ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា លោក នរេន្ទ្រ ម៉ូឌី (Narendra Modi) គឺជានាយករដ្ឋមន្ត្រីទី ១៤ និងបច្ចុប្បន្នរបស់ប្រទេសឥណ្ឌា។ គាត់បានចូលកាន់តំណែងតាំងពីថ្ងៃទី ២៦ ឧសភា ២០១៤ ហើយជានាយករដ្ឋមន្ត្រីដែលបម្រើការយូរជាងគេទី ៣ ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រឥណ្ឌា។ គាត់ក៏ជានាយករដ្ឋមន្ត្រីដែលបម្រើការយូរបំផុតក្រៅពីគណបក្សសមាជជាតិឥណ្ឌា (Indian National Congress) ផងដែរ។ លោកម៉ូឌីជាសមាជិកនៃគណបក្សភារតីយៈ ជនតា (BJP) និងអង្គការរាស្ត្រីយៈ ស្វ័យសេវក សង្ឃ (RSS) ដែលជាអង្គការស្ម័គ្រចិត្តបែបហិណ្ឌូជាតិនិយម។ នៅក្នុងឆាកនយោបាយ លោកត្រូវបានគេស្គាល់ដោយសារសមត្ថភាពដឹកនាំដ៏រឹងមាំ និងគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ៗ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា លោកនរេន្ទ្រ ម៉ូឌី កើតនៅថ្ងៃទី ១៧ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៥០ នៅទីក្រុងវ៉ាដណាហ្គា (Vadnagar) រដ្ឋគូចារ៉ាត (Gujarat) ប្រទេសឥណ្ឌា។ គាត់កើតក្នុងគ្រួសារដែលមានវណ្ណៈសង្គមមធ្យម ហើយបានជួយឪពុកលក់តែនៅស្ថានីយរថភ្លើងក្នុងវ័យកុមារ។ លោកបានចូលរួមជាមួយអង្គការ RSS តាំងពីអាយុ ៨ ឆ្នាំ ហើយក្រោយមកបានក្លាយជាសមាជិកពេញម៉ោង (pracharak) នៅឆ្នាំ ១៩៧១។ គាត់ជាសមាជិកសភាតំណាងរាស្ត្រមណ្ឌលវ៉ារ៉ាណាស៊ី (Varanasi) ហើយត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាអ្នកនយោបាយដែលមានទស្សនៈជាតិនិយមហិណ្ឌូដ៏ខ្លាំងក្លា។ លោកបានរៀបការតាមប្រពៃណីកាលពីវ័យ ១៣ ឆ្នាំ ប៉ុន្តែបានចាកចេញពីភរិយាភ្លាមៗ ហើយរស់នៅបែបព្រាហ្មណ៍យោគី (brahmachari) ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា ការចាប់ផ្តើមអាជីពនយោបាយរបស់លោកម៉ូឌីបានចាក់ឫសនៅក្នុងអង្គការ RSS ហើយក្រោយមកគាត់បានចូលរួមគណបក្ស BJP ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០០១ គាត់ត្រូវបានតែងតាំងជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃរដ្ឋគូចារ៉ាត ដើម្បីជំនួសនាយករដ្ឋមន្ត្រីដែលមានបញ្ហា។ នៅគូចារ៉ាត គាត់បានអនុវត្តគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ចដែលជំរុញឱ្យរដ្ឋមានការរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងទាក់ទាញវិនិយោគឧស្សាហកម្មជាច្រើន។ ទំនប់សាដារ សរ៉ូវ៉ា (Sardar Sarovar Dam) ដែលជាគម្រោងផ្គត់ផ្គង់ទឹកធំមួយ ត្រូវបានពង្រីកកម្ពស់នៅឆ្នាំ ២០០៦ ក្រោមការដឹកនាំរបស់គាត់។

ទោះយ៉ាងណា អំឡុងពេលនោះ រដ្ឋគូចារ៉ាតបានកើតហិង្សាសាសនាដ៏ធំមួយនៅឆ្នាំ ២០០២ ដែលបណ្ដាលឱ្យមនុស្សជាងមួយពាន់នាក់ស្លាប់ ភាគច្រើនជាជនមូស្លីម។ លោកម៉ូឌីត្រូវបានរិះគន់ថាមិនបានទប់ស្កាត់អំពើហិង្សា ហើយអ្នកខ្លះថែមទាំងចោទប្រកាន់ថាគាត់បានលើកទឹកចិត្តទៀតផង។ ប៉ុន្តែ គាត់បានបដិសេធ ហើយក្រោយមកតុលាការបានសម្រេចថាមិនមានភស្តុតាងគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីចោទប្រកាន់គាត់ឡើយ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ព្រឹត្តិការណ៍នេះនៅតែជាចំណុចងងឹតមួយក្នុងអាជីពរបស់គាត់ និងជាប្រធានបទដែលគេជជែកគ្នាយ៉ាងក្ដៅគគុក។

