ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ជាភាសាអង់គ្លេស ការជួញដូរមនុស្ស (Human trafficking) គឺជាសកម្មភាពខុសច្បាប់នៃការប្រមូលផ្តុំ ដឹកជញ្ជូន ផ្ទេរ លាក់ខ្លួន ឬទិញមនុស្សដោយប្រើកម្លាំង ការបោកប្រាស់ ឬការបង្ខិតបង្ខំ ក្នុងគោលបំណងកេងប្រវ័ញ្ចពួកគេដើម្បីប្រាក់ចំណេញ។ ការកេងប្រវ័ញ្ចនេះអាចរួមមានពលកម្មដោយបង្ខំ ភាពជាទាសករផ្លូវភេទ ឬទម្រង់ដទៃទៀតនៃការកេងប្រវ័ញ្ចផ្លូវភេទពាណិជ្ជកម្ម។ វាគឺជាទម្រង់មួយនៃទាសភាពសម័យទំនើប ជាឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ និងជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។

គេជឿថា ការជួញដូរមនុស្សបានក្លាយជារឿងកាន់តែទូទៅក្នុងរយៈពេលប្រហែល ២ ទសវត្សរ៍កន្លះចុងក្រោយនេះ។ កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងការជួញដូរមនុស្សពាក់ព័ន្ធនឹងច្បាប់អន្តរជាតិ គោលនយោបាយថ្នាក់ជាតិ និងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល។ ទិវាពិភពលោកប្រឆាំងការជួញដូរមនុស្សត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃទី ៣០ កក្កដា ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដើម្បីបង្កើនការយល់ដឹងអំពីបញ្ហានេះ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ការជួញដូរមនុស្សគឺជាបាតុភូតសកល ដែលកើតឡើងនៅគ្រប់តំបន់នៃពិភពលោក។ ប្រទេសនានាត្រូវបានដើរតួនាទីជាប្រភព ដំណើរឆ្លងកាត់ ឬទិសដៅសម្រាប់ជនរងគ្រោះ។ យោងតាមដ្យាក្រាមដែលបានបង្ហាញ តំបន់ដែលមានចំនួនជនរងគ្រោះច្រើនជាងគេរួមមាន អាហ្វ្រិក អាស៊ីខាងត្បូង និងអឺរ៉ុបខាងកើត (ប្រភពរងគ្រោះ) ខណៈប្រទេសនៅអឺរ៉ុបខាងលិច អាមេរិកខាងជើង និងមជ្ឈិមបូព៌ាជាទិសដៅសំខាន់។

ជនរងគ្រោះភាគច្រើនគឺស្ត្រី កុមារ និងបុរស ដែលមកពីសហគមន៍ក្រីក្រ ឬមានស្ថានភាពនយោបាយមិនស្ថិតស្ថេរ។ ការជួញដូរស្ត្រីនិងកុមារីសម្រាប់គោលបំណងផ្លូវភេទគឺជារឿងទូទៅ ខណៈបុរសនិងកុមារប្រុសត្រូវបានគេជួញដូរសម្រាប់ពលកម្មដោយបង្ខំក្នុងវិស័យកសិកម្ម សំណង់ និងនេសាទ។ ក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ប្រទេសកម្ពុជា វៀតណាម និងឡាវ ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាប្រទេសប្រភព និងឆ្លងកាត់។ ប្រជាជនកម្ពុជាជារឿយៗត្រូវបានជួញដូរទៅកាន់ប្រទេសថៃ ម៉ាឡេស៊ី និងប្រទេសដទៃទៀត ដើម្បីធ្វើពលកម្មដោយបង្ខំ ឬកេងប្រវ័ញ្ចផ្លូវភេទ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ការជួញដូរមនុស្សមិនមែនជាបាតុភូតថ្មីនោះទេ។ ការកេងប្រវ័ញ្ចមនុស្សដោយបង្ខំមានឫសគល់ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រតាំងពីសម័យបុរាណ រួមទាំងទាសភាពនៅក្នុងអាណាចក្ររ៉ូម និងការជួញដូរទាសករឆ្លងដែនអាត្លង់ទិក។ នៅក្នុងសម័យទំនើបដំបូង អ្វីដែលគេហៅថា "ការជួញដូរទាសករស្បែកស" (White Slave Trade) បានទាក់ទាញការយកចិត្តទុកដាក់អន្តរជាតិនៅចុងសតវត្សទី ១៩ និងដើមសតវត្សទី ២០ ដែលនាំឱ្យមានកិច្ចព្រមព្រៀងអន្តរជាតិដំបូងៗប្រឆាំងការជួញដូរស្ត្រី។

