KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១ កក្កដា ២០២៦

កងទ័ពរំដោះប្រជាជនចិន

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

កងហាមព័រគោរពរបស់កងទ័ពរំដោះប្រជាជនចិន នៅទីក្រុងប៉េកាំង ក្នុងឆ្នាំ២០០៧ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា កងទ័ពរំដោះប្រជាជន (PLA) គឺជាសាខាយោធារបស់បក្សកុម្មុយនីស្តចិន និងជាកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធសំខាន់នៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។ PLA មានសេវាកម្មចំនួនបួនគឺ កងកម្លាំងជើងគោក កងទ័ពជើងទឹក កងទ័ពអាកាស និងកងកម្លាំងរ៉ុក្កែត និងកងកម្លាំងបន្ថែមចំនួនបួនទៀតគឺ កងកម្លាំងអវកាស កងកម្លាំងសាយប័រ កងកម្លាំងគាំទ្រព័ត៌មាន និងកងកម្លាំងគាំទ្រភស្តុភាររួម។ កងទ័ពនេះស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងទាំងស្រុងរបស់បក្សកុម្មុយនីស្តចិន ហើយដំណើរការក្រោមការដឹកនាំរបស់គណៈកម្មការយោធាកណ្តាល (CMC) ដែលមានប្រធានជាអគ្គមេបញ្ជាការ។

PLA រួមជាមួយកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធប៉ូលីសប្រជាជន (PAP) និងកងជីវពល គឺជារចនាសម្ព័ន្ធប្រដាប់អាវុធទាំងមូលរបស់ប្រទេសចិន។ វាជាកងកម្លាំងយោធាដែលមានចំនួនទាហានសកម្មច្រើនជាងគេនៅលើពិភពលោក ដោយមានប្រមាណ ២ លាននាក់។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

រថក្រោះចម្បាំងសំខាន់ Type 99A របស់កងកម្លាំងជើងគោកនៃ PLA ប្រភព: Wikipedia

យោងទៅតាមវិគីភីឌា កងទ័ព PLA ត្រូវបានរៀបចំជាបញ្ជាការដ្ឋានតំបន់ចំនួនប្រាំ ដែលគ្របដណ្តប់ទឹកដីចិនទាំងមូល រួមមាន បញ្ជាការដ្ឋានភាគខាងកើត ខាងត្បូង ខាងលិច ខាងជើង និងកណ្តាល។ បញ្ជាការដ្ឋាននីមួយៗទទួលខុសត្រូវលើកងកម្លាំងគ្រប់ប្រភេទក្នុងតំបន់របស់ខ្លួន រួមទាំងកងកម្លាំងជើងគោក ជើងទឹក និងអាកាស។ ចំណែកកងកម្លាំងរ៉ុក្កែតមានតួនាទីគ្រប់គ្រងឃ្លាំងមីស៊ីលផ្លោងនិងមីស៊ីលរយៈចម្ងាយឆ្ងាយ ដែលអាចវាយទៅដល់គោលដៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកនិងលើសពីនេះ។

កងទ័ព PLA មានមូលដ្ឋានយោធាជាច្រើននៅពាសពេញប្រទេសចិន និងមានវត្តមានកើនឡើងនៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ កម្លាំងប្រដាប់អាវុធនេះមានតួនាទីសំខាន់ក្នុងការការពារការទាមទារដែនដីរបស់ចិន និងរក្សាស្ថិរភាពក្នុងតំបន់។ ទាហានភាគច្រើនជាទាហានស្ម័គ្រចិត្ត ទោះបីមានប្រព័ន្ធកំណែននៅឡើយក៏ដោយ ហើយពួកគេមកពីគ្រប់តំបន់នៃប្រទេសចិន។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

កងទ័ព PLA ចូលក្រុងប៉េកាំងក្នុងឆ្នាំ១៩៤៩ ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមស៊ីវិលចិន ប្រភព: Wikipedia

តាមការកត់ត្រារបស់វិគីភីឌា កងទ័ពរំដោះប្រជាជនត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃទី១ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩២៧ ក្នុងអំឡុងឧប្បត្តិហេតុណានឆាង ដែលជាការបះបោរប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលគួមីនតាង។ ដំបូងគេស្គាល់ថាជាកងទ័ពក្រហមចិន ក្រោយមកបានក្លាយជាកម្លាំងប្រដាប់អាវុធសំខាន់របស់បក្សកុម្មុយនីស្តចិនក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិលចិននិងសង្គ្រាមចិន-ជប៉ុន (១៩៣៧-១៩៤៥)។ នៅឆ្នាំ១៩៤៩ បន្ទាប់ពីទទួលជ័យជម្នះលើកងទ័ពគួមីនតាង ប្រធានម៉ៅ សេទុង បានប្រកាសបង្កើតសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ហើយ PLA បានក្លាយជាកងទ័ពជាតិផ្លូវការ។

