ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវីគីភីឌា (Wikipedia) កម្មវិធីភក្តីភាព (Loyalty program) គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រទីផ្សារមួយដែលត្រូវបានរៀបចំឡើងដើម្បីជំរុញឱ្យអតិថិជនបន្តទិញទំនិញ ឬប្រើប្រាស់សេវាកម្មពីអាជីវកម្មណាមួយដែលបានចូលរួមនៅក្នុងកម្មវិធីនេះ។ ជាទូទៅ អតិថិជននឹងទទួលបានពិន្ទុ ចំណាត់ថ្នាក់ ការបញ្ចុះតម្លៃ ឬរង្វាន់ផ្សេងៗ ទៅតាមចំនួននៃការចំណាយ ឬសកម្មភាពដែលពួកគេបានធ្វើ។ តាមការពន្យល់បន្ថែមរបស់វីគីភីឌា កម្មវិធីនេះមានទម្រង់ច្រើនបែប ដូចជាកាតសមាជិក កម្មវិធីតាមទូរស័ព្ទ ឬប្រព័ន្ធអនឡាញ ហើយមានសារៈសំខាន់ជាពិសេសសម្រាប់អាជីវកម្មដែលមានការប្រកួតប្រជែងខ្លាំង។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

កម្មវិធីភក្តីភាពគឺជាបាតុភូតសកល ដោយវីគីភីឌាបានបង្ហាញថាវាមានវត្តមាននៅគ្រប់តំបន់នៃពិភពលោក តែភាពពេញនិយម និងប្រភេទរបស់វាអាចខុសគ្នាអាស្រ័យតាមលក្ខណៈប្រជាជន និងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក និងអឺរ៉ុប កម្មវិធីភក្តីភាពប្រពៃណីដោយប្រើកាតមានស្រាប់ជាយូរមកហើយ ខណៈដែលនៅអាស៊ី រួមទាំងកម្ពុជា កម្មវិធីឌីជីថលកំពុងរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ កត្តាប្រជាសាស្ត្រដូចជាអាយុ និងការទទួលយកបច្ចេកវិទ្យាក៏ជះឥទ្ធិពលដល់ការចូលរួមក្នុងកម្មវិធីទាំងនេះដែរ។ ជាទូទៅ ប្រជាជនដែលរស់នៅទីក្រុង និងមានចំណូលស្ថិរភាពជាង តែងមានឱកាសប្រើប្រាស់កម្មវិធីភក្តីភាពច្រើនជាងក្រុមដទៃ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

តាមប្រវត្តិសង្ខេបដែលមាននៅក្នុងវីគីភីឌា ឫសគល់នៃកម្មវិធីភក្តីភាពអាចត្រូវបានតាមដានទៅសតវត្សរ៍ទី១៩ នៅពេលដែលក្រុមហ៊ុនផលិតទំនិញបានផ្តល់សញ្ញាប័ណ្ណជាមួយផលិតផលរបស់ខ្លួន។ កម្មវិធីដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាជាកម្មវិធីភក្តីភាពទ្រង់ទ្រាយធំដំបូងគេគឺ S&H Green Stamps នៅឆ្នាំ១៨៩៦ ដែលអតិថិជនអាចប្រមូលសញ្ញាប័ណ្ណពីហាងផ្សេងៗ ហើយយកទៅប្តូរយកទំនិញបាន។ បន្ទាប់មក នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩២០ Betty Crocker បានបញ្ចូលសញ្ញាប័ណ្ណនៅលើប្រអប់ម្សៅ ដែលបើកផ្លូវឱ្យកម្មវិធីប្រមូលពិន្ទុកាន់តែពេញនិយម។ ការវិវត្តដ៏សំខាន់មួយទៀតបានមកដល់នៅឆ្នាំ១៩៨១ នៅពេលដែលក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ American Airlines ដាក់ឱ្យប្រើកម្មវិធី AAdvantage ដែលជាកម្មវិធីភក្តីភាពសម្រាប់អ្នកដំណើរញឹកញាប់ (frequent flyer program) ជាលើកដំបូង។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក កម្មវិធីភក្តីភាពបានបន្តរីកចម្រើនទៅគ្រប់វិស័យ និងបានប្រែក្លាយពីក្រដាសទៅជាប្រព័ន្ធឌីជីថលដែលភ្ជាប់ទៅនឹងអ៊ីម៉ែល និងកម្មវិធីទូរស័ព្ទ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

