គ្រោះថ្នាក់ឧស្សាហកម្ម

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវីគីភីឌា (Wikipedia) គ្រោះថ្នាក់ការងារ ឬគ្រោះថ្នាក់ឧស្សាហកម្ម គឺជាហេតុការណ៍មួយដែលកើតឡើងក្នុងពេលបំពេញការងារ ហើយបណ្តាលឱ្យមានរបួសផ្លូវកាយ ឬផ្លូវចិត្តដល់អ្នកធ្វើការ។ អង្គការពលកម្មអន្តរជាតិ (ILO) បានប៉ាន់ស្មានថា ជារៀងរាល់ឆ្នាំមានគ្រោះថ្នាក់ការងារជាង ៣៣៧ លានករណីកើតឡើងលើពិភពលោក ហើយវាជាមូលហេតុនាំឲ្យមានមនុស្សស្លាប់ច្រើនជាង ២,៣ លាននាក់ក្នុងមួយឆ្នាំ នៅពេលគិតបញ្ចូលជំងឺដែលបណ្តាលមកពីការងារ។ តួលេខនេះបានបង្ហាញថា គ្រោះថ្នាក់ការងារមិនមែនជារឿងតូចតាចឡើយ តែវាជាបញ្ហាសាកលដែលគំរាមកំហែងដល់ជីវិតមនុស្សរាប់លាននាក់។

តាមការស្រាវជ្រាវរបស់ ILO ដដែល គ្រោះថ្នាក់ការងារភាគច្រើនកើតឡើងនៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម សំណង់ កាត់ដេរ និងរ៉ែ។ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា វិស័យទាំងនេះក៏ជាផ្នែកសំខាន់នៃសេដ្ឋកិច្ចដែរ ដូច្នេះហានិភ័យនៃគ្រោះថ្នាក់ការងារនៅតែមានកម្រិតខ្ពស់។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

គ្រោះថ្នាក់ការងារកើតមាននៅគ្រប់ទិសទី ប៉ុន្តែការចែកចាយតាមភូមិសាស្ត្រមានភាពខុសគ្នាដោយសារកម្រិតនៃអភិបាលកិច្ច និងលក្ខណៈនៃឧស្សាហកម្ម។ យោងតាម ILO ប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍នៅអាស៊ី និងអាហ្វ្រិកទទួលរងនូវអត្រាគ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរជាង ដោយសារកង្វះបទបញ្ញត្តិសុវត្ថិភាពតឹងរឹង និងកម្លាំងពលកម្មដែលធ្វើការក្នុងស្ថានភាពលំបាក។ ឧទាហរណ៍ នៅតំបន់ដែលមានឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ និងសំណង់រីកចម្រើន កម្មករតែងប្រឈមមុខនឹងឧបទ្ទវហេតុជាប្រចាំ ដូចជារបួសពីម៉ាស៊ីន និងការដួលរលំនៃសំណង់។ ផ្ទុយមក នៅតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ គ្រោះថ្នាក់ការងារមានអត្រាទាប តែអ្នកធ្វើការនៅតែប្រឈមនឹងរបួសតូចតាច និងជំងឺដែលកើតចេញពីការងារ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវីគីភីឌា គ្រោះថ្នាក់ការងារមិនមែនជាបាតុភូតថ្មីទេ។ វាបានចាប់ផ្តើមមានភាពធ្ងន់ធ្ងរនៅពេលដែលបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មផ្ទុះឡើងនៅអឺរ៉ុបក្នុងសតវត្សទី១៨ និង១៩។ ការប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីនចំហុយ និងគ្រឿងចក្រផ្សេងៗបានបង្កើនប្រសិទ្ធភាពផលិតកម្ម តែក៏បង្កើនហានិភ័យដល់កម្មករផងដែរ។ នៅក្នុងអណ្តូងរ៉ែ គ្រោះថ្នាក់ដួលរលំ និងឧស្ម័នពុលបានសម្លាប់មនុស្សរាប់ពាន់នាក់ជាប្រចាំ។

