KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៧ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៧ មិថុនា ២០២៦

G7

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ទង់ជាតិសមាជិក G7 នៅទីក្រុងតូរ៉ុនតូ ប្រភព: Wikipedia

តាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា ក្រុម G7 (Group of Seven) គឺជាវេទិកាអន្តររដ្ឋាភិបាលមួយដែលផ្តោតសំខាន់លើបញ្ហានយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ច។ សមាជិករបស់វារួមមានប្រទេសកាណាដា បារាំង អាល្លឺម៉ង់ អ៊ីតាលី ជប៉ុន ចក្រភពអង់គ្លេស និងសហរដ្ឋអាមេរិក។ បន្ថែមពីនេះ សហភាពអឺរ៉ុប (EU) ត្រូវបានចាត់ទុកជា «សមាជិកមិនរាប់បញ្ចូល»។ ប្រទេសសមាជិកទាំងអស់សុទ្ធតែជាប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចជឿនលឿន តាមការចាត់ថ្នាក់របស់មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF)។

វេទិកានេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយផ្អែកលើគុណតម្លៃរួមនៃពហុនិយម ប្រជាធិបតេយ្យសេរី និងរដ្ឋាភិបាលតំណាង។ G7 មិនមែនជាអង្គការអន្តរជាតិដែលមានធម្មនុញ្ញ ឬលេខាធិការដ្ឋានអចិន្ត្រៃយ៍ទេ ប៉ុន្តែវាមានឥទ្ធិពលខ្លាំងតាមរយៈកិច្ចប្រជុំកំពូលប្រចាំឆ្នាំ ដែលប្រមូលផ្តុំមេដឹកនាំទាំងនេះដើម្បីសម្របសម្រួលគោលនយោបាយ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ថ្នាក់ដឹកនាំ G7 ក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលឆ្នាំ២០២៦ នៅប្រទេសបារាំង ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ទោះបីជា G7 មិនមែនជាតួអង្គភូមិសាស្ត្រតែមួយក៏ដោយ ប៉ុន្តែប្រទេសសមាជិកទាំង ៧ របស់ខ្លួនបានលាតសន្ធឹងលើទ្វីបចំនួន ៣ គឺទ្វីបអាមេរិកខាងជើង (កាណាដា និងសហរដ្ឋអាមេរិក) ទ្វីបអាស៊ី (ជប៉ុន) និងទ្វីបអឺរ៉ុប (បារាំង អាល្លឺម៉ង់ អ៊ីតាលី ចក្រភពអង់គ្លេស)។ ប្រជាជនសរុបនៅក្នុងប្រទេសទាំងនេះមានចំនួនរាប់រយលាននាក់ ហើយភាគច្រើនរស់នៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យដែលមានកម្រិតជីវភាពខ្ពស់។ ភាសាផ្លូវការមានភាពចម្រុះយ៉ាងខ្លាំង រួមមានភាសាអង់គ្លេស ភាសាបារាំង ភាសាអាល្លឺម៉ង់ ភាសាអ៊ីតាលី និងភាសាជប៉ុន ក្នុងចំណោមភាសាដទៃទៀត។

សមាជិក G7 ទាំងអស់គឺជារដ្ឋដែលមានស្ថេរភាពនយោបាយ និងមានស្ថាប័នរឹងមាំ។ ប្រជាជនរបស់ពួកគេមានសិទ្ធិសេរីភាពជាមូលដ្ឋាន ហើយសង្គមត្រូវបានកំណត់ដោយគុណតម្លៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ដែលជាគោលការណ៍រួមរបស់ G7 តាមវិគីភីឌា។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

កិច្ចប្រជុំកំពូល G6 លើកដំបូង នៅ Château de Rambouillet ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៧៥ ប្រភព: Wikipedia

តាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា ដើមកំណើតរបស់ G7 អាចត្រូវបានគេតាមដានទៅកាន់កិច្ចប្រជុំកំពូលមួយដែលបានធ្វើឡើងនៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៧៥ នៅឯ Château de Rambouillet ក្នុងប្រទេសបារាំង។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយប្រធានាធិបតីបារាំង Valéry Giscard d'Estaing ហើយបានប្រមូលផ្តុំមេដឹកនាំមកពីប្រទេសចំនួន ៦ គឺ បារាំង សហរដ្ឋអាមេរិក ចក្រភពអង់គ្លេស អាល្លឺម៉ង់ ជប៉ុន និងអ៊ីតាលី។ គោលបំណងដំបូងគឺដើម្បីពិភាក្សាអំពីវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដែលកំពុងកើតឡើងនៅពេលនោះ ជាពិសេសវិបត្តិប្រេង និងអស្ថិរភាពរូបិយវត្ថុ។

នៅឆ្នាំបន្ទាប់ ឆ្នាំ១៩៧៦ ប្រទេសកាណាដាបានចូលរួមជាផ្លូវការ ធ្វើឱ្យក្រុមនេះក្លាយជា G7។ សហភាពអឺរ៉ុបបានចាប់ផ្តើមចូលរួមកិច្ចប្រជុំទាំងនេះចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៧ ក្នុងនាមជាអ្នកសង្កេតការណ៍ និងក្រោយមកបានក្លាយជាសមាជិកពេញសិទ្ធិ។ នៅឆ្នាំ១៩៩៨ ប្រទេសរុស្ស៊ីត្រូវបានអញ្ជើញឱ្យចូលរួម បង្កើតបានជា G8។ ប៉ុន្តែនៅឆ្នាំ២០១៤ បន្ទាប់ពីរុស្ស៊ីបានបញ្ចូលតំបន់គ្រីមៀ ប្រទេសសមាជិកដទៃទៀតបានសម្រេចផ្អាកសមាជិកភាពរបស់រុស្ស៊ី ហើយក្រុមនេះបានវិលត្រឡប់មកជា G7 ម្ដងទៀត។

