ខេត្តកំពង់ស្ពឺ

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

ខេត្តកំពង់ស្ពឺ (Kampong Speu) គឺជាខេត្តមួយស្ថិតនៅភាគខាងត្បូងនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដែលមានទីរួមខេត្តគឺក្រុងច្បារមន (Chbar Mon) ។ តាមពហុវចនានុក្រម Wikipedia ខេត្តនេះមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងខេត្តពោធិ៍សាត់ និងខេត្តកំពង់ឆ្នាំងនៅភាគខាងជើង ខេត្តកណ្ដាលនៅខាងកើត ខេត្តតាកែវនៅភាគអាគ្នេយ៍ ខេត្តកំពតនៅខាងត្បូង និងខេត្តកោះកុងនៅខាងលិច ។ ខេត្តនេះទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ដោយសារវត្តមានរបស់ភ្នំឱរ៉ាល់ ដែលជាកំពូលភ្នំខ្ពស់ជាងគេនៅកម្ពុជា (កម្ពស់ ១,៨១៣ ម៉ែត្រ) និងជាទីតាំងនៃឧទ្យានជាតិជួរភ្នំក្រវាញកណ្ដាល (Central Cardamom Mountains National Park) ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ។ ជាងនេះទៅទៀត ខេត្តនេះក៏ជាស្រុកកំណើតរបស់អតីតរាជធានីភ្នំឧដុង្គ ដែលមានសារៈសំខាន់ខាងប្រវត្តិសាស្ត្រ ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ភូមិសាស្ត្រនៃខេត្តកំពង់ស្ពឺមានលក្ខណៈចម្រុះ ដោយភាគខាងលិចគ្របដណ្ដប់ដោយជួរភ្នំក្រវាញ (Cardamom Mountains) និងព្រៃក្រាស់ ខណៈភាគខាងកើតជាតំបន់ទំនាបមានវាលស្រែ និងទន្លេរម៉ាកខាងតូចៗ ។ តាម Wikipedia អាកាសធាតុគឺជាប្រភេទមូសុងត្រូពិច មានរដូវប្រាំង និងរដូវវស្សា ។ ទន្លេសំខាន់ៗរួមមាន ទន្លេព្រែកត្នោត និងស្ទឹងជាច្រើនទៀត ដែលហូរចូលទៅក្នុងបឹងទន្លេសាប និងទន្លេមេគង្គ ។

ខេត្តកំពង់ស្ពឺមានប្រជាជនប្រមាណ ៨០០ ០០០ នាក់ (ជំរឿនឆ្នាំ២០១៩) យោងតាមទិន្នន័យពីរដ្ឋបាលជាតិ ។ ប្រជាជនភាគច្រើនជាជនជាតិខ្មែរ និងមានជនជាតិចិន វៀតណាម ព្រមទាំងក្រុមជនជាតិភាគតិចមួយចំនួនតូច ។ ប្រជាជនរស់នៅក្នុងក្រុងច្បារមន និងស្រុកចំនួន ៧ ហើយភាគច្រើនប្រកបរបរកសិកម្មជាចម្បង ។ ភាសានិយាយផ្លូវការគឺភាសាខ្មែរ ដោយមានគ្រាមភាសាក្នុងតំបន់ខុសគ្នាបន្តិចបន្តួចពីរាជធានីភ្នំពេញ ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិសាស្ត្រនៃខេត្តកំពង់ស្ពឺមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជ្រាលជ្រៅជាមួយរាជធានីភ្នំឧដុង្គ ដែលធ្លាប់ជារាជធានីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាចាប់ពីឆ្នាំ១៦១៨ រហូតដល់ឆ្នាំ១៨៦៦ នៅពេលដែលរាជធានីបានផ្លាស់ទីទៅភ្នំពេញ ។ ភ្នំឧដុង្គជាកន្លែងបញ្ចុះព្រះសពរបស់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរជាច្រើនអង្គ ហើយមានព្រះវិហារ ចេតិយ និងសំណង់បុរាណជាច្រើនដែលបានសាងសង់ឡើងក្នុងសម័យនោះ ។

