KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១១ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១១ កក្កដា ២០២៦

កែម ឡី

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

រូបថត លោក កែម ឡី ប្រភព: Wikipedia

តាម វិគីភីឌា (Wikipedia) លោក កែម ឡី គឺជា អ្នកសកម្មភាព គ្រូពេទ្យ និង អ្នកធ្វើអត្ថាធិប្បាយ នយោបាយ ដ៏ល្បី មួយរូប នៅ កម្ពុជា ។ លោក ត្រូវបាន គេ ស្គាល់ យ៉ាង ទូលំទូលាយ ដោយសារ ការរិះគន់ យ៉ាង ចាស់ដៃ ទៅលើ រដ្ឋាភិបាល ដឹកនាំ ដោយ គណបក្ស ប្រជាជនកម្ពុជា (CPP) ។ ការ រិះគន់ នេះ បានធ្វើ ឲ្យ លោក មាន ប្រជាប្រិយភាព ខ្ពស់ ក្នុងចំណោម ប្រជាជន ខ្មែរ ជា ច្រើន ព្រម ទាំង គណបក្ស ប្រឆាំង គឺ គណបក្ស សង្គ្រោះជាតិ (CNRP) ។

នៅ ថ្ងៃ ទី ១០ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០១៦ លោក កែម ឡី ត្រូវបាន គេ ធ្វើឃាត នៅ ស្ថានីយ ប្រេឥន្ធនៈ មួយ ក្នុង រាជធានី ភ្នំពេញ ។ ហេតុការណ៍ នេះ ត្រូវបាន អះអាង ថា មាន ចេតនា នយោបាយ (politically motivated) ហើយ លោក ត្រូវបាន គេ ចាត់ទុក ថា ជា សកម្មជន គួរ ឲ្យ កត់សម្គាល់ ទី ៣ ដែល ត្រូវ គេ សម្លាប់ ក្នុង រយៈពេល ប៉ុន្មាន ឆ្នាំ ចុងក្រោយ នេះ បន្ទាប់ពី លោក ជា វិជ្ជា (Chea Vichea) ក្នុង ឆ្នាំ ២០០៤ និង លោក ជុត វុទ្ធី (Chut Wutty) ក្នុង ឆ្នាំ ២០១២ ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

យោងតាម Wikipedia លោក កែម ឡី គឺជា ជនជាតិ ខ្មែរ និង មាន សញ្ជាតិ កម្ពុជា ។ លោក មាន អាជីព ជា គ្រូពេទ្យ (physician) មុននឹង ក្លាយជា អ្នកធ្វើអត្ថាធិប្បាយ នយោបាយ ។ ក្នុងនាម ជា អ្នកសកម្មភាព លោក បាន ប្រើប្រាស់ វេទិកា សាធារណៈ និង ប្រព័ន្ធ ផ្សព្វផ្សាយ សង្គម ដើម្បី បញ្ចេញ មតិ រិះគន់ ទៅលើ ការ គ្រប់គ្រង របស់ រដ្ឋាភិបាល CPP ។ តាម សព្វវចនាធិប្បាយ នេះ លោក ត្រូវបាន គេ ទទួលស្គាល់ ថា ជា អ្នក ដែល ហ៊ាន និយាយ ត្រង់ ហើយ ទទួលបាន ការគាំទ្រ ពី អ្នក ដែល មិន ពេញចិត្ត នឹង ស្ថានភាព នយោបាយ នៅ កម្ពុជា ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ពិធីបុណ្យសពរបស់លោក កែម ឡី ប្រភព: Wikipedia

ក្នុង អំឡុង ទសវត្សរ៍ ឆ្នាំ ២០១០ នយោបាយ កម្ពុជា បាន ជួបប្រទះ ភាព តានតឹង ខ្លាំង ជា ពិសេស ក្រោយ ការ បោះឆ្នោត សកល ឆ្នាំ ២០១៣ ។ លោក កែម ឡី បាន លេចមុខ ជា សំឡេង ដ៏ខ្លាំង មួយ ដោយ រិះគន់ យ៉ាងចំៗ ទៅលើ រដ្ឋាភិបាល CPP អំពី បញ្ហា អំពើពុករលួយ ការ រំលោភ សិទ្ធិមនុស្ស និង កង្វះ តម្លាភាព ។ តាម វិគីភីឌា ការ រិះគន់ របស់ គាត់ បាន ទាក់ទាញ អ្នក តាមដាន យ៉ាង ច្រើន ហើយ ធ្វើ ឲ្យ គាត់ ក្លាយជា ឥស្សរជន មាន ឥទ្ធិពល ក្នុង ចលនា ប្រឆាំង ។

នៅ ព្រឹក ថ្ងៃ ទី ១០ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០១៦ លោក កែម ឡី កំពុង ឈប់ ត្រង់ ស្ថានីយ ប្រេងឥន្ធនៈ មួយ ក្នុង ក្រុង ភ្នំពេញ នៅ ពេល ដែល បុរស ម្នាក់ បាន បាញ់ គាត់ ជា ច្រើន គ្រាប់ ។ គាត់ បាន ស្លាប់ ភ្លាមៗ នៅ កន្លែង កើតហេតុ ។ អ្នក វាយប្រហារ ត្រូវបាន ចាប់ខ្លួន ប៉ុន្តែ អ្នក រិះគន់ ជា ច្រើន បាន ចោទសួរ ថា តើ ការ សម្លាប់ នេះ មាន ការ ពាក់ព័ន្ធ នឹង ឥស្សរជន ធំៗ ពីក្រោយខ្នង ដែរ ឬ ទេ ។ វិគីភីឌា បាន កត់សម្គាល់ ថា គេ អះអាង ថា ការ វាយប្រហារ នេះ មាន ហេតុផល នយោបាយ ។

