KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៥ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៥ មិថុនា ២០២៦

ចាស្ទីន ត្រូដូ

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

រូបថតនាយករដ្ឋមន្ត្រីចាស្ទីន ត្រូដូ ផ្ញើសារក្នុងឱកាសបុណ្យណូអែល ឆ្នាំ២០២៣ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ចាស្ទីន ព្យែរ ជេមស៍ ត្រូដូ (Justin Pierre James Trudeau) គឺជាអ្នកនយោបាយកាណាដា ដែលបានបម្រើការជានាយករដ្ឋមន្ត្រីទី២៣ របស់ប្រទេសកាណាដា ចាប់ពីឆ្នាំ២០១៥ ដល់ឆ្នាំ២០២៥។ លោកបានដឹកនាំគណបក្សសេរី (Liberal Party) ពីឆ្នាំ២០១៣ រហូតដល់ការលាលែងរបស់លោក ហើយជាសមាជិកសភាតំណាងមណ្ឌលប៉ាពីណូ (Papineau) ពីឆ្នាំ២០០៨ ដល់ឆ្នាំ២០២៥។ លោកជាកូនប្រុសច្បងរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីព្យែរ ត្រូដូ ហើយត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាឥស្សរជននយោបាយដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតមួយនៅកាណាដា និងនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។

ព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន និងតួនាទី

ទារកចាស្ទីន ត្រូដូ នៅក្នុងដៃមាតា និងលោកស្រីប៉ាត និចសុន នៅឯវិមាន Rideau Hall ឆ្នាំ១៩៧២ ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា លោកចាស្ទីន ត្រូដូ កើតនៅថ្ងៃទី ២៥ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៧១ នៅទីក្រុងអូតាវ៉ា រដ្ឋធានីនៃប្រទេសកាណាដា។ លោកជាកូនប្រុសរបស់ព្យែរ អេល្លីយ៉ុត ត្រូដូ និងលោកស្រីម៉ាហ្គារ៉េត ត្រូដូ។ លោកមានសញ្ជាតិកាណាដា ហើយបានបញ្ចប់ការសិក្សាថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រផ្នែកអក្សរសាស្ត្រពីសាកលវិទ្យាល័យម៉ាក់ហ្គីល (McGill University) និងបរិញ្ញាបត្រផ្នែកអប់រំពីសាកលវិទ្យាល័យប្រ៊ីធីស កូឡុំប៊ី (UBC)។ មុននឹងចូលប្រឡូកក្នុងឆាកនយោបាយ លោកធ្លាប់បម្រើការជាគ្រូបង្រៀន និងជាសកម្មជនការពារសិទ្ធិយុវជន និងបរិស្ថាន។

លោកបានរៀបការជាមួយលោកស្រីសូហ្វី ហ្រ្គេហ្គ័រ (Sophie Grégoire) ក្នុងឆ្នាំ២០០៥ ហើយមានកូនចំនួនបីនាក់ ប៉ុន្តែបានប្រកាសបែកគ្នានៅឆ្នាំ២០២៣។ ក្នុងអាជីពនយោបាយ លោកបានកាន់តំណែងជាសមាជិកសភាតាំងពីឆ្នាំ២០០៨ និងជាប្រធានគណបក្សសេរីពីឆ្នាំ២០១៣។ លោកបានដឹកនាំបក្សឱ្យឈ្នះឆ្នោតជាបីអាណត្តិជាប់ៗគ្នា និងកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រីអស់រយៈពេលជិត ១០ ឆ្នាំ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ចាស្ទីន ត្រូដូ នៅឯសន្និបាតជ្រើសរើសថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សសេរី ឆ្នាំ២០០៦ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ចាស្ទីន ត្រូដូ បានធំធាត់នៅក្នុងគ្រួសារនយោបាយដ៏ល្បីល្បាញ។ ឪពុករបស់លោក ព្យែរ ត្រូដូ បានបម្រើការជានាយករដ្ឋមន្ត្រីពីឆ្នាំ១៩៦៨ ដល់ឆ្នាំ១៩៧៩ និងម្ដងទៀតពីឆ្នាំ១៩៨០ ដល់ឆ្នាំ១៩៨៤ ហើយជាអ្នកនយោបាយដ៏មានឥទ្ធិពលក្នុងការកសាងអត្តសញ្ញាណកាណាដាទំនើប។ ការលេចមុខជាសាធារណៈដំបូងរបស់ចាស្ទីន គឺតាំងពីវ័យកុមារ រួមទាំងការជួបជាមួយឥស្សរជនពិភពលោកដូចជាលោកស្រីប៉ាត និចសុន (Pat Nixon) កាលពីឆ្នាំ១៩៧២។

បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការសិក្សា លោកបានផ្លាស់ទីទៅទីក្រុងវ៉ងខូវើរ និងធ្វើការជាគ្រូបង្រៀន។ លោកបានចូលប្រឡូកក្នុងនយោបាយនៅឆ្នាំ២០០៧ ហើយបានឈ្នះអាសនៈសភានៅឆ្នាំ២០០៨។ ការឡើងដល់ថ្នាក់ដឹកនាំបក្សរបស់លោកនៅឆ្នាំ២០១៣ បានបញ្ចូលថាមពលថ្មីដល់គណបក្សសេរី ហើយក្នុងការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១៥ ក្រោមពាក្យស្លោក "Real Change" លោកបាននាំឱ្យបក្សឈ្នះរដ្ឋាភិបាលភាគច្រើន។

