ផ្លូវដែកកោះឡុង (Long Island Rail Road)

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ផ្លូវដែក Long Island Rail Road (ហៅកាត់ថា LIRR) គឺជាប្រព័ន្ធផ្លូវដែកដឹកអ្នកដំណើរ ដែលមានទីតាំងនៅភាគអាគ្នេយ៍នៃរដ្ឋ ញូវយ៉ក សហរដ្ឋអាមេរិក។ ខ្សែផ្លូវដែកនេះរត់ពីស្ថានីយ Penn ក្នុងមណ្ឌលម៉ាន់ហាតាន់ (Manhattan) រហូតដល់ចុងខាងកើតនៃស្រុកសាវ៉ុក (Suffolk County) លើកោះឡុង។ វាត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាផ្លូវដែកដឹកអ្នកដំណើរដ៏មមាញឹកបំផុតនៅអាមេរិកខាងជើង ដោយយោងតាមតួលេខឆ្នាំ ២០២៥ ដែលមានអ្នកដំណើរជាមធ្យម ៣៣៦.៣០០ នាក់ក្នុងមួយថ្ងៃធ្វើការ។

Wikipedia រាយការណ៍បន្ថែមថា ប្រព័ន្ធនេះដំណើរការ ២៤ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ ៧ ថ្ងៃក្នុងមួយសប្តាហ៍ ពេញមួយឆ្នាំ ដែលជាលក្ខណៈពិសេសដ៏កម្រក្នុងចំណោមប្រព័ន្ធដឹកអ្នកដំណើរពិភពលោក។ កម្មសិទ្ធិសាធារណៈរបស់ LIRR ជារបស់អាជ្ញាធរដឹកជញ្ជូនមេត្រូប៉ូលីតាន់ (MTA) ដែលហៅវាជាផ្លូវការថា MTA Long Island Rail Road។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ចំនួនអ្នកដំណើរសរុបប្រចាំឆ្នាំគឺ ១០៣.៤៧៤.៩០០ នាក់។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ ក្រៅពីសេវាកម្មដឹកអ្នកដំណើរ LIRR ក៏មានប្រតិបត្តិការដឹកទំនិញផងដែរ ដែលត្រូវបានប្រគល់ឱ្យក្រុមហ៊ុន New York and Atlantic Railway ដំណើរការ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ប្រព័ន្ធផ្លូវដែក LIRR លាតសន្ធឹងពីស្ថានីយ Penn ក្នុងមណ្ឌលម៉ាន់ហាតាន់ ឆ្ពោះទៅទិសខាងកើតឆ្លងកាត់តំបន់ជាយក្រុងនានានៃកោះឡុង រហូតដល់ចុងខាងកើតនៃស្រុកសាវ៉ុក។ ខ្សែផ្លូវរថភ្លើងនេះមានខ្សែរងជាច្រើន ដូចជាខ្សែ Ronkonkoma ជាដើម ដែលបម្រើសហគមន៍រាយប៉ាយតាមបណ្ដោយកោះនេះ។

ប្រជាជនជាយក្រុងរាប់សែននាក់ពឹងផ្អែកលើ LIRR ជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីធ្វើដំណើរទៅធ្វើការនៅកណ្តាលទីក្រុងញូវយ៉ក។ ជាមួយចំនួនអ្នកដំណើរជាមធ្យមជាង ៣៣៦.០០០ នាក់ក្នុងមួយថ្ងៃធ្វើការ ប្រព័ន្ធនេះគឺជាឆ្អឹងខ្នងយ៉ាងសំខាន់នៃការដឹកជញ្ជូនក្នុងតំបន់។

បច្ចេកវិទ្យាប្រតិបត្តិការរបស់ LIRR មានពីរប្រភេទ៖ អគ្គិសនី ដែលប្រើរ៉ឺម៉កទីបី (third rail) នៅតាមខ្សែរងសំខាន់ៗ និងម៉ាស៊ូតសម្រាប់តំបន់ដែលមិនទាន់មានខ្សែភ្លើង ដូចបានបង្ហាញក្នុងផែនទីតំបន់ម៉ាស៊ូត (Diesel Regions) ដែលគ្របដណ្តប់ផ្នែកខាងកើតនៃកោះ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ និងសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ផ្លូវដែក LIRR មានវ័យចំណាស់ជាងមួយសតវត្សរ៍។ រូបថតចាស់មួយសន្លឹកពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៨៧៩ ដែលថតដោយ George Bradford Brainerd បង្ហាញស្ថានីយ Bay Shore នៅលើកោះឡុង បញ្ជាក់ថាប្រព័ន្ធនេះមានសកម្មភាពតាំងពីសតវត្សរ៍ទី ១៩ មកម្ល៉េះ។

នៅខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៣៤ ក្រុមហ៊ុនបានប្រារព្ធខួប ១០០ ឆ្នាំរបស់ខ្លួន ដោយមានការចេញស្រោមសំបុត្ររំលឹកពិសេស (commemorative cover) ដែលអាចឱ្យយើងសន្និដ្ឋានថា LIRR ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅប្រហែលឆ្នាំ ១៨៣៤។ ដំបូងឡើយ ផ្លូវដែកនេះត្រូវបានសាងសង់ដើម្បីតភ្ជាប់ទីក្រុងញូវយ៉កជាមួយទីក្រុងបូស្តុន តាមរយៈសេវាសាឡាងឆ្លងកាត់សមុទ្រ ប៉ុន្តែក្រោយមកបានវិវត្តទៅជាប្រព័ន្ធដឹកអ្នកដំណើរក្នុងស្រុកដ៏សំខាន់មួយ។

ចាប់តាំងពីពេលនោះមក LIRR បានពង្រីកនិងធ្វើទំនើបកម្មជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីក្លាយជាផ្លូវដែកដែលមមាញឹកបំផុតនៅអាមេរិកខាងជើង ហើយបានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការអភិវឌ្ឍតំបន់ជាយក្រុងនៃកោះឡុង។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

ផ្លូវដែក LIRR គឺជាសរសៃឈាមសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់នៃតំបន់មេត្រូញូវយ៉ក។ តាម Wikipedia អ្នកដំណើររាប់សែននាក់ប្រើប្រាស់សេវាកម្មនេះជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីធ្វើដំណើរពីផ្ទះទៅធ្វើការ ដែលជួយជំរុញសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចនៅកណ្តាលទីក្រុង។ ប្រតិបត្តិការដឹកទំនិញក៏មានការចូលរួមពីក្រុមហ៊ុន New York and Atlantic Railway ដែលទទួលសិទ្ធិពី MTA ក្នុងការដឹកជញ្ជូនទំនិញនៅតាមបណ្ដោយផ្លូវដែក ជួយឱ្យអាជីវកម្មក្នុងតំបន់មានភាពងាយស្រួល។

ខាងផ្នែកវប្បធម៌ LIRR បានក្លាយជានិមិត្តសញ្ញាមួយនៃរបៀបរស់នៅបែបជាយក្រុង-ទីក្រុងនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ ស្ថានីយធំៗដូចជា Penn Station និង Jamaica មានភាពអ៊ូអរឥតឈប់ឈរ ហើយបញ្ជរលក់សំបុត្រដ៏ធំនៅ Penn Station (ដូចក្នុងរូបថត) ដែលបង្ហាញបញ្ជីឈ្មោះទីតាំងជាច្រើន គឺជារូបភាពដ៏ល្បីមួយដែលតំណាងឱ្យទំហំនិងភាពសំបូរបែបនៃបណ្តាញ LIRR។ ការដំណើរការ ២៤/៧ ពេញមួយឆ្នាំឆ្លុះបញ្ចាំងពីតម្រូវការដ៏ខ្ពស់ និងលក្ខណៈពិសេសរបស់ទីក្រុងញូវយ៉កដែលមិនដែលដេកលក់។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ MTA បានវិនិយោគយ៉ាងច្រើនក្នុងការធ្វើទំនើបកម្មនិងពង្រីកសមត្ថភាព LIRR។ គម្រោងសំខាន់ៗរួមមានការបន្ថែមផ្លូវទីពីរលើខ្សែ Ronkonkoma ដូចបានឃើញនៅស្ថានីយ Wyandanch ក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ និងការសាងសង់ផ្លូវទីបីលើខ្សែមេ (Main Line Third Track) ដែលមានគោលបំណងកាត់បន្ថយការយឺតយ៉ាវ និងបង្កើនភាពញឹកញាប់នៃសេវាកម្ម។

គម្រោងដ៏ធំមួយទៀតគឺ East Side Access ដែលបានពង្រីកសេវាកម្ម LIRR ឱ្យចូលទៅដល់ស្ថានីយ Grand Central Terminal នៅខាងកើតម៉ាន់ហាតាន់ ជួយសម្រួលដល់អ្នកធ្វើដំណើររាប់ពាន់នាក់។

ម៉្យាងវិញទៀត LIRR បាននឹងកំពុងដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់រថភ្លើងជំនាន់ថ្មី M9 ដែលផលិតដោយក្រុមហ៊ុន Kawasaki។ តាមឯកសារពី Wikipedia រថភ្លើង M9 មានបំពាក់ស្បែកជើងទំនាក់ទំនងអគ្គិសនីពីរប្រភេទ (dual-type contact shoe) ជាបច្ចេកវិទ្យាទំនើបដែលបង្កើនភាពបត់បែននៃប្រតិបត្តិការ។

ទោះបីជាមានបញ្ហាប្រឈមពីនិន្នាការការងារពីចម្ងាយក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ក្តី ចំនួនអ្នកដំណើរប្រចាំឆ្នាំនៅតែឡើងដល់ ១០៣ លាននាក់ ដែលបញ្ជាក់ពីសារៈសំខាន់ជាបន្តបន្ទាប់របស់ LIRR ក្នុងនាមជាមធ្យោបាយធ្វើដំណើរដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រជាជនក្នុងតំបន់។