ប្រធានបទ Topic
អូរស្មាច់
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា អូរស្មាច់គឺជាទីក្រុងតូចមួយរបស់កម្ពុជា ដែលស្ថិតនៅតាមព្រំដែនថៃ ក្នុងក្រុងសំរោង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ និងស្ថិតនៅភាគខាងជើងនៃទីក្រុងសំរោង។ វិគីភីឌាបានរៀបរាប់ថា តំបន់នេះធ្លាប់មានភាពគ្រោះថ្នាក់ ដោយសារការប្រយុទ្ធមិនទៀងទាត់រហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៩៩ ពីព្រោះកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមចុងក្រោយ នៅតែគ្រប់គ្រងតំបន់អន្លង់វែងនៅក្បែរនោះ។
នៅឆ្នាំ ២០០៣ ច្រកឆ្លងដែនអន្តរជាតិមួយត្រូវបានបើកដំណើរការ រវាងអូរស្មាច់ និងទីប្រជុំជនចងចម (Chong Chom) ដែលនៅជាប់គ្នា ក្នុងខេត្តសុរិន្ទ ប្រទេសថៃ។ យោងតាមប្រភពដដែល បន្ទាប់ពីការបើកច្រកនេះ កាស៊ីណូមួយជួរបានលេចឡើងនៅចន្លោះបញ្ជរត្រួតពិនិត្យលិខិតឆ្លងដែនកម្ពុជា និងថៃ ដែលអាចឱ្យពលរដ្ឋថៃលេងល្បែងស៊ីសងនៅកម្ពុជាដោយមិនចាំបាច់ឆ្លងកាត់អន្តោប្រវេសន៍កម្ពុជាឡើយ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
វិគីភីឌាបានរៀបរាប់ថា អូរស្មាច់ស្ថិតនៅចំណុចខាងជើងបំផុតនៃផ្លូវលេខ ៦៨ ដែលបែកចេញពីផ្លូវជាតិលេខ ៦ នៅត្រង់ក្រវាញ (Kravanh) ក្នុងខេត្តសៀមរាប។ តំបន់នេះមានទីតាំងនៅជាប់នឹងទីប្រជុំជនចងចម ក្នុងខេត្តសុរិន្ទ ប្រទេសថៃ ហើយច្រកឆ្លងដែនអន្តរជាតិបានតភ្ជាប់ទីក្រុងទាំងពីរនេះ។ ប្រភពដដែលមិនបានបង្ហាញចំនួនប្រជាជនជាក់លាក់សម្រាប់អូរស្មាច់ទេ ប៉ុន្តែបានពិពណ៌នាថាវាជាទីក្រុងតូចមួយនៅក្នុងក្រុងសំរោង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
យោងតាមវិគីភីឌា មុនឆ្នាំ ១៩៩៩ តំបន់អូរស្មាច់មានការប្រយុទ្ធគ្នាជាបន្តបន្ទាប់ម្តងម្កាល ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាមិនមានសុវត្ថិភាព ដោយសារកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមដែលនៅសេសសល់ចុងក្រោយ បានគ្រប់គ្រងតំបន់អន្លង់វែងដែលនៅក្បែរនោះ។ ស្ថានភាពនេះបានធ្វើឱ្យតំបន់ព្រំដែននេះស្ថិតក្នុងភាពតានតឹង រហូតដល់កងកម្លាំងខ្មែរក្រហមបាត់បង់ការគ្រប់គ្រងលើតំបន់នៅជិតនោះ។
នៅឆ្នាំ ២០០៣ តាមការរៀបរាប់របស់វិគីភីឌា ច្រកឆ្លងដែនអន្តរជាតិមួយត្រូវបានបើកដំណើរការ រវាងអូរស្មាច់ និងទីប្រជុំជនចងចម ក្នុងខេត្តសុរិន្ទ ប្រទេសថៃ។ ការបើកច្រកនេះបានអនុញ្ញាតឱ្យមានចលនារបស់អ្នកដំណើររវាងប្រទេសទាំងពីរ ហើយបានក្លាយជាចំណុចច្រកឆ្លងដែនផ្លូវការសម្រាប់តំបន់នេះ។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
វិគីភីឌាបានរាយការណ៍ថា បន្ទាប់ពីការបើកច្រកឆ្លងដែន បានមានការបើកដំណើរការកាស៊ីណូមួយជួរ នៅចន្លោះបញ្ជរត្រួតពិនិត្យលិខិតឆ្លងដែនកម្ពុជា និងបញ្ជរត្រួតពិនិត្យលិខិតឆ្លងដែនថៃ។ កាស៊ីណូទាំងនេះអនុញ្ញាតឱ្យពលរដ្ឋថៃលេងល្បែងស៊ីសងនៅកម្ពុជា ដោយមិនចាំបាច់ឆ្លងកាត់ប្រព័ន្ធអន្តោប្រវេសន៍កម្ពុជាឡើយ។ យោងតាមប្រភពដដែល ល្បែងស៊ីសងគឺខុសច្បាប់នៅប្រទេសថៃ រីឯនៅកម្ពុជាវិញ ការលេងល្បែងស៊ីសងមានភាពស្របច្បាប់សម្រាប់តែអ្នកកាន់លិខិតឆ្លងដែនបរទេសប៉ុណ្ណោះ។ ដូច្នេះ តំបន់កាស៊ីណូនៅអូរស្មាច់បានក្លាយជាកន្លែងទាក់ទាញសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរថៃដែលចង់ចូលរួមល្បែងកាស៊ីណូ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ដោយសារតួនាទីជាច្រកឆ្លងដែនអន្តរជាតិ និងជាតំបន់មានកាស៊ីណូ អូរស្មាច់អាចលេចឡើងក្នុងរបាយការណ៍អំពីការធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ព្រំដែន ទេសចរណ៍ និងការអភិវឌ្ឍនៅខេត្តឧត្តរមានជ័យ។ តាមការរៀបរាប់របស់វិគីភីឌា ចំណុចពិសេសនៃច្រកនេះគឺភ្ញៀវទេសចរថៃអាចចូលទៅកាស៊ីណូដោយមិនចាំបាច់បំពេញបែបបទអន្តោប្រវេសន៍កម្ពុជា ដែលជាយន្តការអាចជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងគោលនយោបាយល្បែងស៊ីសង និងការគ្រប់គ្រងព្រំដែន។ អ្នកអានខ្មែរ ជាពិសេសអ្នកដែលរស់នៅឬធ្វើដំណើរទៅខេត្តឧត្តរមានជ័យ អាចតាមដានដំណឹងទាក់ទងនឹងការផ្លាស់ប្តូរនៅច្រកនេះ។