តាមទស្សនវិស័យសេដ្ឋកិច្ច កម្មវិធីភក្តីភាពត្រូវបានវាយតម្លៃថាជាឧបករណ៍ដ៏មានប្រសិទ្ធភាពសម្រាប់រក្សាអតិថិជន និងបង្កើនតម្លៃពេញមួយជីវិតរបស់អតិថិជន (customer lifetime value)។ វីគីភីឌាបានបញ្ជាក់ថាការទាក់ទាញអតិថិជនថ្មីមានចំណាយខ្ពស់ជាងការរក្សាអតិថិជនដែលមានស្រាប់ ហើយកម្មវិធីភក្តីភាពជួយកាត់បន្ថយបញ្ហានេះ។ ក្រៅពីការបង្កើនការលក់ ទិន្នន័យដែលប្រមូលបានពីកម្មវិធីទាំងនេះអនុញ្ញាតឱ្យអាជីវកម្មយល់ពីឥរិយាបទអ្នកប្រើប្រាស់ និងធ្វើទីផ្សារជាលក្ខណៈបុគ្គល។

ខាងផ្នែកវប្បធម៌វិញ កម្មវិធីភក្តីភាពបានកសាងនូវគំរូនៃការប្រមូល និងការប្រកួតប្រជែង ដូចជាការតាមដានពិន្ទុ ឬការឈានដល់ឋានៈមាស ឬផ្លាទីន។ វាក៏បានបង្កើតសហគមន៍អ្នកគាំទ្រម៉ាកយីហោ (brand communities) ដែលចែករំលែកបទពិសោធន៍ និងព័ត៌មានអំពីរង្វាន់។ ប៉ុន្តែ អ្នករិះគន់មួយចំនួនបានព្រួយបារម្ភថាកម្មវិធីទាំងនេះអាចនាំឱ្យមានការប្រើប្រាស់ទិន្នន័យផ្ទាល់ខ្លួនហួសហេតុ និងអាចបង្កើតភាពញៀននឹងការចំណាយ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

នៅក្នុងយុគសម័យឌីជីថល កម្មវិធីភក្តីភាពកំពុងផ្លាស់ប្តូរទម្រង់ជាបន្តបន្ទាប់។ កម្មវិធីតាមទូរស័ព្ទដូចជា GrabRewards ឬ ABA Loyalty នៅកម្ពុជា កំពុងទទួលបានការពេញនិយមយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដោយសារភាពងាយស្រួល និងលទ្ធភាពភ្ជាប់ជាមួយកាបូបឌីជីថល។ បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន (blockchain) ក៏កំពុងត្រូវបានសាកល្បងប្រើសម្រាប់បង្កើតពិន្ទុដែលមានសុវត្ថិភាព និងអាចផ្លាស់ប្តូរបានរវាងកម្មវិធីផ្សេងៗ។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការយល់ដឹងអំពីកម្មវិធីភក្តីភាពអាចជួយពួកគេឱ្យចំណេញពីរង្វាន់ ខណៈក៏ត្រូវប្រយ័ត្នប្រយែងចំពោះការចំណាយ និងការលាតត្រដាងព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន។ ក្នុងបរិបទកម្ពុជា កំណើននៃកម្មវិធីភក្តីភាពក៏បង្ហាញពីការវិវត្តនៃឥរិយាបទអ្នកប្រើប្រាស់ និងការទទួលយកបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុផងដែរ។