ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមការពិពណ៌នារបស់សព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា សុខភាពមាតា គឺជាសុខុមាលភាព និងសុខភាពរបស់ស្ត្រីអំឡុងពេលមានផ្ទៃពោះ អំឡុងពេលសម្រាលកូន និងអំឡុងពេលក្រោយសម្រាលកូន។ វិគីភីឌាបានបន្ថែមថា ប្រធានបទនេះភាគច្រើនគ្របដណ្ដប់លើវិមាត្រថែទាំសុខភាពជាច្រើន រួមមាន ការរៀបចំផែនការគ្រួសារ ការថែទាំមុនពេលមានគភ៌ ការថែទាំមុនពេលសម្រាលកូន និងការថែទាំក្រោយពេលសម្រាលកូន ដើម្បីធានាបាននូវបទពិសោធន៍វិជ្ជមាន និងពេញចិត្ត។ ទន្ទឹមនឹងនោះ ការថែទាំទាំងនេះក៏អាចជួយកាត់បន្ថយភាពឈឺ និងមរណភាពរបស់មាតាបានផងដែរ។

អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានបង្ហាញថា ទោះបីជាភាពជាម្តាយត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាបទពិសោធន៍ធម្មជាតិដែលនាំមកនូវក្តីសោមនស្សសម្រាប់ម្តាយក៏ដោយ ក៏ស្ត្រីមួយភាគធំនៅតែវិវត្តទៅរកបញ្ហាសុខភាព ហើយក្នុងករណីខ្លះអាចបណ្ដាលឲ្យបាត់បង់ជីវិតផងដែរ។ នេះបើតាមការដកស្រង់របស់វិគីភីឌា។ ដោយសារមូលហេតុនេះ វិគីភីឌាបានលើកឡើងថា មានភាពចាំបាច់ក្នុងការវិនិយោគទៅលើសុខភាពរបស់ស្ត្រី។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ភាពឈឺ និងមរណភាពរបស់មាតា ប៉ះពាល់ខ្លាំងជាពិសេសទៅលើក្រុមស្ត្រីដែលមានពណ៌សម្បុរ និងស្ត្រីដែលរស់នៅក្នុងប្រទេសដែលមានចំណូលទាប និងចំណូលមធ្យមកម្រិតទាប។ តាមវិគីភីឌាដដែល សុខភាពមាតាផ្តោតលើសុខុមាលភាពរបស់ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ ជាពិសេសអំឡុងពេលមានផ្ទៃពោះ ពេលសម្រាលកូន និងអំឡុងពេលចិញ្ចឹមកូន។

ចំណែកផែនទីដែលបង្ហាញអំពីអត្រាកំណើនប្រជាជនទូទាំងពិភពលោក ដែលដកស្រង់ដោយវិគីភីឌា គេបានគិតគូរទាំងអត្រាកំណើត អត្រាមរណភាព និងអត្រាចំណាកស្រុក ហើយការព្យាករណ៍សម្រាប់អនាគត គឺផ្អែកលើទិន្នន័យរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ស្តីពីការព្យាករប្រជាជនពិភពលោក ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៥០ ដល់ឆ្នាំ ២១០០។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

វិគីភីឌាបានរៀបរាប់ថា ភាពជាម្តាយត្រូវបានគេចាត់ទុកជាទូទៅថាជាបទពិសោធន៍ធម្មជាតិដែលនាំមកនូវអារម្មណ៍ពេញចិត្តសម្រាប់ម្តាយ។ ប៉ុន្តែទន្ទឹមគ្នានេះ អង្គការសុខភាពពិភពលោកបានរាយការណ៍ថា ស្ត្រីមួយភាគធំបានវិវត្តទៅរកបញ្ហាសុខភាព ហើយក្នុងករណីខ្លះអាចបណ្ដាលឲ្យបាត់បង់ជីវិត។ ដោយហេតុនេះហើយ ទើបតម្រូវការវិនិយោគលើសុខភាពស្ត្រីត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជារឿងសំខាន់។

ក្នុងការវាស់វែង អត្រាមរណភាពមាតាត្រូវបានកំណត់ថាជាចំនួនមរណភាពមាតាក្នុងចំណោមការសម្រាលកូនរស់ ១០០,០០០ នាក់ ដោយរាប់បញ្ចូលមូលហេតុណាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការមានផ្ទៃពោះ ឬកើតឡើងដោយសារការគ្រប់គ្រងទាក់ទងនឹងការមានផ្ទៃពោះ ក៏ប៉ុន្តែមិនរាប់បញ្ចូលមូលហេតុដោយចៃដន្យ ឬមូលហេតុដោយប្រយោលឡើយ។ នេះបើតាមចំណងជើងទិន្នន័យស្ថិតិដែលដកស្រង់ដោយវិគីភីឌា។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

តាមវិគីភីឌា ការវិនិយោគលើសុខភាពរបស់ស្ត្រីអាចសម្រេចបានតាមវិធីផ្សេងៗគ្នាជាច្រើន។ ក្នុងចំណោមវិធីសំខាន់ៗរួមមាន ការឧបត្ថម្ភធនលើការចំណាយសម្រាប់ការថែទាំសុខភាព ការអប់រំអំពីសុខភាពមាតា ការលើកទឹកចិត្តឲ្យមានការរៀបចំផែនការគ្រួសារប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងការតាមដានសុខភាពអ្នកដែលទើបសម្រាលកូនរួច។

នៅក្នុងវិមាត្រវប្បធម៌ វិគីភីឌាបានកត់សម្គាល់ថា ភាពជាម្តាយត្រូវបានគេមើលឃើញតាមបែបប្រពៃណីថាជាបទពិសោធន៍ធម្មជាតិ។ ប៉ុន្តែ អង្គការសុខភាពពិភពលោកបានរាយការណ៍ថា ស្ត្រីមួយភាគធំវិវត្តទៅរកបញ្ហាសុខភាព ហើយក្នុងករណីខ្លះបណ្ដាលឲ្យបាត់បង់ជីវិត ដែលវិគីភីឌាបានចាត់ទុកថាជាហេតុផលចម្បងដែលតម្រូវឲ្យមានការវិនិយោគលើសុខភាពរបស់ស្ត្រី។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

តាមវិគីភីឌា បន្ទុកនៃភាពឈឺ និងមរណភាពរបស់មាតា ផ្តោតខ្លាំងទៅលើប្រទេសដែលមានចំណូលទាប និងចំណូលមធ្យមកម្រិតទាប។ កម្ពុជាស្ថិតក្នុងក្រុមប្រទេសដែលមានចំណូលមធ្យមកម្រិតទាប ដែលធ្វើឲ្យប្រធានបទសុខភាពមាតាជាបញ្ហាពាក់ព័ន្ធផ្ទាល់នឹងគោលនយោបាយសុខាភិបាលសាធារណៈក្នុងស្រុក។

ប្រធានបទនេះក៏ជាផ្នែកមួយនៃការរាយការណ៍បច្ចុប្បន្នរបស់ KhmerPulse ស្តីពីវិស័យសុខាភិបាល សេវាថែទាំមាតានិងទារក និងគោលនយោបាយសុខភាពក្នុងតំបន់។ KhmerPulse បន្តតាមដានសេចក្ដីរាយការណ៍របស់អង្គការសុខភាពពិភពលោក អង្គការសហប្រជាជាតិ និងស្ថាប័នអន្តរជាតិដទៃទៀត អំពីបញ្ហាសុខភាពមាតានៅទូទាំងពិភពលោក។