ពាក្យ "ការជួញដូរមនុស្ស" ដូចដែលយើងប្រើសព្វថ្ងៃ បានលេចឡើងកាន់តែច្បាស់នៅក្រោយសង្គ្រាមត្រជាក់ ជាមួយនឹងការកើនឡើងនៃសកលភាវូបនីយកម្ម និងការចំណាកស្រុក។ ក្នុងឆ្នាំ ២០០០ អង្គការសហប្រជាជាតិបានអនុម័តពិធីសារ Palermo ដែលជាផ្នែកមួយនៃអនុសញ្ញាប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែនដែលមានការរៀបចំ ដោយបានកំណត់និយមន័យច្បាស់លាស់នៃការជួញដូរមនុស្ស និងដាក់កាតព្វកិច្ចឱ្យប្រទេសហត្ថលេខីបង្កើតច្បាប់ជាតិ។ ប្រទេសកម្ពុជាក៏បានអនុម័តច្បាប់ស្តីពីការបង្ក្រាបការជួញដូរមនុស្ស និងការកេងប្រវ័ញ្ចផ្លូវភេទនៅឆ្នាំ ២០០៨ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងបញ្ហានេះ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

មូលហេតុសេដ្ឋកិច្ចគឺជាកត្តាជំរុញដ៏ចម្បងនៃការជួញដូរមនុស្ស។ ភាពក្រីក្រ ឱកាសការងារមានកម្រិត និងភាពខុសគ្នានៃប្រាក់ចំណូលរវាងប្រទេសអ្នកមាននិងប្រទេសក្រីក្រ បង្កើតឱ្យមានតម្រូវការខ្ពស់សម្រាប់ពលកម្មថោក និងសេវាកម្មផ្លូវភេទ។ អ្នកជួញដូរទាញយកប្រយោជន៍ពីភាពអស់សង្ឃឹមរបស់ជនរងគ្រោះដោយសន្យាការងារល្អ ប៉ុន្តែត្រូវបានគេកេងប្រវ័ញ្ចជាបន្តបន្ទាប់។

កត្តាវប្បធម៌ក៏មានតួនាទីផងដែរ ដូចជាការរើសអើងយេនឌ័រ ការរៀបការកុមារ និងការរៀបការដោយបង្ខំ (forced marriage) ដែលត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាទម្រង់មួយនៃការជួញដូរមនុស្សនៅក្រោមច្បាប់អន្តរជាតិ។ កុមារជាច្រើនត្រូវបានបង្ខំឱ្យធ្វើការក្នុងស្ថានភាពគ្រោះថ្នាក់ ដូចជាការខាត់ស្បែកជើងនៅតាមផ្លូវ ឬធ្វើការក្នុងរោងចក្រដោយគ្មានប្រាក់ឈ្នួលសមរម្យ។ យោងតាម Wikipedia ការជួញដូរមនុស្សត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាឧស្សាហកម្មខុសច្បាប់ដែលបង្កើតប្រាក់ចំណេញដ៏ច្រើនសម្រាប់ក្រុមឧក្រិដ្ឋជន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ននេះ ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងការជួញដូរមនុស្សគឺជាអាទិភាពរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិ និងរដ្ឋាភិបាលជាច្រើន រួមទាំងកម្ពុជាផងដែរ។ យុទ្ធនាការ Blue Campaign នៅសហរដ្ឋអាមេរិក និងយុទ្ធនាការ ACT (Against Child Trafficking) នៅឥណ្ឌា គឺជាឧទាហរណ៍នៃការសហការរវាងភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាល អង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល និងតារាល្បីៗដើម្បីបង្កើនការយល់ដឹង និងការពារជនរងគ្រោះ។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse បញ្ហាការជួញដូរមនុស្សនៅតែពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេសការកើនឡើងនៃករណីជួញដូរមនុស្សឆ្លងដែនក្នុងគោលបំណងធ្វើការបោកប្រាស់តាមអនឡាញ (online scams) នៅតំបន់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ និងការជួញដូរស្ត្រីទៅកាន់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងចិន។ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបង្កើនការចាប់ខ្លួន និងការកាត់ទោស ប៉ុន្តែអង្គការសង្គមស៊ីវិលបានរិះគន់ថាអំពើពុករលួយ និងការអនុវត្តច្បាប់ខ្សោយនៅតែជាឧបសគ្គ។

ការបន្តតាមដានព្រឹត្តិការណ៍ថ្មីៗ និងការផ្សាយព័ត៌មានពីប្រភពចម្រុះអាចជួយឱ្យសាធារណៈជនយល់ដឹង និងការពារខ្លួនពីគ្រោះថ្នាក់នៃការជួញដូរមនុស្ស។