KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៧ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៧ កក្កដា ២០២៦

ការលុបចោលជើងហោះហើរ និងការពន្យារពេល

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ផ្ទាំងបង្ហាញជើងហោះហើរដែលបានលុបចោល និងពន្យារពេលនៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Rajiv Gandhi ក្នុងឆ្នាំ ២០០៨ ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍របស់សព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ការពន្យារពេលជើងហោះហើរ សំដៅដល់ស្ថានភាពដែលយន្តហោះមួយគ្រឿងចេញដំណើរ ឬចុះចតលើសពីម៉ោងដែលបានកំណត់ក្នុងកាលវិភាគ។ រដ្ឋបាលអាកាសចរណ៍សហព័ន្ធសហរដ្ឋអាមេរិក (FAA) បានកំណត់ថាការពន្យារពេលមួយកើតឡើងនៅពេលយន្តហោះយឺតជាង ១៥ នាទីបើធៀបនឹងម៉ោងគ្រោងទុក។ ចំណែកឯការលុបចោលជើងហោះហើរវិញ គឺជាករណីដែលក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មិនដំណើរការជើងហោះហើរនោះទាល់តែសោះ ដោយសារមូលហេតុណាមួយ។ ទាំងការពន្យារពេល និងការលុបចោល គឺជាបញ្ហាទូទៅនៅក្នុងឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍សកល ហើយយោងតាម Wikipedia កត្តាចំបងៗដែលបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាទាំងនេះរួមមាន អាកាសធាតុមិនល្អ ការកកស្ទះចរាចរណ៍ផ្លូវអាកាស បញ្ហាបច្ចេកទេស និងកង្វះនាវិកយន្តហោះជាដើម។

ភូមិសាស្រ្ត និងប្រជាជន

ក្រាហ្វបង្ហាញពីការពន្យារពេលជាមធ្យមប្រចាំខែ និងប្រចាំថ្ងៃនៅអាកាសយានដ្ឋានធំៗទាំង ១០ របស់សហរដ្ឋអាមេរិក ប្រភព: Wikipedia

ការលុបចោល និងការពន្យារពេលជើងហោះហើរមិនត្រឹមតែកើតឡើងនៅក្នុងតំបន់ជាក់លាក់ណាមួយទេ ប៉ុន្តែជាបាតុភូតសកលដែលអាចកើតមាននៅគ្រប់អាកាសយានដ្ឋាន។ យោងតាមទិន្នន័យដែលចងក្រងដោយ Wikipedia ពីរបាយការណ៍របស់ FAA អាកាសយានដ្ឋានធំៗនៅសហរដ្ឋអាមេរិកដូចជា Hartsfield–Jackson Atlanta, O’Hare ក្រុងឈីកាហ្គោ និង Dallas/Fort Worth តែងតែជួបប្រទះនូវការពន្យារពេលយ៉ាងសំខាន់ជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ ក្រាហ្វខាងលើដកស្រង់ចេញពី Wikipedia បង្ហាញពីកម្រិតនៃការពន្យារពេលជាមធ្យមសម្រាប់អាកាសយានដ្ឋានធំៗទាំង ១០ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយរយៈពេលពន្យារពេលប្រែប្រួលទៅតាមថ្ងៃនិងខែ ដែលបង្ហាញថាការធ្វើដំណើរនៅរដូវវិស្សមកាលឬពេលអាកាសធាតុអាក្រក់អាចមានការពន្យារពេលច្រើន។

អ្នកដំណើររាប់លាននាក់នៅទូទាំងពិភពលោកទទួលរងផលប៉ះពាល់ដោយសារការលុបចោលជើងហោះហើរ ដែលអាចបណ្តាលឱ្យខកខានកិច្ចប្រជុំធុរកិច្ច ការបាត់បង់ថ្លៃសណ្ឋាគារនិងការកក់ដំណើរទស្សនកិច្ច ព្រមទាំងភាពតានតឹងផ្លូវចិត្តនិងកាយសម្បទាផងដែរ។ តាម Wikipedia និយមន័យនៃអ្នកដំណើរដែលរងគ្រោះក៏រួមបញ្ចូលអ្នកដែលត្រូវជាប់គាំងនៅអាកាសយានដ្ឋានដោយគ្មានជំនួយគ្រប់គ្រាន់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ការពន្យារពេលជើងហោះហើរមិនមែនជាបញ្ហាថ្មីទេ ប៉ុន្តែវាបានក្លាយជាកង្វល់សាធារណៈកាន់តែខ្លាំងឡើង ចាប់តាំងពីឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍ពាណិជ្ជកម្មបានពង្រីកខ្លួននៅពាក់កណ្តាលសតវត្សរ៍ទី ២០។ តាម Wikipedia នៅទសវត្សរ៍ ១៩៧០ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយចំនួនបានអនុវត្តការកក់សំបុត្រលើសចំណុះ (overbooking) ដែលនាំឱ្យមានការបណ្តេញអ្នកដំណើរចេញពីជើងហោះហើរដោយមិនស្ម័គ្រចិត្ត និងបង្កើនភាពមិនពេញចិត្តរបស់អតិថិជន។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ការដកបទប្បញ្ញត្តិអាកាសចរណ៍នៅឆ្នាំ ១៩៧៨ បានធ្វើឱ្យមានការប្រកួតប្រជែងកាន់តែច្រើន ប៉ុន្តែក៏បណ្តាលឱ្យមានការកកស្ទះផ្លូវអាកាសនិងការពន្យារពេលញឹកញាប់ជាងមុនដែរ។

