណីសិក្សាក្រមសីលធម៌វិស្វកម្ម ប្រភព: Wikipedia

នៅក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន ក្រមសីលធម៌វិស្វកម្មនៅតែជាប្រធានបទដ៏មានសារៈសំខាន់។ យោងតាមវិគីភីឌា គ្រោះមហន្តរាយយានអវកាស Challenger ត្រូវបានគេយកមកធ្វើជាករណីសិក្សាស្ដីពីក្រមសីលធម៌វិស្វកម្ម ដោយសារវាបង្ហាញពីផលវិបាកនៃការសម្រេចចិត្តខុសនិងការធ្វេសប្រហែសលើសុវត្ថិភាព។ មេរៀនពីហេតុការណ៍នេះបានជំរុញឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរស្តង់ដារសុវត្ថិភាពនៅទូទាំងឧស្សាហកម្មអវកាស។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា វិស្វករកំពុងដើរតួនាទីកាន់តែសំខាន់ក្នុងការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងបច្ចេកវិទ្យា ដូចដែល KhmerPulse ធ្លាប់បានរាយការណ៍អំពីគម្រោងធំៗនាពេលកន្លងមក។ អ្នកអានអាចតាមដានព័ត៌មានថ្មីៗអំពីវិស្វកម្មបានតាមរយៈគេហទំព័រ KhmerPulse។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

មិនទាន់មានអត្ថបទទេ។