ប្រធានបទ Topic
គីម ជុងអ៊ុន
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
លោក គីម ជុងអ៊ុន (Kim Jong Un) គឺជាអ្នកនយោបាយនិងជាមេដឹកនាំកំពូលនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាជនកូរ៉េ (កូរ៉េខាងជើង) ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១១ ក្រោយការទទួលមរណភាពរបស់ឪពុកលោក គឺលោក គីម ជុងអ៊ីល (Kim Jong Il)។ លោកគឺជាអ្នកដឹកនាំជំនាន់ទី៣ មកពីត្រកូលគីម ដែលបានដឹកនាំប្រទេសនេះ បន្ទាប់ពីជីតារបស់លោក គឺលោក គីម អ៊ីលស៊ុង (Kim Il Sung) ដែលជាស្ថាបនិកប្រទេស។ នេះបើយោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia។
ក្នុងនាមជាមេដឹកនាំ លោក គីម ជុងអ៊ុន កាន់តំណែងជាអគ្គលេខាធិការគណបក្សពលករកូរ៉េ (WPK) និងជាប្រធានគណៈកម្មការកិច្ចការរដ្ឋ ព្រមទាំងមានឋានៈខ្ពស់បំផុតនៅក្នុងកងទ័ពប្រជាជនកូរ៉េ។ លោកត្រូវបានពិភពលោកស្គាល់ដោយសារការពង្រីកកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរនិងមីស៊ីលរបស់កូរ៉េខាងជើង ក៏ដូចជាការជួបកិច្ចប្រជុំកំពូលជាមួយមេដឹកនាំអន្តរជាតិមួយចំនួនទៀត។ សម័យកាន់អំណាចរបស់លោកត្រូវបានសម្គាល់ដោយការអភិវឌ្ឍអាវុធនុយក្លេអ៊ែរយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងការដាក់ចេញនូវគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ច «ប្យុងជីន» (Byungjin) ដែលព្យាយាមអភិវឌ្ឍទាំងសេដ្ឋកិច្ចនិងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរក្នុងពេលតែមួយ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាម Wikipedia លោក គីម ជុងអ៊ុន កើតនៅថ្ងៃទី៨ ខែមករា ប៉ុន្តែឆ្នាំកំណើតពិតប្រាកដនៅមិនច្បាស់លាស់នៅឡើយ គឺអាចជាឆ្នាំ១៩៨២ ១៩៨៣ ឬ១៩៨៤ ដោយការប៉ាន់ប្រមាណរបស់រដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងជើងនិងអន្តរជាតិខុសគ្នា។ លោកជាកូនប្រុសទី៣ និងជាកូនពៅរបស់លោក គីម ជុងអ៊ីល និងលោកស្រី កូ យ៉ុងហ៊ី (Ko Yong-hui)។ គេជឿថាលោកបានសិក្សានៅប្រទេសស្វីសក្រោមឈ្មោះក្លែងក្លាយ "Pak Un" ឬ "Chol Pak" នៅឯសាលា Liebefeld-Steinhölzli ក្នុងក្រុង Köniz។
លោក គីម ជុងអ៊ុន បានរៀបអភិសេកជាមួយលោកស្រី រី សុលជូ (Ri Sol-ju) ហើយមានកូនច្រើននាក់ ទោះបីចំនួនពិតប្រាកដមិនត្រូវបានបញ្ជាក់ជាសាធារណៈក៏ដោយ។ កូនស្រីច្បងរបស់លោកឈ្មោះ ជូអេ (Ju-ae) បានបង្ហាញខ្លួនជាសាធារណៈជាញឹកញាប់ ដែលនាំឱ្យមានការប៉ាន់ស្មានពីអ្នកស្នងតំណែង។ លោកស្រី គីម យ៉ូជុង (Kim Yo Jong) ដែលជាប្អូនស្រីរបស់លោក ត្រូវបានគេមើលឃើញថាមានភាពស្និទ្ធស្នាលជាមួយលោកនិងមានឥទ្ធិពលខ្លាំងនៅក្នុងរបបគ្រប់គ្រង។ មុនពេលឡើងកាន់អំណាច លោកត្រូវបានតែងតាំងជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៅឆ្នាំ២០១០ និងបានស្នងតំណែងបន្តពីឪពុកនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១១។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
ត្រកូលគីមបានដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងតាំងពីឆ្នាំ១៩៤៨ ដោយចាប់ផ្ដើមពីលោក គីម អ៊ីលស៊ុង ដែលបានបង្កើតប្រទេសនិងគ្រប់គ្រងរហូតដល់ឆ្នាំ១៩៩៤។ លោក គីម ជុងអ៊ីល បានបន្តដឹកនាំពីឆ្នាំ១៩៩៤ ដល់ឆ្នាំ២០១១ ហើយគោលនយោបាយ «សង់ហ្គុន» (Songun) ដែលផ្ដល់អាទិភាពដល់វិស័យយោធាត្រូវបានពង្រឹងជាមួយលោក គីម ជុងអ៊ុន។