នៅឆ្នាំ ២០១៤ លោកម៉ូឌីបានដឹកនាំ BJP ឱ្យទទួលជ័យជម្នះយ៉ាងភ្លូកទឹកភ្លូកដីនៅក្នុងការបោះឆ្នោតសកល ហើយបានស្បថចូលកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌាជាលើកដំបូងនៅថ្ងៃទី ២៦ ឧសភា ២០១៤។ ក្នុងអាណត្តិដំបូង គាត់បានផ្តួចផ្តើមកម្មវិធី "Make in India" ដើម្បីជំរុញផលិតកម្មក្នុងស្រុក អនុវត្តប្រព័ន្ធពន្ធលើទំនិញ និងសេវាកម្ម (GST) និងធ្វើការដកប្រាក់រូពីខ្នាតធំចេញពីចរាចរណ៍ (Demonetisation) នៅឆ្នាំ ២០១៦។ ទន្ទឹមនឹងនេះ គាត់បានធ្វើសកម្មភាពអន្តរជាតិយ៉ាងសកម្ម ដូចជាការបង្កើតសម្ព័ន្ធថាមពលព្រះអាទិត្យអន្តរជាតិ (ISA) នៅសន្និសីទ COP21 ឆ្នាំ ២០១៥ និងការពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក រុស្ស៊ី និងចិន។

នៅឆ្នាំ ២០១៩ គាត់បានឈ្នះឆ្នោតជាថ្មីដោយសំឡេងភាគច្រើនកាន់តែធំ ហើយបានស្បថចូលកាន់តំណែងជាលើកទី ២ នៅថ្ងៃទី ៣០ ឧសភា ២០១៩។ បន្ទាប់មកនៅឆ្នាំ ២០២៤ ថ្វីបើ BJP មិនទទួលបានសំឡេងភាគច្រើនផ្តាច់មុខ គាត់នៅតែអាចបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចម្រុះ និងស្បថចូលកាន់តំណែងជាលើកទី ៣ នៅថ្ងៃទី ៩ មិថុនា ២០២៤។ ក្នុងអាណត្តិនេះ គាត់បានផ្តោតលើការពង្រឹងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សន្តិសុខជាតិ និងគម្រោងសាសនាដូចជាការសាងសង់ប្រាសាទរាមនៅអយុធ្យា ដែលបានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ២០២០ ក្រោមការត្រួតត្រារបស់គាត់។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា ក្នុងនាមជានាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា លោកនរេន្ទ្រ ម៉ូឌី បានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការពង្រឹងឥទ្ធិពលរបស់ឥណ្ឌានៅក្នុងតំបន់អាស៊ី តាមរយៈគោលនយោបាយ "ឆ្ពោះទៅទិសខាងកើត" (Act East Policy)។ លោកបានចូលរួមកិច្ចប្រជុំអាស៊ាន-ឥណ្ឌា និងបានធ្វើទស្សនកិច្ចទៅកាន់បណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ជាច្រើន ដើម្បីពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌។ សម្រាប់កម្ពុជា ឥណ្ឌាជាដៃគូដ៏សំខាន់ ហើយទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីកាន់តែរីកចម្រើនក្នុងវិស័យពាណិជ្ជកម្ម និងការអភិវឌ្ឍន៍។

ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះ លោកម៉ូឌីបានប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាប្រឈមជាច្រើន ដូចជាការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ដែលគាត់បានប្រកាសវិធានការបិទខ្ទប់ទូទាំងប្រទេសនៅខែមីនា ឆ្នាំ ២០២០។ ទោះបីមានការខាតបង់សេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ និងការរិះគន់ពីការគ្រប់គ្រង ក៏រដ្ឋាភិបាលរបស់គាត់បានដំណើរការយុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំងដ៏ធំ ដែលជួយឱ្យប្រទេសស្តារឡើងវិញបានខ្លះៗ។ លើសពីនេះ គាត់បានបន្តជំរុញគោលនយោបាយ "Digital India" និង "Skill India" ដើម្បីពង្រឹងសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល និងជំនាញពលករ។

បច្ចុប្បន្ននេះ លោកម៉ូឌីនៅតែជាមេដឹកនាំដែលមានប្រជាប្រិយភាពខ្ពស់ ទោះបីមានភាពចម្រូងចម្រាសពីសំណាក់អ្នករិះគន់ក៏ដោយ។ សម្រាប់ប្រជាជនកម្ពុជា ការតាមដានសកម្មភាព និងគោលនយោបាយរបស់លោកម៉ូឌី មានសារៈសំខាន់ ព្រោះឥណ្ឌាជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់ក្នុងតំបន់ ហើយទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ឥណ្ឌាកាន់តែរីកចម្រើនក្នុងវិស័យពាណិជ្ជកម្ម វប្បធម៌ និងការពារជាតិ។