KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២៥ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២៥ មិថុនា ២០២៦

ក្រុមប្រឹក្សាសហប្រតិបត្តិការឈូងសមុទ្រ (GCC)

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាមេរិក លោក Antony Blinken ជួបជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃប្រទេសសមាជិក GCC នៅទីក្រុងរីយ៉ាដ ថ្ងៃទី ១៩ មេសា ២០២៤ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា ក្រុមប្រឹក្សាសហប្រតិបត្តិការនៃរដ្ឋអារ៉ាប់ឈូងសមុទ្រ ដែលគេស្គាល់ជាទូទៅថា ក្រុមប្រឹក្សាសហប្រតិបត្តិការឈូងសមុទ្រ (GCC) គឺជាអង្គការអន្តររដ្ឋាភិបាលប្រចាំតំបន់ ដែលរួមបញ្ចូលសហភាពនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងយោធា។ អង្គការនេះមានប្រទេសសមាជិកចំនួន ៦ រួមមាន បារ៉ែន គុយវ៉ែត អូម៉ង់ កាតា អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត និងអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។ ទីស្នាក់ការកណ្ដាលស្ថិតនៅក្នុងទីក្រុងរីយ៉ាដ ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។

យោងតាមវីគីភីឌាដដែល ធម្មនុញ្ញនៃការបង្កើត GCC ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយប្រមុខរដ្ឋនៃប្រទេសសមាជិកនៅថ្ងៃទី ២៥ ឧសភា ១៩៨១ ក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលនៅទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ី។ គោលបំណងសំខាន់រួមមានការសម្របសម្រួល ការសមាហរណកម្ម និងការតភ្ជាប់គ្នារវាងរដ្ឋសមាជិកក្នុងវិស័យនានា ព្រមទាំងការពង្រឹងសន្តិសុខ និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ផែនទីដឹកជញ្ជូនផ្លូវដែកអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត បង្ហាញគម្រោងផ្លូវដែក GCC ជាខ្សែពណ៌លឿង ប្រភព: Wikipedia

តាមការពិពណ៌នារបស់វីគីភីឌា តំបន់ GCC គ្របដណ្ដប់ផ្ទៃដីប្រមាណ ២,៥ លានគីឡូម៉ែត្រក្រឡា និងមានប្រជាជនសរុបជាង ៥៨ លាននាក់។ ប្រទេសសមាជិកស្ថិតនៅជុំវិញឈូងសមុទ្រអារ៉ាប់ ដែលជាច្រកសមុទ្រយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់ការដឹកជញ្ជូនថាមពលពិភពលោក។ ភាសាផ្លូវការរួមគឺភាសាអារ៉ាប់ ហើយប្រជាជនភាគច្រើនកាន់សាសនាអ៊ិស្លាម។

គម្រោងផ្លូវដែក GCC ដែលបានគ្រោងទុក (ខ្សែពណ៌លឿងក្នុងផែនទី) គឺជាគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធយក្ស មានគោលដៅតភ្ជាប់ទីក្រុងធំៗនៃប្រទេសសមាជិកទាំង ៦ ដើម្បីជំរុញពាណិជ្ជកម្ម និងទេសចរណ៍ក្នុងតំបន់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

អាប់ឌុលឡា យ៉ាកគូប ប៊ីសារ៉ា អគ្គលេខាធិការទីមួយនៃ GCC ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា ការបង្កើត GCC បានកើតឡើងក្នុងបរិបទនៃភាពតានតឹងក្នុងតំបន់ បន្ទាប់ពីបដិវត្តន៍អ៊ីស្លាមនៅអ៊ីរ៉ង់ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៩ និងសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់-អ៊ីរ៉ាក់។ ប្រទេសសមាជិកដែលសុទ្ធតែជារាជាធិបតេយ្យអារ៉ាប់ មានបំណងរួមគ្នាដើម្បីការពារសន្តិសុខរួម និងជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច។ ធម្មនុញ្ញដើមបានបញ្ជាក់ពីការបង្កើតអង្គការជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី ២៥ ឧសភា ១៩៨១។

អគ្គលេខាធិការទីមួយរបស់ GCC គឺលោក អាប់ឌុលឡា យ៉ាកគូប ប៊ីសារ៉ា (Abdullah Yaccoub Bishara) មកពីគុយវ៉ែត ដែលបានកាន់តំណែងពីឆ្នាំ ១៩៨១ ដល់ឆ្នាំ ១៩៩៣។ ក្នុងដំណើរប្រវត្តិសាស្ត្រ GCC បានប្រឈមមុខនឹងវិបត្តិផ្ទៃក្នុង ដូចជាការប្រកាសកាត់ទំនាក់ទំនងការទូតប្រឆាំងនឹងកាតាដោយសមាជិកមួយចំនួនក្នុងឆ្នាំ ២០១៧ ដែលទីបំផុតត្រូវបានដោះស្រាយនៅឆ្នាំ ២០២១។ កងកម្លាំង Peninsula Shield ក៏ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៩៨៤ ជាយន្តការការពារសន្តិសុខរួមផងដែរ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ជំនួបកំពូល GCC+3 នៅជេដដា ថ្ងៃទី ១៦ កក្កដា ២០២២ ប្រភព: Wikipedia

