ទិដ្ឋភាពទូទៅ

សង្គ្រាមកូនកាត់ (hybrid warfare) គឺជាគោលគំនិតយោធាដែលត្រូវបានកំណត់និយមន័យដោយលោក Frank Hoffman ក្នុងឆ្នាំ២០០៧។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia វាសំដៅទៅលើការប្រើប្រាស់សង្គ្រាមច្រើនប្រភេទក្នុងពេលដំណាលគ្នាដោយសត្រូវដែលមានភាពបត់បែន និងស្មុគស្មាញ ដែលយល់ថាជោគជ័យនៃសង្គ្រាមទាមទារឱ្យមានទម្រង់ផ្សេងៗសម្របតាមគោលដៅនាពេលនោះ។

មិនមាននិយមន័យច្បាស់លាស់ឬទទួលស្គាល់ជាសាកលទេ ប៉ុន្តែវិធីសាស្ត្ររបស់វារួមបញ្ចូលការធ្វើសង្គ្រាមនយោបាយ និងការលាយបញ្ចូលគ្នារវាងសង្គ្រាមធម្មតា (conventional) សង្គ្រាមមិនប្រក្រតី (irregular) សង្គ្រាមតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត (cyber) ព្រមទាំងយុទ្ធនាការជះឥទ្ធិពលដូចជា ព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ការទូត ការប្រើច្បាប់ជាអាវុធ (lawfare) ការផ្លាស់ប្តូររបប និងការជ្រៀតជ្រែកការបោះឆ្នោតបរទេស។ គោលដៅចម្បងគឺជៀសវាងការសន្មតកំហុស ឬការសងសឹក។

និយមន័យ និងធាតុផ្សំ

លោក Hoffman បានសង្កត់ធ្ងន់លើការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍យោធា និងមិនមែនយោធាក្នុងពេលតែមួយ។ យោងតាម Wikipedia សង្គ្រាមកូនកាត់មានធាតុផ្សំសំខាន់ៗដូចជា៖ សង្គ្រាមធម្មតា (ការប្រើកងទ័ពជើងគោក ជើងទឹក ជើងអាកាស) សង្គ្រាមមិនប្រក្រតី (ការប្រើក្រុមឧទ្ទាម ឬកងកម្លាំងពិសេស) និងសង្គ្រាមតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត (ការវាយប្រហារឌីជីថល)។

បន្ថែមពីនេះ អ្នកឈ្លានពានប្រើវិធីសាស្ត្រជះឥទ្ធិពលផ្លូវចិត្ត និងនយោបាយ ដូចជាការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ការទូតបង្ខិតបង្ខំ ការប្រើប្រាស់ច្បាប់ជាអាវុធដើម្បីធ្វើឱ្យគូប្រកួតចុះខ្សោយ ការផ្លាស់ប្តូររបប និងការជ្រៀតជ្រែកការបោះឆ្នោតបរទេស។ តាមរយៈការលាយបញ្ចូលប្រតិបត្តិការប្រដាប់អាវុធ (kinetic) និងយុទ្ធនាការបំបាក់បំបែក (subversive) សត្រូវអាចបង្កើតភាពមិនច្បាស់លាស់ និងធ្វើឱ្យការឆ្លើយតបមានការពិបាក។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

គោលគំនិតនេះត្រូវបានផ្តើមឡើងជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ២០០៧ ដោយលោក Hoffman ក្នុងគោលបំណងពិពណ៌នាអំពីនិន្នាការសង្គ្រាមក្រោយសង្គ្រាមត្រជាក់។ យោងតាម Wikipedia ទោះបីជាសង្គ្រាមជាច្រើនក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រមានធាតុផ្សំចម្រុះរួចទៅហើយក៏ដោយ ពាក្យ "សង្គ្រាមកូនកាត់" បានក្លាយជាក្របខណ្ឌវិភាគដ៏ពេញនិយមមួយនៅក្នុងសហគមន៍ការពារជាតិ និងនយោបាយ។

យ៉ាងណាមិញ គោលគំនិតនេះបានទទួលការរិះគន់ពីអ្នកសិក្សា និងអ្នកអនុវត្តមួយចំនួន។ ពួកគេអះអាងថា វាមានភាពមិនច្បាស់លាស់ ហើយថាធាតុផ្សំរបស់វាមិនមានការព្រមព្រៀងគ្នាទូលំទូលាយ។ លើសពីនេះ ការបកស្រាយខុសឆ្គងពីប្រវត្តិសាស្ត្រអាចនឹងកើតឡើង ដោយសារការដាក់ស្លាកថ្មីនេះអាចបង្កើតភាពភាន់ច្រឡំ។

ឧទាហរណ៍ និងការរិះគន់

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងបរិបទសន្តិសុពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន សង្គ្រាមកូនកាត់ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាការគំរាមកំហែងដ៏សំខាន់។ ឧទាហរណ៍ ប្រទេសតៃវ៉ាន់បានធ្វើសមយុទ្ធអន្តរស្ថាប័នដើម្បីប្រឆាំងនឹងការវាយប្រហារបែបកូនកាត់ (ដូចរូបភាព)។ នេះបង្ហាញពីការព្រួយបារម្ភរបស់រដ្ឋតូចៗចំពោះយុទ្ធសាស្ត្រដែលពិបាកការពារ។

ទន្ទឹមនឹងការទទួលស្គាល់កាន់តែច្រើន ការរិះគន់ក៏កើនឡើងដែរ។ យោងតាម Wikipedia អ្នកជំនាញបានចង្អុលបង្ហាញថា ពាក្យ "សង្គ្រាមកូនកាត់" ខ្វះភាពច្បាស់លាស់ ហើយការប្រើវាច្រើនជ្រុលអាចនាំឱ្យមានការយល់ច្រឡំជាជាងការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅ។ អ្នករិះគន់ខ្លះក៏អះអាងដែរថា វាគ្មានអ្វីថ្មីទេ ព្រោះសង្គ្រាមតែងតែមានភាពស្មុគស្មាញ និងចម្រុះ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

សង្គ្រាមកូនកាត់បានក្លាយជាប្រធានបទក្តៅក្នុងយុគសម័យឌីជីថល។ ការប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមដើម្បីផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ការវាយប្រហារតាមអ៊ីនធឺណិតលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសំខាន់ៗ និងការជ្រៀតជ្រែកការបោះឆ្នោត សុទ្ធតែជាទម្រង់នៃសង្គ្រាមកូនកាត់ដែលកំពុងកើតឡើងទូទាំងពិភពលោក។

សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ការយល់ដឹងអំពីគោលគំនិតនេះគឺចាំបាច់ដើម្បីការពារស្ថិរភាពនយោបាយ និងអធិបតេយ្យភាពព័ត៌មាន។ ដោយសាររដ្ឋមហាអំណាចអាចប្រើបច្ចេកទេសសង្គ្រាមកូនកាត់ដើម្បីដាក់ឥទ្ធិពល ការតាមដាន និងការអប់រំប្រជាជនឱ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្ន គឺជាវិធីដ៏ល្អបំផុតក្នុងការកាត់បន្ថយហានិភ័យ។