កាលនោះ ចលនាកម្មករបានដុះខួបក្នុងការទាមទារលក្ខខណ្ឌការងារប្រសើរជាងមុន រួមទាំងសុវត្ថិភាពផងដែរ។ តាមប្រវត្តិវីគីភីឌា ច្បាប់រោងចក្រដំបូងនៅចក្រភពអង់គ្លេស (Factory Act ឆ្នាំ ១៨៣៣) បានដាក់កំហិតលើម៉ោងការងាររបស់កុមារ និងតម្រូវឱ្យមានការត្រួតពិនិត្យសុវត្ថិភាព។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ឧប្បត្តិហេតុដ៏រន្ធត់ដូចជាអគ្គិភ័យនៅរោងចក្រ Triangle Shirtwaist Factory នៅញូវយ៉កឆ្នាំ ១៩១១ ដែលបានឆក់យកជីវិតកម្មករជាង ១៤០ នាក់ បានក្លាយជាចំណុចរបត់មួយក្នុងការបង្កើតច្បាប់សុវត្ថិភាពការងារ។ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមលោកលើកទី២ អង្គការអន្តរជាតិដូចជា ILO បានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការបង្កើតស្តង់ដារសុវត្ថិភាពសកល។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

គ្រោះថ្នាក់ការងារបានបណ្តាលឲ្យមានការខាតបង់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងច្រើនសម្រាប់បុគ្គល ក្រុមហ៊ុន និងសង្គមទាំងមូល។ យោងតាម ILO ការចំណាយសរុបដែលទាក់ទងនឹងគ្រោះថ្នាក់ការងារ និងជំងឺការងារមានរហូតដល់ ៤% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបសកលក្នុងមួយឆ្នាំ។ នេះរាប់បញ្ចូលទាំងថ្លៃព្យាបាល ប្រាក់សំណង និងការបាត់បង់ផលិតភាព។ រូបភាពខាងលើបង្ហាញពីជណ្តើរដែលមានស្នាមរអិល ដែលជាមូលហេតុនៃគ្រោះថ្នាក់ការងារដែលអាចបង្កឲ្យមានការចំណាយទាំងនេះ។

ផ្នែកវប្បធម៌វិញ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ ការយល់ដឹងអំពីសុវត្ថិភាពការងារបានកើនឡើងជាលំដាប់។ តាមវីគីភីឌា គោលការណ៍ថា សុវត្ថិភាពមុនគេ (Safety First) បានពេញនិយមនៅសហរដ្ឋអាមេរិកនាដើមសតវត្សទី២០ ហើយត្រូវបាននាំយកទៅអនុវត្តនៅក្នុងអង្គភាពអាជីវកម្មជាច្រើននៅទូទាំងពិភពលោក។ សព្វថ្ងៃ ក្រុមហ៊ុនធំៗជាច្រើនបានបញ្ចូលការបណ្តុះបណ្តាលសុវត្ថិភាពជាកាតព្វកិច្ច ហើយវប្បធម៌សុវត្ថិភាពការងារបានក្លាយជាសសរស្តម្ភនៃការគ្រប់គ្រងទំនើប។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

នៅសតវត្សទី២១ គ្រោះថ្នាក់ឧស្សាហកម្មនៅតែជាសំណួរសំខាន់មួយដែលទាមទារការយកចិត្តទុកដាក់ជាសកល និងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ILO ជំរុញឲ្យប្រទេសជាសមាជិកអនុម័តអនុសញ្ញាសុវត្ថិភាព និងសុខភាពការងារ (អនុសញ្ញាលេខ ១៥៥) ដើម្បីធានាថានិយោជកអនុវត្តវិធានការបង្ការគ្រោះថ្នាក់។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៣ ILO បានប្រារព្ធទិវាសុវត្ថិភាព និងសុខភាពការងារពិភពលោក ដើម្បីលើកកម្ពស់ការយល់ដឹង។

សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលកំពុងពង្រីកឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ និងសំណង់ សុវត្ថិភាពការងារត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាបណ្តើរៗ។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់ ILO ប្រទេសកម្ពុជាបានបោះជំហានទៅមុខដោយការបង្កើតក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ ប៉ុន្តែការអនុវត្តនៅតែមានឧបសគ្គដោយសារធនធានមានកម្រិត និងការត្រួតពិនិត្យមិនទូលំទូលាយ។ ឧបទ្ទវហេតុដូចជាការបាក់រន្ទា និងអគ្គិភ័យនៅរោងចក្រកាត់ដេរ ត្រូវបានរាយការណ៍ដោយសារព័ត៌មានក្នុងស្រុកជានិច្ចកាល ដែលបានជំរុញឱ្យមានការអំពាវនាវឲ្យពង្រឹងសុវត្ថិភាព។ ការបន្តកិច្ចសហការជាមួយ ILO និងដៃគូផ្សេងទៀតនឹងជាគន្លឹះក្នុងការកាត់បន្ថយចំនួនគ្រោះថ្នាក់នាពេលអនាគត។