ក្រោយការឡើងកាន់អំណាច លោក គីម ជុងអ៊ុន បានធ្វើការបោសសម្អាតមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ជាច្រើន ដោយរាប់បញ្ចូលទាំងការប្រហារជីវិតអ៊ំបង្កើតរបស់លោកគឺលោក ចាំង សុងថែក (Jang Song-thaek) នៅឆ្នាំ២០១៣។ យោងតាម Wikipedia ការប្រហារជីវិតនេះគឺជាផ្នែកមួយនៃយុទ្ធនាការបង្រួបបង្រួមអំណាចរបស់លោក ហើយលោកក៏បានពន្លឿនការសាកល្បងនុយក្លេអ៊ែរនិងមីស៊ីលផ្លោង ដែលនាំឱ្យមានការដាក់ទណ្ឌកម្មអន្តរជាតិកាន់តែខ្លាំង។ នៅឆ្នាំ២០១៧ ភាពតានតឹងបានកើនឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់ បន្ទាប់ពីកូរ៉េខាងជើងបានសាកល្បងមីស៊ីលផ្លោងអន្តរទ្វីប (ICBM) ជាលើកដំបូង និងបានគំរាមវាយប្រហារដែនដីអាមេរិកជាមួយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។
ទោះយ៉ាងណា ក្នុងរយៈពេលពីឆ្នាំ២០១៧ ដល់ឆ្នាំ២០១៨ ស្ថានការណ៍បានបន្ធូរបន្ថយដោយសារការទូតកំពូល។ លោក គីម ជុងអ៊ុន បានជួបជាមួយប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លោក មូន ចាអ៊ីន នៅខែមេសា ឆ្នាំ២០១៨ និងជាមួយប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ នៅឯកិច្ចប្រជុំកំពូលនៅសិង្ហបុរីក្នុងខែមិថុនាឆ្នាំដដែល។ កិច្ចប្រជុំនោះគឺជាលើកទី១ ដែលមេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងនិងសហរដ្ឋអាមេរិកជួបគ្នាផ្ទាល់។ ប៉ុន្តែកិច្ចចរចាជាបន្តបន្ទាប់នៅទីក្រុងហាណូយ ឆ្នាំ២០១៩ បានបរាជ័យដោយគ្មានកិច្ចព្រមព្រៀង ហើយកូរ៉េខាងជើងបានបន្តការអភិវឌ្ឍសព្វាវុធ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាម Wikipedia ក្នុងពេលថ្មីៗនេះ លោក គីម ជុងអ៊ុន បានពង្រឹងទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយរុស្ស៊ី និងចិន។ លោកបានទទួលដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ្ល៉ាឌីមៀរ ពូទីន នៅទីក្រុងព្យុងយ៉ាងក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ ដែលជាដំណើរទស្សនកិច្ចលើកដំបូងរបស់មេដឹកនាំរុស្ស៊ីមកកាន់កូរ៉េខាងជើងក្នុងរយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ។ កិច្ចប្រជុំនេះត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាការពង្រឹងកិច្ចសហការយោធានិងសេដ្ឋកិច្ច ជាពិសេសក្នុងបរិបទសង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែន ដោយមានរបាយការណ៍ថាកូរ៉េខាងជើងបានផ្គត់ផ្គង់គ្រាប់ផ្លោងនិងអាវុធដល់រុស្ស៊ី។
លោក គីម ជុងអ៊ុន ក៏បានចូលរួមក្នុងព្យុហយាត្រាទិវាជ័យជម្នះរបស់ចិននៅឆ្នាំ២០២៥ ដោយឈរនៅក្បែរលោក ស៊ី ជីងភីង និងលោក ពូទីន។ នេះបង្ហាញពីការបង្រួបបង្រួមប្លុកដែលប្រឆាំងនឹងឥទ្ធិពលលោកខាងលិច។
ការបារម្ភអំពីសុខភាពរបស់លោកក៏បានកើតឡើងផងដែរ នៅពេលដែលគេសង្កេតឃើញដុំពកនៅលើថ្ពាល់របស់លោកក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចឆ្នាំ២០២៤ ដូចបានបង្ហាញក្នុងរូបភាពមួយចំនួនដែលចុះផ្សាយដោយ Wikipedia។
សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទំនាក់ទំនងជាមួយកូរ៉េខាងជើងមានលក្ខណៈជាប្រវត្តិសាស្ត្រ ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ននេះការផ្តោតសំខាន់គឺទៅលើសន្តិសុខក្នុងតំបន់អាស៊ី ដែលរួមទាំងសមាជិកអាស៊ានផងដែរ។ ការបន្តអភិវឌ្ឍមីស៊ីលរបស់កូរ៉េខាងជើង និងការប្រកួតប្រជែងឥទ្ធិពលរវាងមហាអំណាច គឺជាប្រធានបទដែលអ្នកអានរបស់យើងគួរតាមដាន។