ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ទម្ងន់បើកចំហ (Open weights) គឺជាប៉ារ៉ាម៉ែត្រដែលបានរៀនរួច នៃម៉ូដែល AI ដែលបានទទួលការបណ្តុះបណ្តាល ហើយត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈ ដោយសំខាន់គឺទម្ងន់ (weights) និងលំអៀង (biases) របស់ម៉ូដែល។ តាមវិគីភីឌា ការបោះផ្សាយតម្លៃទាំងនេះជាសាធារណៈ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកដទៃទាញយក និងប្រើប្រាស់ម៉ូដែលនោះបាន ប៉ុន្តែការអនុញ្ញាតឱ្យកែសម្រួល បន្តហ្វឹកហាត់បន្ថែម ឬចែកចាយឡើងវិញ គឺអាស្រ័យលើអាជ្ញាបណ្ណ (license) នៃម៉ូដែលនោះ។

ពាក្យ "ទម្ងន់បើកចំហ" ត្រូវបានគេប្រើជាទូទៅចំពោះម៉ូដែលភាសាធំ (large language models) ម៉ូដែល diffusion និង AI បង្កើត (generative AI) ផ្សេងទៀត។ តាមវិគីភីឌា គោលគំនិតនេះត្រូវបានប្រៀបធៀបផ្ទុយពី AI ប្រភពបើក (open-source artificial intelligence) ដែលពិចារណាលើការផ្សព្វផ្សាយមិនត្រឹមតែប៉ារ៉ាម៉ែត្រប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែរួមទាំងកូដប្រភព ទិន្នន័យបណ្តុះបណ្តាល លទ្ធផលវាយតម្លៃ ចំណុចត្រួតពិនិត្យកម្រិតកណ្តាល និងឯកសារបច្ចេកទេសផងដែរ។ ដូច្នេះ ការមានទម្ងន់បើកចំហ មិនស្មើនឹងការមាន AI ប្រភពបើកពេញលេញនោះទេ។

លក្ខណៈបច្ចេកទេស និងគោលគំនិត

នៅក្នុងបណ្តាញសរសៃប្រសាទសិប្បនិម្មិត (artificial neural network) ទម្ងន់ គឺជាតម្លៃជាលេខ ដែលកំណត់ថាតើធាតុចូល (inputs) រួមចំណែកដល់ការគណនារបស់បណ្តាញនោះខ្លាំងប៉ុណ្ណា។ តាមវិគីភីឌា ប៉ារ៉ាម៉ែត្រដែលបានរៀនរួចនៃម៉ូដែល AI ដែលបានទទួលការបណ្តុះបណ្តាល គឺសំខាន់គឺទម្ងន់ និងលំអៀង។ តម្លៃទាំងនេះត្រូវបានកំណត់ឡើងកំឡុងពេលបណ្តុះបណ្តាលម៉ូដែល ហើយការផ្សព្វផ្សាយវាជាសាធារណៈ គឺជាលក្ខខណ្ឌដែលធ្វើឱ្យអ្នកដទៃអាចទាញយកម៉ូដែលទៅប្រើប្រាស់ដោយខ្លួនឯងបាន។

ចំណុចសំខាន់មួយទៀត គឺថាការបោះផ្សាយតម្លៃលេខទាំងនេះ មិនដូចគ្នាទៅនឹងការផ្សព្វផ្សាយគ្រប់ធាតុនៃដំណើរការបណ្តុះបណ្តាលនោះទេ។ តាមវិគីភីឌា ម៉ូដែលដែលផ្សព្វផ្សាយទម្ងន់ អាចត្រូវបានគេទាញយក និងប្រើប្រាស់ ប៉ុន្តែសិទ្ធិក្នុងការកែសម្រួល ការបន្តហ្វឹកហាត់បន្ថែម (fine-tune) ឬការចែកចាយឡើងវិញ ត្រូវអាស្រ័យលើលក្ខខណ្ឌអាជ្ញាបណ្ណជាក់លាក់។ ដូច្នេះ អត្ថន័យនៃពាក្យ "ទម្ងន់បើកចំហ" ផ្តោតលើប៉ារ៉ាម៉ែត្រដែលបានរៀនរួច ជាជាងផ្តោតលើឯកសារ និងទិន្នន័យទាំងមូលនៃគម្រោង AI។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

តាមវិគីភីឌា ពាក្យ "ទម្ងន់បើកចំហ" ត្រូវបានគេប្រើជាទូទៅចំពោះម៉ូដែលភាសាធំ ម៉ូដែល diffusion និង AI បង្កើតផ្សេងទៀត ដែលបង្ហាញថាគោលគំនិតនេះជាប់ពាក់ព័ន្ធយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយយុគសម័យនៃ AI បង្កើត។