ក្នុងអាណត្តិដំបូង លោកត្រូដូ ត្រូវបានគេស្គាល់ដោយសារគោលនយោបាយរីកចម្រើនជាច្រើន ដូចជាការធ្វើឱ្យកញ្ឆាស្របច្បាប់ ការតែងតាំងគណៈរដ្ឋមន្ត្រីដែលមានតុល្យភាពយេនឌ័រជាលើកដំបូង ការដាក់ចេញនូវយន្តការកំណត់តម្លៃកាបូន និងការចូលរួមយ៉ាងសកម្មនៅក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងអាកាសធាតុក្រុងប៉ារីស។ លោកក៏ជានាយករដ្ឋមន្ត្រីកាណាដាដំបូងគេដែលចូលរួមក្នុងព្យុហយាត្រា Pride ដោយបង្ហាញពីការគាំទ្រដល់សហគមន៍ LGBTQ+។

យ៉ាងណាមិញ ភាពពេញនិយមរបស់លោកបានចាប់ផ្តើមធ្លាក់ចុះ ដោយសាររឿងអាស្រូវជាច្រើន។ វិគីភីឌាបានកត់ត្រាពីរឿងអាស្រូវ SNC-Lavalin ឆ្នាំ២០១៩ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការដាក់សម្ពាធលើអតីតរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ និងរូបថតចាស់ៗដែលលោកស្លៀកពាក់មុខខ្មៅ (blackface) ដែលបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់កិត្តិនាមរបស់លោក។ លើសពីនេះ ការឆ្លើយតបរបស់លោកចំពោះការតវ៉ារបស់ក្រុមអ្នកបើកឡានដឹកទំនិញ (Freedom Convoy) ឆ្នាំ២០២២ ដែលបានបិទផ្លូវក្នុងរាជធានី បាននាំទៅដល់ការប្រើវិធានការអាសន្ន (Emergencies Act) ដែលទទួលរងការរិះគន់ខ្លាំង។

វិបត្តិនយោបាយបានឈានដល់ចំណុចសំខាន់នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ នៅពេលលោកស្រីគ្រីស្ទា ហ្វ្រីឡែន (Chrystia Freeland) ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងរដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុ បានលាលែងពីគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ដោយបានបង្ហាញពីការមិនយល់ស្របនឹងគោលនយោបាយសារពើពន្ធ។ នៅថ្ងៃទី ៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ លោកបានប្រកាសលាលែងពីតំណែងជាប្រធានគណបក្ស និងនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហើយបានចាកចេញជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី ៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រោយពីលោកម៉ាក ខានី (Mark Carney) ត្រូវបានជ្រើសរើសជាអ្នកដឹកនាំថ្មីនៃគណបក្សសេរី។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ចាស្ទីន ត្រូដូ និងតារាចម្រៀងកេធី ភែរី ក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ប្រភព: Wikipedia

ការចាកចេញរបស់លោកត្រូដូ បានបញ្ចប់យុគសម័យមួយនៅក្នុងនយោបាយកាណាដា។ លោកត្រូវបានគេចងចាំថាជាមេដឹកនាំដែលនាំមកនូវការផ្លាស់ប្ដូរជាច្រើន ប៉ុន្តែក៏បន្សល់ទុកនូវការបែកបាក់ផ្នែកនយោបាយផងដែរ។ បញ្ហាប្រឈមដូចជាអតិផរណា តម្លៃលំនៅដ្ឋានខ្ពស់ និងការធ្លាក់ចុះនៃការគាំទ្រសាធារណៈ គឺជាមូលហេតុចម្បងដែលនាំឱ្យលោកចាកចេញ។

យោងតាមវិគីភីឌា សកម្មភាពអន្តរជាតិរបស់លោកក៏ទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ផងដែរ រួមទាំងការចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំ G7 និង G20 ការដោះស្រាយជម្លោះការទូតជាមួយចិន (ករណីលោកស្រីម៉េង វ៉ានចូវ) និងភាពតានតឹងជាមួយឥណ្ឌាជុំវិញករណីឃាតកម្មលោកហាឌីប ស៊ីង នីចារ (Hardeep Singh Nijjar)។ ការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម USMCA ជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងម៉ិកស៊ិក ក៏ជាសមិទ្ធផលសំខាន់មួយរបស់លោកដែរ។

សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា និងតំបន់អាស៊ាន កាណាដាគឺជាដៃគូសន្ទនា (dialogue partner) ហើយគោលនយោបាយការបរទេសរបស់លោកត្រូដូដែលផ្ដោតលើសិទ្ធិមនុស្ស និងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ មានឥទ្ធិពលលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់។ ក្រោយពីចាកចេញពីនយោបាយ លោកបានលេចមុខនៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍សាធារណៈមួយចំនួន ដូចជាការជួបជាមួយតារាចម្រៀងកេធី ភែរី ក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ដែលបង្ហាញពីការផ្លាស់ប្ដូរទៅកាន់ជំពូកថ្មីក្នុងជីវិតរបស់លោក។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីកាណាដា ទ្រូដូ រំលងការប្រកួតជម្រើសជាតិ ដើម្បីមើលការសម្តែងរបស់មិត្តស្រី

លោក ចាស្ទីន ទ្រូដូ មិនបានចូលរួមទស្សនាការប្រកួតរបស់ក្រុមកាណាដាក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ World Cup ឡើយ ដោយលោកបានទៅសហរដ្ឋអាមេរិកវិញ ដើម្បីរង់ចាំមើលការសម្តែងរបស់តារាចម្រៀង ខេធី ភែរី ជាមិត្តស្រី។

2 sources · BBC News, The Straits Times