ប្រធានបទ Topic
ការិយាល័យសហព័ន្ធស៊ើបអង្កេត
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
ការិយាល័យសហព័ន្ធស៊ើបអង្កេត (Federal Bureau of Investigation, ហៅកាត់ថា FBI) គឺជាភ្នាក់ងារស៊ើបការក្នុងស្រុក និងសន្តិសុខដ៏សំខាន់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក ហើយក៏ជាទីភ្នាក់ងារអនុវត្តច្បាប់សហព័ន្ធចម្បងរបស់ប្រទេសនេះដែរ។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា FBI ស្ថិតក្រោមក្រសួងយុត្តិធម៌សហរដ្ឋអាមេរិក និងជាសមាជិកនៃសហគមន៍ស៊ើបការណ៍អាមេរិក (US Intelligence Community) ដោយរាយការណ៍ទៅទាំងអគ្គព្រះរាជអាជ្ញា និងនាយកស្តីពីចារកម្មជាតិ។
FBI មានយុត្តាធិការលើការរំលោភច្បាប់សហព័ន្ធជាង ២០០ ប្រភេទ រួមមានឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន អំពើភេរវកម្ម ចារកម្ម ការរំលោភសិទ្ធិស៊ីវិល និងឧក្រិដ្ឋកម្មតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតជាដើម។ ទីភ្នាក់ងារនេះក៏ល្បីល្បាញដោយសារបញ្ជី "ជនរត់គេចដែលត្រូវការបំផុតទាំង ១០" (Ten Most Wanted Fugitives) ដែលជួយក្នុងការស្វែងរកនិងចាប់ខ្លួនឧក្រិដ្ឋជនសំខាន់ៗ។ វិគីភីឌាបានពិពណ៌នាថា FBI ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៩០៨ ហើយបានក្លាយជាអង្គការឈានមុខក្នុងការប្រឆាំងភេរវកម្ម និងការស៊ើបអង្កេតឧក្រិដ្ឋកម្មធំៗ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
តាមវិគីភីឌា ទីស្នាក់ការកណ្តាលរបស់ FBI មានទីតាំងនៅក្នុងអគារ J. Edgar Hoover ក្នុងក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ឌី.ស៊ី។ ទីភ្នាក់ងារនេះមានការិយាល័យសាខាតំបន់ (field offices) ចំនួន ៥៦ នៅតាមទីក្រុងធំៗក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក និងមានការិយាល័យប្រជាករ (resident agencies) ជាង ៣៥០ នៅតាមបណ្តារដ្ឋនានា។ FBI មានបុគ្គលិកសរុបប្រមាណ ៣៥,០០០ នាក់ រួមទាំងភ្នាក់ងារពិសេស (special agents) និងបុគ្គលិកគាំទ្រដូចជា អ្នកវិភាគចារកម្ម អ្នកជំនាញភស្តុតាង និងអ្នកឯកទេសបច្ចេកវិទ្យា។ ការបណ្តុះបណ្តាលភ្នាក់ងារថ្មីធ្វើឡើងនៅបរិវេណសាលា FBI Academy ក្នុងទីក្រុង Quantico រដ្ឋ Virginia ដែលជាមូលដ្ឋានយោធាផងដែរ។
លើសពីនេះ FBI ក៏មានវត្តមានអន្តរជាតិតាមរយៈការិយាល័យអនុព័ន្ធច្បាប់ (legal attachés) នៅតាមស្ថានទូតសហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងប្រទេសជាង ៦០ ដើម្បីសម្របសម្រួលការស៊ើបអង្កេតឆ្លងដែន និងការចែករំលែកព័ត៌មានសន្តិសុខ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមវិគីភីឌា ការិយាល័យសហព័ន្ធស៊ើបអង្កេតត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៩០៨ ក្រោមឈ្មោះដើមថា ការិយាល័យស៊ើបអង្កេត (Bureau of Investigation) ហើយត្រូវបានប្តូរឈ្មោះជា FBI នៅឆ្នាំ ១៩៣៥។ ក្នុងឆ្នាំ ១៩២៤ លោក J. Edgar Hoover ត្រូវបានតែងតាំងជានាយក FBI ហើយបានដឹកនាំទីភ្នាក់ងារនេះអស់រយៈពេល ៤៨ ឆ្នាំ រហូតដល់មរណភាពរបស់គាត់នៅឆ្នាំ ១៩៧២។ ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក Hoover FBI បានពង្រីកអំណាចនិងសមត្ថភាពយ៉ាងខ្លាំង រួមមានការបង្កើតមន្ទីរពិសោធន៍ឧក្រិដ្ឋកម្មវិទ្យា និងការប្រមូលទិន្នន័យចារកម្មយ៉ាងទូលំទូលាយ។
ទោះយ៉ាងណា សម័យរបស់លោក Hoover ក៏ប្រឈមនឹងការរិះគន់ចំពោះការរំលោភសិទ្ធិស៊ីវិល ជាពិសេសកម្មវិធី COINTELPRO ដែលមានគោលដៅឃ្លាំមើល និងបង្អាក់សកម្មភាពរបស់ក្រុមនយោបាយនានា។ វិគីភីឌាបានរាយការណ៍ថា FBI ក៏បានផ្ញើ «សំបុត្រធ្វើអត្តឃាត» ដោយអនាមិកទៅកាន់លោក Martin Luther King Jr. ដើម្បីបំភិតបំភ័យលោក ដែលបានក្លាយជារឿងអាស្រូវដ៏ធំមួយ។