ដោយសារបញ្ហាទាំងនេះ រដ្ឋាភិបាលនានាបានចាប់ផ្តើមអនុម័តច្បាប់ដើម្បីការពារសិទ្ធិអ្នកដំណើរ។ នៅអឺរ៉ុប បទប្បញ្ញត្តិ EU 261/2004 ត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ ដោយតម្រូវឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ផ្តល់សំណងដល់អ្នកដំណើរក្នុងករណីមានការលុបចោល ឬការពន្យារពេលដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ ហើយថ្មីៗនេះតុលាការអឺរ៉ុបបានបកស្រាយពង្រីកវិសាលភាពនេះទៅទៀត។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ច្បាប់កម្រិតការទុកអ្នកដំណើរនៅលើយន្តហោះដែលជាប់គាំង (tarmac delay rule) ត្រូវបានអនុម័តនៅឆ្នាំ ២០០៩ ដោយកំណត់រយៈពេលអតិបរមា ៤ ម៉ោងសម្រាប់ជើងហោះហើរក្នុងស្រុក។ ព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗដូចជា ការវាយប្រហារ ១១ កញ្ញា ២០០១ និងការផ្ទុះភ្នំភ្លើង Eyjafjallajökull ក្នុងឆ្នាំ ២០១០ ក៏បានបណ្តាលឱ្យមានការលុបចោលជើងហោះហើរទ្រង់ទ្រាយធំផងដែរ ដែលជំរុញឱ្យឧស្សាហកម្មនេះកែលម្អនីតិវិធីសង្គ្រោះបន្ទាន់និងការទំនាក់ទំនងជាមួយអតិថិជន។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ក្រាហ្វបង្ហាញពីកត្តាដែលបណ្តាលឱ្យមានការពន្យារពេល និងកម្រិតនៃការពន្យារពេល ប្រភព: Wikipedia

តាមការវិភាគដែលដកស្រង់ដោយ Wikipedia ការលុបចោល និងពន្យារពេលជើងហោះហើរ មានផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធំធេង។ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ត្រូវប្រឈមនឹងការចំណាយបន្ថែមលើប្រេងឥន្ធនៈ ប្រាក់ខែនាវិក ថ្លៃចតយន្តហោះ និងសំណងអ្នកដំណើរ។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ការសិក្សាមួយដែលត្រូវបានលើកឡើងក្នុង Wikipedia ប៉ាន់ប្រមាណថាការពន្យារពេលបង្កការខាតបង់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចរាប់ពាន់លានដុល្លារជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដោយរាប់បញ្ចូលទាំងការបាត់បង់ផលិតភាពរបស់អ្នកដំណើរ និងថ្លៃដើមប្រតិបត្តិការសម្រាប់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍។ ឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍ និងវិស័យធុរកិច្ចក៏រងគ្រោះយ៉ាងខ្លាំងដែរ ព្រោះការមិនទៀងទាត់នៃកាលវិភាគហោះហើរអាចធ្វើឱ្យអ្នកដំណើរបាត់បង់ទំនុកចិត្ត ជះឥទ្ធិពលដល់ការសម្រេចចិត្តធ្វើដំណើរនាពេលអនាគត។

