ប្រទេសម៉ិកស៊ិក
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
ប្រទេសម៉ិកស៊ិក ដែលមានឈ្មោះជាផ្លូវការថា សហរដ្ឋម៉ិកស៊ិក គឺជាប្រទេសមួយស្ថិតនៅភាគខាងជើងនៃទ្វីបអាមេរិក ហើយជាប្រទេសខាងជើងបំផុតនៃតំបន់អាមេរិកឡាទីន។ តាមព័ត៌មានរបស់ Wikipedia ប្រទេសនេះមានព្រំដែនជាប់សហរដ្ឋអាមេរិកនៅភាគខាងជើង ប្រទេសក្វាតេម៉ាឡា និងបេលីសនៅភាគអាគ្នេយ៍ ហើយមានព្រំដែនសមុទ្រជាប់មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក សមុទ្រការ៉ាអ៊ីប និងឈូងសមុទ្រម៉ិកស៊ិក។
ម៉ិកស៊ិកជាប្រទេសធំជាងគេទី១៣ លើពិភពលោកតាមផ្ទៃដី និងជាប្រទេសដែលមានប្រជាជននិយាយភាសាអេស្ប៉ាញច្រើនជាងគេលើពិភពលោក។ ទីក្រុងម៉ិកស៊ិកជារដ្ឋធានី និងជាទីក្រុងធំជាងគេ ដែលជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ក្នុងចំណោមតំបន់ក្រុងធំៗបំផុតលើពិភពលោក។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
តាម Wikipedia ប្រទេសម៉ិកស៊ិកគ្របដណ្តប់ផ្ទៃដី ១,៩៧២,៥៥០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងមានចំនួនប្រជាជនលើសពី ១៣០ លាននាក់ ដែលនាំឱ្យវាជាប្រទេសមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទី១០ លើពិភពលោក។ ប្រទេសនេះជារដ្ឋសហព័ន្ធដែលមានរដ្ឋចំនួន ៣១។
ភូមិសាស្ត្រម៉ិកស៊ិកមានភាពចម្រុះ រួមមានភ្នំខ្ពស់ៗដូចជាភ្នំ Pico de Orizaba ដែលជាភ្នំខ្ពស់ជាងគេក្នុងប្រទេស វាលទំនាបឆ្នេរសមុទ្រ និងតំបន់ខ្ពង់រាប។ ក្រៅពីទីក្រុងម៉ិកស៊ិក ទីក្រុងធំៗរួមមាន ក្វាដាឡាហារ៉ា ម៉ុងតេរី ពូអេប្លា តូលូកា ទីហ្វ័រណា ទីក្រុងច្វារ៉េស និងលេអន។ ភាសាអេស្ប៉ាញគឺជាភាសាសំខាន់ ប៉ុន្តែភាសាជនជាតិដើមមួយចំនួនធំក៏នៅរស់រានដែរ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
ទឹកដីម៉ិកស៊ិកជាកន្លែងកំណើតនៃអារ្យធម៌ដ៏ធំៗមួយចំនួនមុនពេលអឺរ៉ុបមកដល់ ដូចជា Teotihuacan ដែលធ្លាប់ជាទីក្រុងធំជាងគេទី៦ នៅលើពិភពលោកក្នុងសម័យរបស់វា ព្រមទាំងអារ្យធម៌ Maya និង Aztec។ តាម Wikipedia រដ្ឋធានី Aztec គឺ Mexico-Tenochtitlan ត្រូវបានបំផ្លាញទាំងស្រុងក្នុងការឡោមព័ទ្ធឆ្នាំ ១៥២១ ហើយត្រូវបានកសាងឡើងវិញជាទីក្រុងម៉ិកស៊ិក ដែលក្រោយមកក្លាយជារដ្ឋធានីនៃ New Spain ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អេស្ប៉ាញ។
ចលនាឯករាជ្យចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី១៦ កញ្ញា ១៨១០ តាមរយៈ "Cry of Dolores" ដែលដឹកនាំដោយ Miguel Hidalgo y Costilla។ ឯករាជ្យត្រូវបានសម្រេចនៅឆ្នាំ ១៨២១។ សតវត្សទី១៩ បានឃើញការប្រឆាំងជាមួយអាមេរិក រួមទាំងសមរភូមិ El Álamo ឆ្នាំ ១៨៣៦ និងការកាន់អំណាចរបស់ប្រធានាធិបតីលីបេរ៉ាល់ Benito Juárez ដែលល្បីដោយការការពារអធិបតេយ្យភាព និងការកែទម្រង់សង្គម។
បដិវត្តន៍ម៉ិកស៊ិកឆ្នាំ ១៩១០ បានផ្លាស់ប្តូរប្រទេសយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ ដោយមានតួអង្គដូចជា Francisco I. Madero, Pancho Villa និង Emiliano Zapata។ បន្ទាប់មក គណបក្ស PRI បានកាន់អំណាចជាប់ៗគ្នាពីឆ្នាំ ១៩២៩ ដល់ឆ្នាំ ២០០០ មុនពេល Vicente Fox ឈ្នះការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ២០០០ ក្លាយជាប្រធានាធិបតីដំបូងគេក្រៅពី PRI។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