បន្ទាប់ពីសម័យលោក Hoover រចនាសម្ព័ន្ធរបស់ FBI ត្រូវបានកែទម្រង់ឱ្យផ្តោតសំខាន់លើឧក្រិដ្ឋកម្មស្មុគស្មាញដូចជាអំពើភេរវកម្ម និងឧក្រិដ្ឋកម្មជាក្រុម។ នៅទសវត្សឆ្នាំ ១៩៨០ FBI បានប្រើប្រាស់ប្រតិបត្តិការក្រោមសម្ងាត់ដ៏ល្បីឈ្មោះដូចជាករណី Donnie Brasco ដើម្បីជ្រាបចូលក្រុមម៉ាហ្វៀ។ ក្រោយការវាយប្រហារថ្ងៃទី ១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០០១ (9/11) FBI បានផ្លាស់ប្តូរទិសដៅយ៉ាងធំធេងឆ្ពោះទៅកាន់ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងអំពើភេរវកម្ម និងការពារជាតិ ដោយបង្កើតសាខាសន្តិសុខជាតិ (National Security Branch) និងពង្រឹងសមត្ថភាពស៊ើបការណ៍។ ច្បាប់ PATRIOT Act ក្រោយ 9/11 ក៏បានផ្តល់សិទ្ធិអំណាចបន្ថែមដល់ FBI ក្នុងការស្ទាក់ចាប់ទំនាក់ទំនង និងស៊ើបអង្កេតភេរវកម្មក្នុងស្រុក។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
វិគីភីឌាបានបញ្ជាក់ថា ថវិកាប្រចាំឆ្នាំរបស់ FBI មានចំនួនប្រហែល ១០ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ដែលភាគច្រើនប្រើសម្រាប់ប្រតិបត្តិការប្រឆាំងភេរវកម្ម និងស៊ើបការណ៍។ FBI ក៏ទទួលខុសត្រូវលើការប្រមូល និងចែករំលែកព័ត៌មានសន្តិសុខជាមួយដៃគូសហព័ន្ធ រដ្ឋ និងមូលដ្ឋានផងដែរ។ ជាមួយនឹងការកើនឡើងនៃឧក្រិដ្ឋកម្មតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត FBI បានបង្កើនសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនក្នុងការស៊ើបអង្កេតការវាយប្រហារឌីជីថល និងការលួចទិន្នន័យ។
នៅក្នុងវប្បធម៌ប្រជាប្រិយ FBI បានក្លាយជាប្រធានបទដ៏ពេញនិយមក្នុងវិស័យភាពយន្ត និងទូរទស្សន៍។ ខ្សែភាពយន្ត និងរឿងភាគដូចជា The X-Files, The Silence of the Lambs, និង Criminal Minds បានបង្ហាញពីភ្នាក់ងារ FBI ជាអ្នកស៊ើបអង្កេតឧក្រិដ្ឋកម្មស្មុគស្មាញ និងបាតុភូតចម្លែកៗ ដែលធ្វើឱ្យសាធារណជនចាប់អារម្មណ៍ និងស្គាល់ទីភ្នាក់ងារនេះកាន់តែច្រើន។ ក្រុម SWAT និងក្រុមឆ្លើយតបភស្តុតាង (Evidence Response Team) របស់ FBI ក៏ត្រូវបានបង្ហាញក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយជាញឹកញាប់ ឆ្លុះបញ្ចាំងពីសមត្ថភាពបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈរបស់ពួកគេ។ អាវុធ និងស្លាកសម្គាល់របស់ FBI ក៏ជានិមិត្តសញ្ញាដែលគេស្គាល់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងសង្គមអាមេរិក។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
បច្ចុប្បន្ន FBI នៅតែជាស្នូលនៃសន្តិសុខជាតិអាមេរិក ដោយដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងអំពើភេរវកម្ម ឧក្រិដ្ឋកម្មតាមអ៊ីនធឺណិត ចារកម្ម និងអំពើពុករលួយសាធារណៈ។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា FBI បានចូលរួមក្នុងការស៊ើបអង្កេតរឿងរ៉ាវថ្នាក់ខ្ពស់ជាច្រើននៅក្នុងទសវត្សរ៍កន្លងមក រួមទាំងករណីអន្តរាគមន៍ការបោះឆ្នោត និងការគ្រប់គ្រងឯកសាររដ្ឋដោយមិនសមរម្យ។
សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse នៅកម្ពុជា និងក្រៅប្រទេស FBI មានភាពពាក់ព័ន្ធតាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយភ្នាក់ងារអនុវត្តច្បាប់ក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាឆ្លងដែនដូចជាការជួញដូរមនុស្ស ការលាងលុយកខ្វក់ និងឧក្រិដ្ឋកម្មតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត។ យោងតាមព័ត៌មានសាធារណៈ FBI បានផ្តល់កម្មវិធីបណ្តុះបណ្តាល និងជំនួយបច្ចេកទេសដល់សមត្ថកិច្ចក្នុងតំបន់ រួមចំណែកដល់ការបង្កើនសន្តិសុខនៅក្នុងតំបន់។ បញ្ជី «ជនរត់គេចដែលត្រូវការបំផុត» ក៏ជាឧបករណ៍មួយក្នុងការតាមដាន និងចាប់ខ្លួនឧក្រិដ្ឋជនអន្តរជាតិ ដែលអាចមានទំនាក់ទំនងទៅនឹងប្រទេសកម្ពុជាផងដែរ។