ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា ម៉ូស្គូគឺជារដ្ឋធានីនិងជាទីក្រុងធំបំផុតរបស់ប្រទេសរុស្ស៊ី ស្ថិតនៅលើដងទន្លេម៉ុសវ៉ាក្នុងតំបន់កណ្ដាលនៃប្រទេស។ ទីក្រុងនេះមានប្រជាជនរស់នៅក្នុងដែនកំណត់ទីក្រុងប្រមាណជាង ១៣ លាននាក់ ហើយបើគិតត្រឹមតំបន់ទីក្រុងវិញមានរហូតដល់ ១៩,១ លាននាក់ ព្រមទាំងតំបន់ទីប្រជុំជនមានចំនួនជាង ២១,៥ លាននាក់។ ម៉ូស្គូមានផ្ទៃដីសរុប ២.៥១១ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ប៉ុន្តែតំបន់ទីក្រុងពង្រីករហូតដល់ ៥.៨៩១ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងតំបន់ទីប្រជុំជនធំជាង ២៦.០០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។

ម៉ូស្គូត្រូវបានចាត់ទុកជាទីក្រុងធំជាងគេមួយនៅលើពិភពលោក និងជាទីក្រុងដែលមានប្រជាជនច្រើនបំផុតនៅទ្វីបអឺរ៉ុបទាំងស្រុង។ វាក៏ជាទីក្រុងនិងតំបន់ទីប្រជុំជនដែលមានផ្ទៃដីធំបំផុតនៅលើទ្វីបអឺរ៉ុបផងដែរ។ ក្នុងនាមជាមជ្ឈមណ្ឌលនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងវិទ្យាសាស្ត្ររបស់រុស្ស៊ី ម៉ូស្គូមានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងមិនត្រឹមតែសម្រាប់ប្រទេសប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងសម្រាប់តំបន់អឺរ៉ុបខាងកើតទាំងមូល។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ទីក្រុងម៉ូស្គូស្ថិតនៅភាគកណ្ដាលនៃប្រទេសរុស្ស៊ី តាមបណ្ដោយដងទន្លេម៉ុសវ៉ា។ អាកាសធាតុជាប្រភេទត្រជាក់សើមតំបន់ទ្វីប ដោយមានរដូវក្ដៅស្រាល និងរដូវរងាត្រជាក់ខ្លាំង។ សីតុណ្ហភាពរដូវរងាអាចធ្លាក់ចុះក្រោមដក ២០ អង្សាសេ។ ទីក្រុងព័ទ្ធជុំវិញដោយព្រៃឈើនិងសួនឧទ្យានជាច្រើន ដែលធ្វើឱ្យវាក្លាយជាទីក្រុងបៃតងមួយបើធៀបនឹងទីក្រុងធំៗដទៃទៀត។

បើនិយាយពីប្រជាជន ម៉ូស្គូជាទីក្រុងចម្រុះជាតិសាសន៍ ដោយជនជាតិរុស្ស៊ីភាគច្រើន និងមានជនជាតិភាគតិចជាច្រើនទៀតរួមទាំងជនជាតិតាតា អ៊ុយក្រែន អាមេនី និងអាស៊ែបៃហ្សង់។ ភាសាផ្លូវការគឺភាសារុស្ស៊ី។ សាសនាសំខាន់គឺគ្រិស្តអូស្សូដក់របស់រុស្ស៊ី ប៉ុន្តែក៏មានសាសនាឥស្លាម យូដា និងពុទ្ធសាសនាផងដែរ។ តាមការបង្ហាញរបស់វិគីភីឌា អាយុសង្ឃឹមជាមធ្យមនៅម៉ូស្គូបានធ្លាក់ចុះចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៩ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីបញ្ហាសុខភាពសាធារណៈនាពេលថ្មីៗ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមកំណត់ត្រាប្រវត្តិសាស្ត្រដែលបានចងក្រងក្នុងវិគីភីឌា ទីក្រុងម៉ូស្គូត្រូវបានលើកឡើងជាលើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ ១១៤៧។ វាត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយព្រះអង្គម្ចាស់ Yuri Dolgorukiy ។ នៅសតវត្សរ៍ទី១៣ កងទ័ពម៉ុងហ្គោលបានវាយលុកនិងបំផ្លាញទីក្រុង ក៏ប៉ុន្តែម៉ូស្គូបានកសាងឡើងវិញជាបន្តបន្ទាប់និងបានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃនគរម៉ូស្គូ។ នៅសតវត្សរ៍ទី១៥ ក្រោមការដឹកនាំរបស់ព្រះចៅ Ivan III ម៉ូស្គូបានក្លាយជារាជធានីនៃរដ្ឋរុស្ស៊ីដែលទើបបង្រួបបង្រួម។

