ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

សហគ្រិនភាព គឺជាដំណើរការនៃការរចនា ការបើកដំណើរការ និងការដំណើរការអាជីវកម្មថ្មីមួយ ដែលជាធម្មតាចាប់ផ្តើមឡើងជាអាជីវកម្មតូចមួយផ្តល់ផលិតផល សេវាកម្ម ឬដំណើរការថ្មី។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា សហគ្រិនភាពពាក់ព័ន្ធនឹងការបង្កើត ឬការទាញយកតម្លៃសេដ្ឋកិច្ច ដោយកំណត់អត្តសញ្ញាណ និងធ្វើពាណិជ្ជកម្មលើឱកាសនានា ដែលជាធម្មតាតម្រូវឱ្យមានការចាប់ផ្តើមដ៏សំខាន់ និងមានហានិភ័យ។ សហគ្រិនក៏ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាអ្នកច្នៃប្រឌិត និងជាប្រភពនៃគំនិតថ្មីៗ ទំនិញ សេវាកម្ម និងគំរូអាជីវកម្មដែលមិនធ្លាប់មានពីមុន។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ សហគ្រិនភាពត្រូវបានលើកកម្ពស់ជាកត្តាជំរុញដ៏សំខាន់នៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការបង្កើតការងារ ទាំងនៅក្នុងប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ និងកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ រួមទាំងប្រទេសកម្ពុជាផងដែរ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

សហគ្រិនអាចមានវត្តមាននៅគ្រប់ប្រទេស ប៉ុន្តែលក្ខណៈនៃសហគ្រិនភាពប្រែប្រួលទៅតាមតំបន់។ វិគីភីឌាបានចង្អុលបង្ហាញថា នៅក្នុងប្រទេសដែលមានចំណូលខ្ពស់ សហគ្រិនច្រើនតែផ្តោតលើបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ និងការច្នៃប្រឌិត ខណៈដែលនៅប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ សហគ្រិនភាពច្រើនកើតចេញពីភាពចាំបាច់។ នៅទ្វីបអាហ្រ្វិក កម្មវិធីសហគ្រិនភាពស្ត្រីត្រូវបានគាំទ្រដោយអង្គការអន្តរជាតិ ដូចជារូបភាពខាងលើបង្ហាញអំពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិក្នុងការលើកកម្ពស់វិស័យនេះ។ នៅអាស៊ី ប្រទេសដូចជាចិន និងឥណ្ឌា បានឃើញការរីកចម្រើននៃការចាប់ផ្តើមអាជីវកម្មថ្មី (startups)។ យោងតាមវិគីភីឌា ប្រជាជនវ័យក្មេងដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការជំរុញសហគ្រិនភាពនៅទូទាំងពិភពលោក។ តាមរបាយការណ៍របស់ធនាគារពិភពលោក យុវជនកម្ពុជាកំពុងងាកទៅរកសហគ្រិនភាពកាន់តែខ្លាំងឡើង ដោយមានការគាំទ្រពីបច្ចេកវិទ្យាទូរស័ព្ទ និងវេទិកាឌីជីថលថ្មីៗ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា គំនិតនៃសហគ្រិនភាពមានដើមកំណើតពីពាក្យបារាំង "entreprendre" ដែលមានន័យថា "ចាប់ផ្តើមអនុវត្ត" ។ នៅសតវត្សរ៍ទី១៨ លោក Richard Cantillon ជនជាតិអៀរឡង់-បារាំង បានប្រើពាក្យនេះជាលើកដំបូង ដោយកំណត់ថាសហគ្រិនជាបុគ្គលដែលធ្វើការទិញផលិតផលក្នុងតម្លៃជាក់លាក់ ហើយលក់វាក្នុងតម្លៃមិនច្បាស់លាស់ ដោយប្រឈមនឹងហានិភ័យ។ អ្នកសេដ្ឋកិច្ចបុរាណដូចជា Jean-Baptiste Say និង Joseph Schumpeter បានពង្រីកទស្សនៈ ដោយសង្កត់ធ្ងន់លើការច្នៃប្រឌិត និងតួនាទីរបស់សហគ្រិនក្នុងការបង្កើត "ការបំផ្លាញប្រកបដោយការច្នៃប្រឌិត" (creative destruction)។ នៅសតវត្សរ៍ទី១៩ ការបង្កើតផ្លូវដែក និងរោងចក្របានជំរុញសហគ្រិនភាពឧស្សាហកម្ម។ បន្ទាប់មកនៅសតវត្សរ៍ទី២០ ការកើនឡើងនៃបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន និងសាកលភាវូបនីយកម្មបានបើកឱកាសថ្មី។ វិគីភីឌាក៏បានរៀបរាប់ថា សហគ្រិនដូចជា Steve Jobs និង Elon Musk បានក្លាយជារូបតំណាងនៃសហគ្រិនភាពសម័យថ្មី ដោយប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាដើម្បីផ្លាស់ប្តូរឧស្សាហកម្មទាំងមូល។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

សហគ្រិនភាពត្រូវបានទទួលស្គាល់ថាជាកម្លាំងចលករនៃការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច។ តាមវិគីភីឌា សហគ្រិនរួមចំណែកដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចតាមរយៈការណែនាំការច្នៃប្រឌិត ការបង្កើតការងារ និងការបង្កើនការប្រកួតប្រជែង។ ផ្នែកវប្បធម៌ សហគ្រិនភាពជារឿយៗត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងការទទួលយកហានិភ័យ ការច្នៃប្រឌិត និងការតស៊ូ។ សង្គមដែលលើកទឹកចិត្តឥរិយាបថសហគ្រិន មានអត្រានវានុវត្តន៍ខ្ពស់ និងកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរឹងមាំជាង។ នៅកម្ពុជា រដ្ឋាភិបាលបានអនុវត្តគោលនយោបាយដើម្បីគាំទ្រសហគ្រាសធុនតូចនិងមធ្យម ហើយមានវប្បធម៌សហគ្រិនកាន់តែខ្លាំងឡើងក្នុងចំណោមយុវជន នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់ធនាគារពិភពលោក។ ប៉ុន្តែក៏នៅតែមានបញ្ហាប្រឈមដូចជា ការទទួលបានហិរញ្ញវត្ថុ និងឧបសគ្គបទប្បញ្ញត្តិនានា។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះ ជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ បានពន្លឿនការបម្លែងឌីជីថល ដែលបណ្តាលឱ្យមានការកើនឡើងនៃអាជីវកម្មអនឡាញ និងការងារពីចម្ងាយ។ វិគីភីឌាបានរាយការណ៍ថានេះជាការផ្លាស់ប្តូរគំរូសហគ្រិនភាព។ នៅទូទាំងពិភពលោក ស្ត្រី និងយុវជនកំពុងស្ថិតនៅជួរមុខនៃគំនិតផ្តួចផ្តើមសហគ្រិនភាព។ នៅកម្ពុជា ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីនៃការចាប់ផ្តើមអាជីវកម្មកំពុងរីកចម្រើន ដោយមានមជ្ឈមណ្ឌលភ្ញាស់អាជីវកម្មក្នុងស្រុក និងការចាប់អារម្មណ៍ពីវិនិយោគិនអន្តរជាតិ។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) យុវជនកម្ពុជាកំពុងដើរតួនាទីកាន់តែធំក្នុងវិស័យសហគ្រិនឌីជីថល និងបច្ចេកវិទ្យា។ ទោះយ៉ាងណា ការទទួលបានទុនវិនិយោគ និងបទប្បញ្ញត្តិនៅតែជាបញ្ហាសំខាន់ដែលត្រូវដោះស្រាយ។