តាមវិគីភីឌា ចាប់តាំងពីការចាប់ផ្តើមរបស់ខ្លួនមក កិច្ចប្រជុំកំពូល G7 បានពង្រីកវិសាលភាពរបស់ខ្លួនពីបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ចសុទ្ធសាធ ទៅជាបញ្ហាសកលជាច្រើនទៀត រួមមានសន្តិសុខ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ សុខភាពសាធារណៈ និងសិទ្ធិមនុស្ស។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ប្រទេស G7 ត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ថាជាមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចឈានមុខគេលើពិភពលោក។ ពួកគេជាសមាជិកស្នូលនៃក្រុមប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចជឿនលឿនដែលចាត់ថ្នាក់ដោយមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ។ ប្រទេសទាំងនេះរួមគ្នាបង្កើតបានជាចំណែកដ៏ធំនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) សកល និងជាកម្លាំងជំរុញដ៏សំខាន់សម្រាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ វិនិយោគ និងនវានុវត្តន៍។

ក្រៅពីឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ច ប្រទេស G7 ក៏មានឥទ្ធិពលវប្បធម៌យ៉ាងជ្រាលជ្រៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ សហរដ្ឋអាមេរិកជាប្រភពនៃខ្សែភាពយន្តហូលីវូដ តន្ត្រីប៉ុប និងបច្ចេកវិទ្យាស៊ីលីកុនវ៉ាលី។ ប្រទេសបារាំង និងអ៊ីតាលីនាំមកនូវប្រពៃណីធ្វើម្ហូបអាហារ និងម៉ូតសម្លៀកបំពាក់ដ៏ល្បីល្បាញ។ ជប៉ុនបានផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌អានីមេ និងម៉ាងហ្គា ខណៈដែលចក្រភពអង់គ្លេសមានឥទ្ធិពលតាមរយៈភាសាអង់គ្លេស និងវប្បធម៌ប៉ុបរបស់ខ្លួន។ ភាពចម្រុះខាងវប្បធម៌នេះបានរួមចំណែកដល់ឥទ្ធិពលទន់របស់ G7 លើពិភពលោក។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

នាយករដ្ឋមន្ត្រីជប៉ុន លោកស្រី Sanae Takaichi ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងបរិបទសកលនាពេលបច្ចុប្បន្ន G7 នៅតែជាវេទិកាដ៏សំខាន់សម្រាប់សម្របសម្រួលកិច្ចការអន្តរជាតិ។ តាមរយៈកិច្ចប្រជុំកំពូលប្រចាំឆ្នាំ មេដឹកនាំ G7 តែងតែដោះស្រាយបញ្ហាបន្ទាន់ដូចជា ជម្លោះភូមិសាស្ត្រនយោបាយ វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច និងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦ ប្រទេសបារាំងបានធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំកំពូល G7 ដែលវាជាវេទិកាមួយដើម្បីពិភាក្សាអំពីបញ្ហាសកល និងការស្តារសេដ្ឋកិច្ចឡើងវិញ។

សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា G7 មានសារៈសំខាន់ដោយសារប្រទេសសមាជិក G7 គឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្ម និងជាទីផ្សារនាំចេញដ៏សំខាន់។ សហរដ្ឋអាមេរិក សហភាពអឺរ៉ុប និងជប៉ុន សុទ្ធតែជាគោលដៅធំសម្រាប់ការនាំចេញសម្លៀកបំពាក់ ស្បែកជើង និងផលិតផលកសិកម្មរបស់កម្ពុជា។ លើសពីនេះ ប្រទេសទាំងនេះផ្តល់ជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ និងការគាំទ្របច្ចេកទេសដល់កម្ពុជា។ ការសម្រេចចិត្តរបស់ G7 លើពាណិជ្ជកម្ម បរិស្ថាន និងសិទ្ធិមនុស្ស តែងតែជះឥទ្ធិពលមកលើនយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ជាហេតុធ្វើឱ្យវេទិកានេះក្លាយជាចំណុចយកចិត្តទុកដាក់សម្រាប់អ្នកអានខ្មែរ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ជប៉ុនស្នើ G7 សហការស្តុករ៉ែយុទ្ធសាស្ត្រ និងឆ្លើយតបនឹងគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្មចិន

នៅកិច្ចប្រជុំកំពូល G7 នៅបារាំង នាយករដ្ឋមន្ត្រីជប៉ុន លោកស្រី តាកាអ៊ីជី បានស្នើគម្រោងស្តុករ៉ែសំខាន់ៗរួមគ្នា និងអំពាវនាវឲ្យសម្របសម្រួលការឆ្លើយតបចំពោះគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្មឈ្លានពានរបស់ចិន។

4 sources · New York Times, South China Morning Post, The Japan Times