ការ សម្លាប់ នេះ បាន កើតឡើង ក្នុង បរិបទ នៃ អំពើហិង្សា ប្រឆាំងនឹង សកម្មជន ។ មុន នេះ លោក ជា វិជ្ជា មេដឹកនាំ សហជីព ត្រូវបាន គេ ធ្វើឃាត ក្នុង ឆ្នាំ ២០០៤ ហើយ លោក ជុត វុទ្ធី សកម្មជន ការពារ បរិស្ថាន ត្រូវបាន សម្លាប់ ក្នុង ឆ្នាំ ២០១២ ។ តាម Wikipedia លោក កែម ឡី គឺជា សកម្មជន ទី ៣ ដែល ត្រូវបាន សម្លាប់ គួរ ឲ្យ កត់សម្គាល់ ក្នុង រយៈពេល ១២ ឆ្នាំ ។ ព្រឹត្តិការណ៍ ទាំងនេះ បានធ្វើឲ្យ មាន ការ ព្រួយបារម្ភ យ៉ាង ខ្លាំង អំពី សុវត្ថិភាព របស់ អ្នកតស៊ូមតិ និង សិទ្ធិ ក្នុង ការ បញ្ចេញមតិ នៅ កម្ពុជា ។

ពិធីបុណ្យសព របស់ លោក កែម ឡី បាន ប្រែក្លាយ ជា ការ ប្រមូលផ្តុំ ដ៏ធំ ដែល មាន អ្នក ចូលរួម រាប់ពាន់នាក់ ។ រូបភាព បុណ្យសព នេះ ត្រូវបាន ចាត់ទុក ថា ជា ការ បង្ហាញ ពី មនោសញ្ចេតនា របស់ ប្រជាជន ចំពោះ យុត្តិធម៌ និង ការ ផ្លាស់ប្តូរ ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

រហូតមក ដល់ សព្វថ្ងៃ ករណី ធ្វើឃាត លោក កែម ឡី នៅតែ ជា ការ រំលឹក ដ៏ឈឺចាប់ សម្រាប់ ប្រជាជន កម្ពុជា ។ យុវជន និង សកម្មជន ជា ច្រើន បាន បន្ត លើកយក ឈ្មោះ របស់ លោក ជា និមិត្តសញ្ញា ក្នុង ការ តស៊ូ ដើម្បី យុត្តិធម៌ សង្គម សិទ្ធិមនុស្ស និង ប្រជាធិបតេយ្យ ។ នៅលើ ប្រព័ន្ធ ផ្សព្វផ្សាយ សង្គម ខួប នៃ មរណភាព របស់ លោក ត្រូវបាន ប្រារព្ធ ធ្វើ ជា រៀងរាល់ ឆ្នាំ ដោយ មាន ការ ចូលរួម ពី អ្នក គាំទ្រ ទាំង ក្នុង និង ក្រៅ ប្រទេស ។

នៅក្នុង បរិបទ កម្ពុជា បច្ចុប្បន្ន ជា ពិសេស ក្រោយ ការ បែកបាក់ គណបក្ស សង្គ្រោះជាតិ និង ការ បង្ក្រាប សកម្មភាព នយោបាយ លោក កែម ឡី នៅតែ ត្រូវបាន គេ ចងចាំ ជា សកម្មជន ដែល បាន ប្រថុយ ជីវិត ដើម្បី បញ្ចេញ សំឡេង ។ តាម វិគីភីឌា កេរ្តិ៍ដំណែល របស់ លោក នៅតែ មាន ឥទ្ធិពល លើ អ្នក ដែល ប្រាថ្នា ចង់ ឃើញ ការ ផ្លាស់ប្តូរ នៅ កម្ពុជា ។ សម្រាប់ អ្នកអាន KhmerPulse ឬ ចង្វាក់ខ្មែរ ប្រធានបទ នេះ គឺជា ផ្នែក មួយ នៃ ការ តាមដាន ស្ថានភាព សិទ្ធិមនុស្ស និង នយោបាយ នៅក្នុង ប្រទេស ដែល ជា ស្នូល នៃ ការ យកចិត្តទុកដាក់ របស់ សារព័ត៌មាន នេះ ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ខួប១០ឆ្នាំឃាតកម្មលោក កែម ឡី៖ សង្គមស៊ីវិលបន្តទាមទារយុត្តិធម៌ និងការស៊ើបអង្កេតឯករាជ្យ

នៅថ្ងៃទី១០ កក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ ជាខួប ១០ឆ្នាំឃាតកម្មលោក កែម ឡី សាធារណជន និងសង្គមស៊ីវិលបានជួបជុំគ្នារំលឹកវិញ្ញាណក្ខន្ធ និងទាមទារយុត្តិធម៌ និងការស៊ើបអង្កេតឯករាជ្យ។

3 sources · Cambodia Daily, RFI, RFI