ក្នុងវប្បធម៌ប្រជាប្រិយ រឿងកំប្លែងអំពីការពន្យារពេលជើងហោះហើរ និងការរង់ចាំនៅអាកាសយានដ្ឋាន គឺជារឿងសាមញ្ញដែលមនុស្សទូទាំងពិភពលោកអាចយល់បាន។ ភាពយន្ត រឿងល្ខោន និងសៀវភៅជាច្រើនបានលើកយកប្រធានបទនេះមកបង្ហាញ ឆ្លុះបញ្ចាំងពីអារម្មណ៍ធុញទ្រាន់ តានតឹង និងការសម្របខ្លួនរបស់អ្នកដំណើរ។ យោងតាម Wikipedia ការពន្យារពេលជារឿយៗក្លាយជាចំណុចចែករំលែកបទពិសោធន៍រួមគ្នាក្នុងសម័យសកលភាវូបនីយកម្ម ហើយនិមិត្តសញ្ញាដូចជាផ្ទាំងបង្ហាញពេលវេលាដែលពោរពេញទៅដោយពាក្យ "Delayed" ឬ "Cancelled" បានក្លាយជារូបភាពតំណាងនៃការធ្វើដំណើរតាមអាកាសយ៉ាងមិនអាចបំភ្លេចបាន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ក្រាហ្វបង្ហាញពីប្រភេទនៃការពន្យារពេល (ធំ មធ្យម តូច) តាមក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ ល្បឿនខ្យល់ និងថ្ងៃឈប់សម្រាក ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងឆ្នាំ ២០២០ ការរាតត្បាតជាសកលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ បានបង្កឱ្យមានការលុបចោលជើងហោះហើរដ៏ធំធេងមិនធ្លាប់មាន ដោយសារប្រទេសជាច្រើនបានបិទព្រំដែន និងអ្នកដំណើរខ្លាចឆ្លងជំងឺ។ តាម Wikipedia ព្រឹត្តិការណ៍នេះបានធ្វើឱ្យរដ្ឋាភិបាលនានាពិនិត្យឡើងវិញនូវគោលនយោបាយការពារអ្នកដំណើរ និងជំរុញឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍វិនិយោគលើបច្ចេកវិទ្យាដើម្បីកាត់បន្ថយការរំខាន។ សូម្បីតែក្រោយពីរដូវកាលនៃការរាតត្បាតថមថយចុះ ឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍នៅតែប្រឈមនឹងការខ្វះបុគ្គលិក និងបញ្ហាខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ ដែលបណ្តាលឱ្យមានការលុបចោលជើងហោះហើរញឹកញាប់ក្នុងឆ្នាំ ២០២២ និង ២០២៣ ដូចបានរាយការណ៍ក្នុង Wikipedia អំពីបាតុភូត "flight cancellation wave"។

សម្រាប់ពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុក៏កំពុងបង្កើនភាពញឹកញាប់នៃព្រឹត្តិការណ៍អាកាសធាតុធ្ងន់ធ្ងរ ដែលជាកត្តាចំបងនៃការលុបចោលជើងហោះហើរ។ យោងតាមការចងក្រងរបស់ Wikipedia អ្នកដំណើរនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមទាំងប្រទេសកម្ពុជា ក៏ត្រូវប្រឈមកាន់តែខ្លាំងជាមួយនឹងបញ្ហានេះនៅពេលដែលវិស័យអាកាសចរណ៍ក្នុងតំបន់រីកចម្រើន។ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិថ្មីដូចជា សៀមរាប-អង្គរ និងកំពង់ផែអាកាសចរណ៍ដែលកំពុងពង្រីកនៅភ្នំពេញ ធ្វើឱ្យការយល់ដឹងអំពីសិទ្ធិអ្នកដំណើរ និងយន្តការសំណងមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ពលរដ្ឋខ្មែរដែលធ្វើដំណើរជាលក្ខណៈអន្តរជាតិ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 3 briefs

ជប៉ុន បញ្ជាជម្លៀស ប្រជាជន ជាង ២ លាន នាក់ ខណៈ ព្យុះ មេខាឡា ខិត ជិត

អាជ្ញាធរ ជប៉ុន បាន ចេញ បញ្ជា ជម្លៀស ប្រជាជន ជាង ២ លាន នាក់ រួម ជា មួយ ការ លុប ចោល ជើង ហោះ ហើរ រាប់ រយ ជើង និង ផ្អាក សេវា រថ ភ្លើង ខណៈ ព្យុះ ត្រូពិច ពីរ កំពុង នាំ ភ្លៀង ធ្លាក់ ខ្លាំង និង ការ ព្រមាន ពី ទឹក ជំនន់ និង ការ បាក់ ដី ។

5 sources · DAP News, South China Morning Post, The Japan Times

ឡើងថ្លៃប្រេងបណ្តាលឲ្យដកកៅអី ២ លាន និងកាត់ជើងហោះ ១៣ ០០០ ជើង

ទិន្នន័យពី Cirium បង្ហាញថា ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍បានកាត់បន្ថយកៅអីប្រមាណ ២ លាន និងជើងហោះហើរ ១៣ ០០០ ជើងនៅទូទាំងពិភពលោកក្នុងខែឧសភានេះ ខណៈដែលតម្លៃប្រេងឥន្ធនៈហក់ឡើងដោយសារជម្លោះនៅមជ្ឈិមបូព៌ា។

2 sources · BBC News, The Guardian

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍កាត់បន្ថយជើងហោះហើរ ១៣,០០០ ជើងក្នុងខែឧសភា ដោយសារតម្លៃប្រេងឡើងថ្លៃ

តាមទិន្នន័យពីក្រុមហ៊ុនវិភាគ Cirium ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍បានកាត់បន្ថយកៅអីប្រមាណ ២ លានកន្លែងក្នុងខែឧសភា ដោយសារតម្លៃប្រេងឥន្ធនៈឡើងថ្លៃដោយសារជម្លោះមជ្ឈិមបូព៌ា ហើយការកាត់បន្ថយអាចបន្តទៅដល់រដូវក្តៅ។

2 sources · BBC News, The Guardian