PLA បានចូលរួមក្នុងជម្លោះធំៗជាច្រើន រួមមានសង្គ្រាមកូរ៉េ (១៩៥០-១៩៥៣) សង្គ្រាមព្រំដែនចិន-ឥណ្ឌា (១៩៦២) និងសង្គ្រាមចិន-វៀតណាម (១៩៧៩)។ ចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ កងទ័ពនេះបានផ្តោតលើការធ្វើទំនើបកម្មយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដោយកាត់បន្ថយកម្លាំងទាហាន និងពង្រឹងសមត្ថភាពបច្ចេកវិទ្យា។ នៅឆ្នាំ២០១៥ ប្រធានាធិបតី ស៊ី ជីនពីង បានប្រកាសកាត់បន្ថយទាហាន ៣០០ពាន់នាក់ ព្រមទាំងរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធ PLA ឡើងវិញ ដែលនាំឱ្យមានការបង្កើតកងកម្លាំងរ៉ុក្កែតជាសេវាកម្មឯករាជ្យ និងការបង្កើតបញ្ជាការដ្ឋានតំបន់ទាំងប្រាំ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ថវិកាការពារជាតិរបស់ចិនគឺជាថវិកាធំជាងគេទីពីរនៅលើពិភពលោក បន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយមានចំនួនប្រមាណជាង ២០០ ពាន់លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ។ កំណើនថវិកានេះបានជំរុញការអភិវឌ្ឍឧស្សាហកម្មការពារជាតិក្នុងស្រុក និងការស្រាវជ្រាវបច្ចេកវិទ្យាយោធាទំនើប ដូចជាយន្តហោះចម្បាំងបំបាំង J-20 និងរថក្រោះ Type 99A ជាដើម។ PLA ក៏ដើរតួយ៉ាងសកម្មក្នុងសេដ្ឋកិច្ចចិន តាមរយៈការបណ្តាក់ទុនរដ្ឋ និងកិច្ចសន្យាយោធា។

ខាងវប្បធម៌ PLA ជានិមិត្តរូបនៃមោទនភាពជាតិ និងអំណាចរដ្ឋ។ ការដង្ហែរក្បួនយោធា ពិធីបុណ្យជាតិ និងបទចម្រៀងយោធា គឺជាផ្នែកមួយនៃការផ្សព្វផ្សាយអំណាចទន់របស់បក្សកុម្មុយនីស្តចិន។ ក្រុមភ្លេងយោធាកណ្តាល និងពិធីធំៗដូចជាការដង្ហែរក្បួនថ្ងៃបុណ្យជាតិ បង្ហាញពីវិន័យនិងកម្លាំងរបស់ PLA ។ ក្រៅពីតួនាទីយោធា PLA ក៏ចូលរួមក្នុងប្រតិបត្តិការជួយសង្គ្រោះគ្រោះមហន្តរាយ និងរក្សាស្ថិរភាពក្នុងស្រុកផងដែរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

កងទ័ព PLA នៅលើទីលានក្រហម ក្នុងទីក្រុងមូស្គូ ក្នុងព្រះរាជពិធីដង្ហែរក្បួនថ្ងៃជ័យជម្នះ ថ្ងៃទី៩ ឧសភា ២០២៥ ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន ការធ្វើទំនើបកម្មរបស់ PLA មានឥទ្ធិពលយ៉ាងធំដល់តុល្យភាពអំណាចក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។ យោងតាមវិគីភីឌា កងទ័ពជើងទឹក PLA បានពង្រីកសមត្ថភាពយ៉ាងឆាប់រហ័ស ជាមួយការដាក់ឱ្យបំពាក់នាវាពិឃាតថ្មីៗ នាវាមុជទឹក និងនាវាផ្ទុកយន្តហោះ។ ការប្រកាសដែនសមុទ្រក្នុងតំបន់សមុទ្រចិនខាងត្បូង និងសកម្មភាពយោធាជុំវិញកោះតៃវ៉ាន់ បានបង្កក្តីព្រួយបារម្ភផ្នែកសន្តិសុខសម្រាប់បណ្តាប្រទេសក្នុងតំបន់ រួមទាំងកម្ពុជាផងដែរ។

សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា PLA មានវត្តមានគួរឱ្យកត់សម្គាល់តាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធា ជំនួយហិរញ្ញវត្ថុ និងការធ្វើសមយុទ្ធរួមគ្នា។ ការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវមូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹករាម គឺជាឧទាហរណ៍មួយនៃការពង្រីកឥទ្ធិពលរបស់ចិនក្នុងតំបន់។ ដូច្នេះ ការយល់ដឹងអំពី PLA មិនត្រឹមតែជាការសិក្សាពីកម្លាំងយោធាធំមួយប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជាការយល់ដឹងពីដំណើរការភូមិសាស្ត្រនយោបាយដែលកំពុងជះឥទ្ធិពលផ្ទាល់ដល់កម្ពុជាផងដែរ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ស៊ី សន្យាពង្រឹងយោធាប្រឆាំងពុករលួយ ក្នុងខួប១០៥ឆ្នាំបក្សចិន

នៅក្នុងសុន្ទរកថាខួប១០៥ឆ្នាំគណបក្សកុម្មុយនីស្តចិន លោក ស៊ី ជីងភីង បានសង្កត់ធ្ងន់លើការពង្រឹងយោធា ការប្រឆាំងអំពើពុករលួយ និងការបង្រួបបង្រួមប្រទេសឡើងវិញជាមួយតៃវ៉ាន់។

8 sources · France 24, South China Morning Post, South China Morning Post