GCC គឺជាកម្លាំងសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ ដោយសារប្រទេសសមាជិករបស់ខ្លួនកាន់កាប់ប្រភពថាមពលប្រេង និងឧស្ម័នដ៏សម្បើម។ យោងតាមវីគីភីឌា សេដ្ឋកិច្ចរួមរបស់ GCC មានទំហំធំ ដោយផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) ប្រមាណ ២ ទ្រីលានដុល្លារអាមេរិក។ កិច្ចព្រមព្រៀងសេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ៗរួមមាន ការរួបរួមពន្ធគយនៅឆ្នាំ ២០០៣ និងការបង្កើតទីផ្សាររួមនៅឆ្នាំ ២០០៨។ ក៏មានផែនការសម្រាប់រូបិយប័ណ្ណរួមផងដែរ ប៉ុន្តែមិនទាន់ត្រូវបានសម្រេចនៅឡើយទេ។

ផ្នែកវប្បធម៌ ប្រទេសសមាជិក GCC មានកេរដំណែលប្រពៃណីអារ៉ាប់-ឥស្លាមដែលជាប់ទាក់ទងគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ។ ព្រឹត្តិការណ៍ធំៗដូចជា ពានរង្វាន់ឈូងសមុទ្រ (Gulf Cup) កីឡាបាល់ទាត់ និងមហោស្រពវប្បធម៌នានា បានជួយពង្រឹងអត្តសញ្ញាណរួមក្នុងចំណោមប្រជាជន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ណាយេហ្វ ហ្វាឡា មូបារ៉ាក់ អាល់-ហាជរ៉ាហ្វ អគ្គលេខាធិការបច្ចុប្បន្ននៃ GCC ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ន លោក ណាយេហ្វ ហ្វាឡា មូបារ៉ាក់ អាល់-ហាជរ៉ាហ្វ (Nayef Falah Mubarak Al-Hajraf) បម្រើការជាអគ្គលេខាធិការ GCC តាំងពីឆ្នាំ ២០២០។ យោងតាមវីគីភីឌា GCC បន្តដើរតួនាទីយ៉ាងសកម្មក្នុងកិច្ចការតំបន់ រួមមានការសម្របសម្រួលកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងទូត ដើម្បីបញ្ចប់ជម្លោះនៅយេមែន និងការគាំទ្រកិច្ចព្រមព្រៀងអ័ប្រាហាំ (Abraham Accords) ដែលនាំទៅរកទំនាក់ទំនងការទូតរវាងអ៊ីស្រាអែល និងសមាជិក GCC មួយចំនួន។

កាលពីខែមេសា ឆ្នាំ ២០២៤ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស GCC បានជួបជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសសហរដ្ឋអាមេរិក នៅរីយ៉ាដ ដើម្បីពិភាក្សាពីសន្តិសុខតំបន់ និងសហប្រតិបត្តិការថាមពល (ដូចរូបភាពក្នុងទិដ្ឋភាពទូទៅ)។ សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការតាមដានសកម្មភាពរបស់ GCC មានសារៈសំខាន់ ពីព្រោះការសម្រេចចិត្តរបស់អង្គការនេះលើការផ្គត់ផ្គង់ប្រេងអាចប៉ះពាល់ដល់តម្លៃសាំង និងស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។ លើសពីនេះ ប្រទេសសមាជិក GCC កំពុងពង្រីកវត្តមានវិនិយោគនៅអាស៊ាន ដែលអាចនាំមកនូវឱកាសសេដ្ឋកិច្ចសម្រាប់កម្ពុជាផងដែរ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

Rubio ធ្វើទស្សនកិច្ចឈូងសមុទ្រដើម្បីបំបាត់កង្វល់សម្ព័ន្ធមិត្តពីកិច្ចព្រមព្រៀងអ៊ីរ៉ង់

រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសសហរដ្ឋអាមេរិក លោក Marco Rubio បានជួបជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំ UAE និង Kuwait ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចមួយនៅឈូងសមុទ្រ ដើម្បីបំបាត់កង្វល់របស់សម្ព័ន្ធមិត្តអំពីកិច្ចព្រមព្រៀងបឋមជាមួយអ៊ីរ៉ង់ និងពិភាក្សាអំពីសន្តិសុខតំបន់ និងបញ្ហាច្រក Hormuz។

10 sources · Tuoi Tre, New Straits Times, The Hindu