ឈូងសមុទ្រថៃ
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា ឈូងសមុទ្រថៃ (Gulf of Thailand) ដែលពីមុនស្គាល់ថាជាឈូងសមុទ្រសៀម (Gulf of Siam) គឺជាឆកសមុទ្ររាក់មួយស្ថិតនៅភាគនិរតីនៃសមុទ្រចិនខាងត្បូង ។ វាត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធដោយឆ្នេរនៃប្រទេសថៃ កម្ពុជា និងវៀតណាម ហើយបើកចេញទៅកាន់សមុទ្រចិនខាងត្បូងនៅភាគអាគ្នេយ៍ ។ ឈូងសមុទ្រនេះមានប្រវែងប្រហែល ៨០០ គីឡូម៉ែត្រ និងទទឹងរហូតដល់ ៥៦០ គីឡូម៉ែត្រ ដោយមានផ្ទៃក្រឡាសរុបប្រមាណ ៣២០ ០០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ។ ជាមួយនឹងទីតាំងភូមិសាស្ត្រដ៏សំខាន់នេះ ឈូងសមុទ្រថៃដើរតួជាផ្លូវទឹកនិងប្រភពធនធានដ៏មានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រជាជននៅតាមបណ្តាប្រទេសជុំវិញ ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
តាមវិគីភីឌា ឈូងសមុទ្រថៃស្ថិតនៅចន្លោះឆ្នេរភាគនិរតីនៃតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ដីគោក និងផ្នែកខាងជើងនៃឧបទ្វីបម៉ាឡេ ។ ឆ្នេរសមុទ្រនៅភាគខាងជើង ខាងលិច និងនិរតីជារបស់ប្រទេសថៃ ចំណែកឯភាគឦសានជារបស់ប្រទេសកម្ពុជា និងដីសណ្ដទន្លេមេគង្គរបស់វៀតណាម ។ ឈូងសមុទ្រនេះជាតំបន់ទឹករាក់ ដែលមានជម្រៅមធ្យមប្រហែល ៤៥ ម៉ែត្រប៉ុណ្ណោះ ហើយនៅតាមតំបន់ជិតឆ្នេរមួយចំនួនមានទឹកថ្លាឆ្វង់ ដូចបង្ហាញក្នុងរូបថតឆ្នេរកោះម៉ាក ។ កោះជាច្រើនស្ថិតនៅក្នុងឈូងសមុទ្រនេះ រួមទាំងកោះម៉ាក (Ko Mak) នៃប្រទេសថៃ ដែលជាគោលដៅទេសចរណ៍ដ៏ទាក់ទាញ ។ ទោះបីជាគ្មានប្រជាជនរស់នៅដោយផ្ទាល់ក្នុងឈូងសមុទ្រក៏ដោយ ក៏សហគមន៍ឆ្នេរជាច្រើនពឹងផ្អែកលើធនធានសមុទ្រសម្រាប់ជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
ឈូងសមុទ្រថៃមានប្រវត្តិដ៏យូរលង់ក្នុងកំណត់ត្រាផែនទីនិងឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ ។ តាមវិគីភីឌា នៅលើផែនទីបុរាណរបស់ភូតូលេមី (Ptolemy) ដែលបានបោះពុម្ពឡើងវិញនៅឆ្នាំ១៤៨៦ តំបន់នេះត្រូវបានគេហៅថា "Sinus Magnus" ដែលប្រែថាឆកសមុទ្រធំ ។ ក្រោយមក នៅក្នុងផែនទីឆ្នាំ១៨៦៧ ដែលគូរដោយរាជសង្គមភូមិសាស្ត្រអង់គ្លេស ឈូងសមុទ្រនេះបានលេចឡើងជាឈ្មោះ "ឈូងសមុទ្រសៀម" (Gulf of Siam) ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីឥទ្ធិពលនៃព្រះរាជាណាចក្រសៀម ។ នៅពេលដែលប្រទេសសៀមបានប្តូរឈ្មោះទៅជាថៃ ឈូងសមុទ្រនេះក៏ចាប់ផ្តើមត្រូវបានហៅថាឈូងសមុទ្រថៃជាលំដាប់ រហូតក្លាយជាឈ្មោះផ្លូវការ ។ ការវិវត្តន៍នៃឈ្មោះនេះបង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូរអំណាចនយោបាយ និងអត្តសញ្ញាណជាតិនៅក្នុងតំបន់ ។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមវិគីភីឌា ឈូងសមុទ្រថៃមានតួនាទីសំខាន់ក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចនៃប្រទេសជុំវិញ ។ ដោយសារលក្ខណៈជាសមុទ្ររាក់ និងមានទឹកសម្បូរសារធាតុចិញ្ចឹម តំបន់នេះជាប្រភពជលផលដ៏ធំ ព្រមទាំងមានការរុករកប្រេងនិងឧស្ម័នធម្មជាតិយ៉ាងសកម្ម ។ ការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក និងការទេសចរណ៍ក៏ជាកត្តាដ៏សំខាន់ដែរ ដោយមានកោះនិងឆ្នេរល្បីៗជាច្រើន ដូចជាកោះសាមុយ កោះផាង៉ាន និងឆ្នេរផាត់តាយ៉ា ។ រូបថតនាវានៅជិតរន្ធសាម៉ែសានបង្ហាញពីសកម្មភាពដឹកជញ្ជូន និងការទាក់ទាញអ្នកមុជទឹកផងដែរ ។ នៅផ្នែកវប្បធម៌ សហគមន៍ឆ្នេរបានបង្កើតនូវប្រពៃណីពិសេសៗ ដូចជាពិធីបុណ្យទឹក និងការគោរពព្រះនាងសមុទ្រ ដែលជាផ្នែកមួយនៃកេរមរតកភាគខាងត្បូងរបស់ថៃ ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
ចំពោះប្រជាជនកម្ពុជា ឈូងសមុទ្រថៃមានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច សន្តិសុខ និងបរិស្ថាន ។ ខេត្តជាប់សមុទ្ររបស់កម្ពុជា ដូចជា កោះកុង ព្រះសីហនុ កំពត និងកែប សុទ្ធតែស្ថិតនៅតាមឈូងសមុទ្រនេះ ហើយពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងលើនេសាទ កំពង់ផែ និងទេសចរណ៍ ។ ការអភិវឌ្ឍតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធកំពង់ផែនៅព្រះសីហនុ បានធ្វើឱ្យឈូងសមុទ្រថៃកាន់តែសំខាន់សម្រាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ការចរចាអំពីព្រំដែនសមុទ្ររវាងកម្ពុជានិងថៃនៅតែជាប្រធានបទរសើប ដោយមានតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នាដែលសម្បូរទៅដោយប្រេងនិងឧស្ម័ន ។ បញ្ហាបរិស្ថានក៏ជាកង្វល់ដែរ ជាពិសេសការនេសាទហួសកម្រិត និងការបំពុលដែលគំរាមកំហែងដល់ជីវចម្រុះ ។ វត្តមានរបស់ត្រីបាឡែន Bryde ដែលជាត្រីបាឡែនពុកចង្កាមួយប្រភេទ បានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃសារសំខាន់ក្នុងការថែរក្សាប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីសមុទ្រនៅក្នុងតំបន់នេះ ។
អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ
ថៃលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងព្រំដែនសមុទ្រជាមួយកម្ពុជា
គណៈរដ្ឋមន្ត្រីថៃបានសម្រេចលុបចោលកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០០១ ស្តីពីការរុករកថាមពលរួមគ្នាក្នុងតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នានៃឈូងសមុទ្រថៃ បន្ទាប់ពីមានការប៉ះទង្គិចប្រដាប់អាវុធពីរលើក។