ការបែងចែករវាងទម្ងន់បើកចំហ និង AI ប្រភពបើក គឺជាចំណុចស្នូលដែលវិគីភីឌាលើកឡើង។ តាមវិគីភីឌា ការផ្សព្វផ្សាយទម្ងន់តែឯង មិនរួមបញ្ចូលកូដប្រភព ទិន្នន័យបណ្តុះបណ្តាល លទ្ធផលវាយតម្លៃ ចំណុចត្រួតពិនិត្យកម្រិតកណ្តាល ឬឯកសារបច្ចេកទេសនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ AI ប្រភពបើក ពិចារណាលើការផ្សព្វផ្សាយធាតុទាំងអស់នោះជាសាធារណៈ។ ហេតុនេះ ម៉ូដែលដែលមានទម្ងន់បើកចំហ មិនចាំបាច់ជា AI ប្រភពបើកនោះទេ។

អាជ្ញាបណ្ណ និងសិទ្ធិប្រើប្រាស់

តាមវិគីភីឌា សិទ្ធិក្នុងការកែសម្រួល ការបន្តហ្វឹកហាត់ ឬការចែកចាយឡើងវិញនូវម៉ូដែលដែលមានទម្ងន់បើកចំហ គឺអាស្រ័យលើអាជ្ញាបណ្ណរបស់ម៉ូដែលនោះ។ មានន័យថា ម៉ូដែលទាំងអស់ដែលផ្សព្វផ្សាយទម្ងន់ជាសាធារណៈ មិនចាំបាច់ផ្តល់សិទ្ធិដូចគ្នាទេ។

វិគីភីឌាពន្យល់ថា ការបោះផ្សាយទម្ងន់ ផ្តល់លទ្ធភាពឱ្យអ្នកដទៃទាញយក និងប្រើប្រាស់ម៉ូដែល ប៉ុន្តែវាខុសគ្នាពី AI ប្រភពបើក ដែលរួមបញ្ចូលធាតុបន្ថែមជាច្រើន ដូចជាកូដប្រភព ទិន្នន័យបណ្តុះបណ្តាល និងឯកសារបច្ចេកទេស។ ការបែងចែកនេះគឺជាមូលដ្ឋាននៃការប្រៀបធៀបរវាងពាក្យទាំងពីរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ពាក្យ "ទម្ងន់បើកចំហ" ត្រូវបានគេប្រើជាទូទៅចំពោះម៉ូដែលភាសាធំ ម៉ូដែល diffusion និង AI បង្កើតផ្សេងទៀត ដែលសុទ្ធតែជាប្រភេទ AI កំពុងទទួលការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងទូលំទូលាយ។ តាមវិគីភីឌា ការបោះផ្សាយទម្ងន់ និងលំអៀងជាសាធារណៈ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកដទៃទាញយក និងប្រើប្រាស់ម៉ូដែល ខណៈដែលសិទ្ធិបន្ថែម ដូចជាការកែសម្រួល ការបន្តហ្វឹកហាត់ និងការចែកចាយឡើងវិញ អាស្រ័យលើអាជ្ញាបណ្ណ។

សម្រាប់អ្នកអភិវឌ្ឍន៍ អ្នកស្រាវជ្រាវ និងអាជីវកម្ម រួមទាំងនៅកម្ពុជា ការយល់ដឹងពីភាពខុសគ្នារវាងទម្ងន់បើកចំហ និង AI ប្រភពបើក មានសារៈសំខាន់ ព្រោះវាកំណត់ថាតើពួកគេអាចទាញយក ប្រើប្រាស់ កែសម្រួល បន្តហ្វឹកហាត់ ឬចែកចាយឡើងវិញនូវម៉ូដែលមួយបានឬអត់។ តាមវិគីភីឌា សិទ្ធិទាំងនេះអាស្រ័យលើលក្ខខណ្ឌអាជ្ញាបណ្ណ ដែលធ្វើឱ្យអាជ្ញាបណ្ណក្លាយជាកត្តាសំខាន់សម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ម៉ូដែលទម្ងន់បើកចំហ។

ក្នុងបរិបទនៃការជជែកអំពីភាពបើកចំហនៃ AI ការបែងចែករវាងទម្ងន់បើកចំហ និង AI ប្រភពបើក គឺជាក្របខណ្ឌគំនិតដែលជួយពន្យល់ថា តើធាតុអ្វីខ្លះនៃម៉ូដែលមួយត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈ និងធាតុអ្វីខ្លះនៅតែមិនត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយ។ ចំណេះដឹងនេះជួយឱ្យអ្នកតាមដានព័ត៌មាន AI អាចវាយតម្លៃការអះអាងអំពីភាពបើកចំហរបស់ម៉ូដែលនានាបានកាន់តែច្បាស់។