សេដ្ឋកិច្ចម៉ិកស៊ិកជាសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេមួយក្នុងតំបន់អាមេរិកឡាទីន ដោយមានវិស័យឧស្សាហកម្ម រ៉ែ ប្រេង ទេសចរណ៍ និងបច្ចេកវិទ្យាគមនាគមន៍។ តាម Wikipedia ក្រុមហ៊ុន América Móvil ដែលមានទីស្នាក់ការនៅទីក្រុងម៉ិកស៊ិក គឺជាប្រតិបត្តិករបណ្តាញចល័តធំជាងគេនៅក្រៅតំបន់អាស៊ី។ ទីក្រុងធុរកិច្ច San Pedro Garza García ក្នុងរដ្ឋ Nuevo León និងផ្សារហ៊ុនម៉ិកស៊ិកជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុសំខាន់។ ទេសចរណ៍មានសារៈសំខាន់ខ្លាំង ជាពិសេសនៅទីក្រុងសណ្ឋាគារ Cancún។
ផ្នែកវប្បធម៌ ម៉ិកស៊ិកល្បីដោយស្នាដៃវិចិត្រករដូចជា Diego Rivera និង Frida Kahlo ព្រមទាំងអ្នកនិពន្ធ Octavio Paz ដែលជាជនជាតិម៉ិកស៊ិកតែម្នាក់គត់ដែលឈ្នះរង្វាន់ Nobel ផ្នែកអក្សរសាស្ត្រ។ អ្នកដឹកនាំខ្សែភាពយន្ត Alfonso Cuarón គឺជាជនជាតិម៉ិកស៊ិកដំបូងគេដែលឈ្នះរង្វាន់ Academy Award ផ្នែកអ្នកដឹកនាំល្អបំផុត។ ម្ហូប mole កីឡាបាល់ទាត់ និងការប្រកួត lucha libre ជាផ្នែកសំខាន់នៃអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ប្រទេសម៉ិកស៊ិកមានសារៈសំខាន់ជាច្រើនផ្នែក។ Claudia Sheinbaum បានក្លាយជាប្រធានាធិបតីស្ត្រីដំបូងគេនៃប្រទេស
អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ
ម៉ិចស៊ីកូយល់ព្រមធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះក្រុមបាល់ទាត់អ៊ីរ៉ង់នៅ World Cup ២០២៦ បន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកបដិសេធ
ប្រធានាធិបតីម៉ិចស៊ីកូ លោកស្រី Claudia Sheinbaum ប្រកាសថា ម៉ិចស៊ីកូនឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះឲ្យក្រុមអ៊ីរ៉ង់ក្នុង World Cup ឆ្នាំ២០២៦ ក្រោយសហរដ្ឋអាមេរិកបដិសេធ ដោយទីតាំងហ្វឹកហាត់នៅ Tijuana ។
សហភាពអឺរ៉ុប និងម៉ិកស៊ិក ចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មពង្រីកថ្មី
នៅថ្ងៃទី២២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ សហភាពអឺរ៉ុប និងម៉ិកស៊ិកបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មដែលបានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាព កាត់បន្ថយពន្ធគយ ពង្រីកលទ្ធភាពទីផ្សារ និងលុបបំបាត់របាំងពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគសេសសល់ភាគច្រើន។
ម៉ិកស៊ិកកាត់បន្ថយឆ្នាំសិក្សា ៤០ ថ្ងៃ ដោយសារកំដៅខ្លាំង និង World Cup
រដ្ឋាភិបាលម៉ិកស៊ិកបានប្រកាសបញ្ចប់ឆ្នាំសិក្សាលឿនជាងគម្រោង ៤០ ថ្ងៃ នៅថ្ងៃទី ៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៦ ដោយសាររលកកម្ដៅក្តៅខ្លាំង និងការត្រៀមធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ World Cup ដែលបណ្តាលឱ្យមានការរិះគន់យ៉ាងខ្លាំងពីឪពុកម្តាយ និងគ្រូបង្រៀន។
BTS បង្ហាញខ្លួននៅវិមានជាតិម៉ិកស៊ិក ទាក់ទាញអ្នកគាំទ្រ ៥ ម៉ឺននាក់
ក្រោយជួបប្រធានាធិបតី Claudia Sheinbaum ក្រុម K-pop BTS បានបង្ហាញខ្លួននៅយ៉រវិមានជាតិ ទាក់ទាញអ្នកគាំទ្រ ៥ ម៉ឺននាក់ក្នុងរយៈពេលតិចជាង ៥ ម៉ោង តាម Al Jazeera និង CNA ។
អភិបាលខេត្ត Sinaloa លាលែងពីតំណែង បន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកចោទប្រកាន់
អភិបាលខេត្ត Sinaloa របស់មិចស៊ិក Rubén Rocha Moya បានលាលែងពីតំណែង ក្រោយសហរដ្ឋអាមេរិកចោទប្រកាន់គាត់ថាបានការពារក្រុមមាបញ្ជា Sinaloa Cartel ដ៏មានឥទ្ធិពល។