ក្នុងឆ្នាំ ១៣៨២ ទីក្រុងត្រូវបានឡោមព័ទ្ធដោយខាន់ Tokhtamysh ដូចបានបង្ហាញក្នុងរូបតូចពីឯកសារសម័យ Ivan the Terrible ។ សតវត្សរ៍ទី១៧ បានស្គាល់ព្រឹត្តិការណ៍ចលាចលនិងការកាន់កាប់ដោយប៉ូឡូញពីឆ្នាំ ១៦១០ ដល់ ១៦១២។ នៅឆ្នាំ ១៨១២ កងទ័ពណាប៉ូឡេអុងបានវាយចូលទីក្រុង បង្កឱ្យមានអគ្គិភ័យដ៏ធំ ប៉ុន្តែមិនអាចទប់យកបានឡើយ។ ក្រោយបដិវត្តន៍រុស្ស៊ីឆ្នាំ ១៩១៧ ម៉ូស្គូបានក្លាយជារាជធានីនៃសហភាពសូវៀតនៅឆ្នាំ ១៩១៨ ហើយបានឆ្លងកាត់ការកសាងយ៉ាងឆាប់រហ័ស រួមមានគម្រោងអគារខ្ពស់ៗរបស់ស្តាលីន។ ក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២ កងទ័ពអាល្លឺម៉ង់បានព្យាយាមវាយយកទីក្រុង តែត្រូវបានបណ្ដេញចេញនៅសមរភូមិម៉ូស្គូឆ្នាំ ១៩៤១-១៩៤២។ បន្ទាប់ពីការដួលរលំនៃសូវៀត ម៉ូស្គូនៅតែជារាជធានីនៃសហព័ន្ធរុស្ស៊ីរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ម៉ូស្គូជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចធំបំផុតរបស់រុស្ស៊ី ដោយមានផលិតផលសរុបក្នុងតំបន់ខ្ពស់បំផុតក្នុងចំណោមតំបន់ទាំងអស់។ ទីក្រុងនេះជាមូលដ្ឋានរបស់ក្រុមហ៊ុនធំៗ និងមូលនិធិវិនិយោគជាច្រើន ព្រមទាំងមានផ្សារមូលប័ត្រម៉ូស្គូ។ មជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិម៉ូស្គូ (Moscow International Business Center) ដែលគេស្គាល់ជាទូទៅថា "ទីក្រុងម៉ូស្គូ" បង្ហាញពីភាពទំនើបនិងកំណើនអគារខ្ពស់ៗក្នុងទីក្រុង។

ខាងវប្បធម៌ ម៉ូស្គូមានកេរដំណែលដ៏សំបូរបែប ដូចជារោងល្ខោន Bolshoi សារមន្ទីរ Pushkin និងថែវសិល្បៈ Tretyakov ។ ទីក្រុងមានសំណង់ជាច្រើនដែលត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ រួមមានវិមានក្រឹមឡាំង ទីលានក្រហម វត្ត Novodevichy និងវិហារជាច្រើនទៀត។ ប្រព័ន្ធរថភ្លើងក្រោមដីក្រុងម៉ូស្គូ ដែលល្បីដោយសារស្ថានីយប្រណីតនិងសិល្បៈដ៏ស្រស់ស្អាត ក៏ជាផ្នែកមួយនៃវប្បធម៌ទីក្រុងដែរ។ សួនច្បារដូចជា Gorky Park និង VDNKh ក៏ជាកន្លែងកម្សាន្តដ៏ពេញនិយមសម្រាប់អ្នករស់នៅនិងភ្ញៀវទេសចរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ទីក្រុងម៉ូស្គូបានធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះនៃព្រឹត្តិការណ៍ FIFA World Cup ឆ្នាំ ២០១៨ ដែលការប្រកួតវគ្គផ្តាច់ព្រាត់បានប្រព្រឹត្តទៅនៅពហុកីឡដ្ឋាន Luzhniki ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះបាននាំឱ្យមានការវិនិយោគធំៗលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធកីឡា និងដឹកជញ្ជូន។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ម៉ូស្គូបានពង្រឹងប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូនសាធារណៈរបស់ខ្លួន ដោយមានរថយន្តក្រុងអគ្គិសនីជាង ៥០០ គ្រឿងដំណើរការ ដែលធ្វើឱ្យវាមានកងយានរថយន្តក្រុងអគ្គិសនីធំបំផុតនៅអឺរ៉ុប។ លើសពីនេះ ទីក្រុងក៏មានកម្មវិធីជួលរថយន្ត (carsharing) ដែលមានរថយន្តជាង ៣០.០០០ គ្រឿង ច្រើនជាងគេក្នុងពិភពលោកផងដែរ។

ក្នុងនាមជារដ្ឋធានីនៃប្រទេសរុស្ស៊ី ម៉ូស្គូនៅតែជាមជ្ឈមណ្ឌលនយោបាយនិងសេដ្ឋកិច្ចដែលមានឥទ្ធិពលលើព្រឹត្តិការណ៍ក្នុងតំបន់និងពិភពលោក។ ការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យា និងការរក្សាតុល្យភាពរវាងប្រពៃណីនិងទំនើបកម្ម ធ្វើឱ្យទីក្រុងនេះក្លាយជាប្រធានបទគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា ដែលភាគច្រើនចង់ស្វែងយល់ពីឥទ្ធិពលនៃប្រទេសមហាអំណាចមួយនេះ។