ក្នុងសម័យអាណានិគមបារាំង ខេត្តនេះបានរួមចំណែកក្នុងវិស័យកសិកម្ម ជាពិសេសការដាំកៅស៊ូ និងដំណាំនាំចេញផ្សេងទៀត ។ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមស៊ីវិល និងរបបខ្មែរក្រហម ខេត្តកំពង់ស្ពឺបានឆ្លងកាត់ការបំផ្លិចបំផ្លាញដូចខេត្តដទៃដែរ ។ ក្រោយមក ខេត្តបានស្តារឡើងវិញបន្តិចម្តងៗ ជាមួយការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សាលារៀន និងមន្ទីរពេទ្យ ។ ក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ការបង្កើតឧទ្យានជាតិជួរភ្នំក្រវាញកណ្ដាលបានពង្រឹងកិច្ចការពារបរិស្ថាន និងជីវៈចម្រុះ ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

សេដ្ឋកិច្ចនៃខេត្តកំពង់ស្ពឺពឹងផ្អែកលើវិស័យកសិកម្មជាចម្បង ដោយផលិតផលសំខាន់ៗរួមមាន អង្ករ ស្ករត្នោតកំពង់ស្ពឺ (ដែលទទួលស្គាល់ថាមានគុណភាពខ្ពស់) និងផ្លែឈើដូចជា ទុរេន ស្វាយ ខ្នុរ ជាដើម ។ ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ វិស័យឧស្សាហកម្មក៏មានកំណើនដែរ ជាពិសេសរោងចក្រកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់ និងផលិតស្បែកជើង ដែលតាំងនៅតាមបណ្តោយផ្លូវជាតិលេខ៤ តភ្ជាប់រាជធានីភ្នំពេញ និងក្រុងព្រះសីហនុ ។

វប្បធម៌ក្នុងខេត្តសម្បូរទៅដោយវត្តអារាមព្រះពុទ្ធសាសនា និងពិធីបុណ្យប្រពៃណីជាតិដូចជា ចូលឆ្នាំខ្មែរ និងភ្ជុំបិណ្ឌ ។ ភ្នំឧដុង្គនៅតែជាគោលដៅធ្វើធម្មយាត្រាដ៏សំខាន់ ។ រមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍ដូចជាឧទ្យានជាតិគិរីរម្យ (Kirirom National Park) ដែលមានអាកាសធាតុត្រជាក់ បឹងធម្មជាតិ ព្រៃស្រល់ និងទឹកធ្លាក់ ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ ។ ទឹកធ្លាក់ចំបក់ (Chambok Waterfall) ដែលគ្រប់គ្រងដោយសហគមន៍មូលដ្ឋាន ក៏ជាកន្លែងពេញនិយមសម្រាប់អេកូទេសចរណ៍ ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ន ខេត្តកំពង់ស្ពឺកំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាបរិស្ថាន ជាពិសេសការបាត់បង់គម្របព្រៃឈើ និងការកាប់ឈើខុសច្បាប់នៅក្នុងតំបន់ជួរភ្នំក្រវាញ ។ សំណុំទិន្នន័យ Global Forest Change បង្ហាញពីការថយចុះគម្របព្រៃចាប់ពីឆ្នាំ២០០១ ដល់២០២៤ ដែលគំរាមកំហែងដល់ជីវិតសត្វព្រៃ និងនិរន្តរភាពធនធានធម្មជាតិ ។ ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចតាមបណ្តោយផ្លូវជាតិលេខ៤ និងការពង្រីកវិស័យឧស្សាហកម្មនាំមកនូវឱកាសការងារ ប៉ុន្តែក៏បង្កើនសម្ពាធលើដីធ្លី និងបរិស្ថានផងដែរ ។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ខេត្តនេះមានសារៈសំខាន់ទាំងផ្នែកវប្បធម៌ ប្រវត្តិសាស្ត្រ និងសេដ្ឋកិច្ច ។ ការយកចិត្តទុកដាក់លើបញ្ហាបរិស្ថាន និងការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពនៅទីនេះ អាចផ្តល់មេរៀនសម្រាប់ខេត្តដទៃៗ ។ ព័ត៌មានថ្មីៗអំពីការវិនិយោគ ការងាររោងចក្រ និងការការពារព្រៃឈើតែងត្រូវបានចុះផ្សាយជាប្រចាំ ហើយ KhmerPulse នឹងបន្តរាយការណ៍ពីព្រឹត្តិការណ៍ពាក់ព័ន្ធជាបន្តទៀត ។