ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា កីឡាលោតឈើឆ្កាង (Pole vault) គឺជាវិញ្ញាសាមួយក្នុងកីឡាតាមបណ្តោយផ្លូវ (Track and field) ដែលអត្តពលិកត្រូវប្រើឈើវែងនិងអាចបត់បែនបាន ដើម្បីលោតឆ្លងរបារដាក់នៅកម្ពស់ជាក់លាក់មួយ ។ ឈើឆ្កាងទំនើបជាធម្មតាផលិតពីសរសៃកញ្ចក់ (fiberglass) ឬសរសៃកាបូន (carbon fiber) ហើយមានលក្ខណៈអាចបត់បែនបានខ្លាំង ដែលជួយផ្ទេរថាមពលពីការរត់របស់អត្តពលិកទៅជាកម្លាំងរុញឡើងលើ ។ កីឡានេះមានដើមកំណើតពីសម័យបុរាណ ដោយប្រជាជនអេហ្ស៊ីប ក្រិក និងអៀរឡង់បុរាណធ្លាប់អនុវត្ត ប៉ុន្តែទម្រង់ជាការប្រកួតដែលវាស់កម្ពស់ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយគ្រូជនជាតិអាល្លឺម៉ង់ Johann Christoph Friedrich GutsMuths នៅទសវត្សរ៍ ១៧៩០ ។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក កីឡាលោតឈើឆ្កាងបានក្លាយជាវិញ្ញាសាផ្លូវការក្នុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិក ដោយបុរសចាប់ផ្តើមប្រកួតតាំងពីឆ្នាំ ១៨៩៦ និងស្ត្រីតាំងពីឆ្នាំ ២០០០ ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

កីឡាលោតឈើឆ្កាងមានប្រជាប្រិយភាពនៅទូទាំងពិភពលោក ប៉ុន្តែឃើញមានការអភិវឌ្ឍខ្លាំងនៅក្នុងប្រទេសដែលមានមូលដ្ឋានរឹងមាំលើកីឡាតាមបណ្តោយផ្លូវ ដូចជា សហរដ្ឋអាមេរិក ចក្រភពអង់គ្លេស រុស្ស៊ី និងបណ្តាប្រទេសនៅអឺរ៉ុប ។ អត្តពលិកដែលចូលរួមក្នុងវិញ្ញាសានេះត្រូវការសមត្ថភាពខ្ពស់ទាំងផ្នែកកាយសម្បទា ល្បឿន និងភាពបត់បែន ហើយជារឿយៗពួកគេមានកម្ពស់ខ្ពស់ និងមានកម្លាំងដៃជើងល្អ ។ យោងតាមវិគីភីឌា ក្នុងចំណោមអត្តពលិកប្រវត្តិសាស្ត្រដំបូងគេ គឺលោក Robert Musgrave នៃ Keswick (១៨៤១-១៩០១) ដែលជាមនុស្សដំបូងដែលអាចលោតឆ្លងកម្ពស់ ១០ ហ្វីត (ប្រហែល ៣,០៥ ម៉ែត្រ) ។ ក្រៅពីនេះ លោក Walter R. Dray ក៏ជាអ្នកកាន់កំណត់ត្រាពិភពលោកក្នុងឆ្នាំ ១៩០៨ ដោយលោតបាន ១២ ហ្វីត ៩ អ៊ីញកន្លះ (ប្រហែល ៣,៩០ ម៉ែត្រ) ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ការលោតដោយប្រើឈើមានដើមកំណើតតាំងពីសម័យបុរាណកាល ដែលត្រូវបានកត់ត្រាដោយជនជាតិអេហ្ស៊ីបបុរាណ ក្រិកបុរាណ និងប្រជាជនអៀរឡង់បុរាណ ។ យោងតាមវិគីភីឌា ការប្រកួតកីឡាលោតឈើឆ្កាងដែលមានការវាស់ស្ទង់កម្ពស់ជាលក្ខណៈផ្លូវការ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយគ្រូជនជាតិអាល្លឺម៉ង់ឈ្មោះ Johann Christoph Friedrich GutsMuths នៅទសវត្សរ៍ ១៧៩០ ។ នៅសតវត្សរ៍ទី ១៩ កីឡានេះបានរីករាលដាលនៅក្នុងចំណោមស្ថាប័នអប់រំនានានៅអឺរ៉ុប និងសហរដ្ឋអាមេរិក ។ រូបថតពីទសវត្សរ៍ ១៨៩០ បង្ហាញអំពីការប្រកួតលោតឈើឆ្កាងនៅសាលាទ័ពជើងទឹកសហរដ្ឋអាមេរិក (United States Naval Academy) ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការពេញនិយមនៃកីឡានេះនាពេលនោះ ។ ការវិវត្តដ៏សំខាន់មួយគឺការផ្លាស់ប្តូរសម្ភារៈឈើឆ្កាង ពីឈើធម្មតាមកជាសរសៃកញ្ចក់ និងសរសៃកាបូន ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអត្តពលិកលោតបានកម្ពស់កាន់តែខ្ពស់ ។ យោងតាមវិគីភីឌា កីឡាលោតឈើឆ្កាងបុរសបានក្លាយជាវិញ្ញាសាផ្លូវការក្នុងកីឡាអូឡាំពិកចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៩៦ ហើយស្ត្រីត្រូវបានបញ្ចូលនៅឆ្នាំ ២០០០ ដែលជាការពង្រីកវិសាលភាពនៃកីឡានេះយ៉ាងសំខាន់ ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចនៃកីឡាលោតឈើឆ្កាង ទាក់ទងនឹងថ្លៃដើមនៃឧបករណ៍ ដោយសារឈើឆ្កាងស្តង់ដារធ្វើពីសរសៃកញ្ចក់ ឬសរសៃកាបូនមានតម្លៃខ្ពស់ ហើយត្រូវការការថែទាំពិសេស ។ លើសពីនេះ ការប្រកួតត្រូវការទីលានដែលមានរណ្តៅទ្រនាប់ និងឧបករណ៍សុវត្ថិភាព ដែលធ្វើឱ្យវាពិបាកសម្រាប់ប្រទេសដែលមានធនធានមានកម្រិតក្នុងការអភិវឌ្ឍកីឡានេះ ។ ដូច្នេះហើយ កីឡាលោតឈើឆ្កាងច្រើនតែមានវត្តមាននៅក្នុងប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ និងស្ថាប័នដែលមានការឧបត្ថម្ភគ្រប់គ្រាន់ ។ ផ្នែកវប្បធម៌ កីឡាលោតឈើឆ្កាងបានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃការយកឈ្នះលើកម្លាំងទាញរបស់ផែនដី ហើយជាព្រឹត្តិការណ៍ដែលទាក់ទាញទស្សនិកជនក្នុងការប្រកួតធំៗដូចជា អូឡាំពិក និងជើងឯកពិភពលោក ។ យោងតាមវិគីភីឌា កីឡានេះក៏បានបំផុសឱ្យមានការបង្កើតស្នាដៃសិល្បៈដូចជាគំនូររបស់ Raffaello Ducceschi ដែលជាអតីតអត្តពលិកផ្ទាល់ ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ការប្រកួតកីឡាលោតឈើឆ្កាងនៅតែជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏ពេញនិយមនាពេលបច្ចុប្បន្ន ជាពិសេសនៅក្នុងការប្រកួតអន្តរជាតិសំខាន់ៗ ។ យោងតាមវិគីភីឌា ការបញ្ចូលវិញ្ញាសាស្ត្រីនៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកឆ្នាំ ២០០០ បានជំរុញឱ្យមានការអភិវឌ្ឍយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃកម្រិតកីឡាស្ត្រី ដែលឥឡូវនេះអត្តពលិកស្ត្រីអាចលោតបានកម្ពស់ប្រកួតប្រជែងជាមួយបុរសក្នុងកម្រិតដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ ។ តាមរយៈការច្នៃប្រឌិតឈើឆ្កាងថ្មីៗ កំណត់ត្រាពិភពលោកនៅតែបន្តកើនឡើង ហើយកីឡានេះទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ពីសាធារណជនតាមរយៈប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គម និងទូរទស្សន៍ ។ អត្តពលិកសម័យថ្មីដូចជា Allison Stokke (រូបភាព) បានបង្ហាញថា កីឡាលោតឈើឆ្កាងកំពុងទាក់ទាញមនុស្សជំនាន់ថ្មី ដោយមានការគាំទ្រពីបណ្តាញសង្គមនានា ។ សម្រាប់អ្នកតាមដាននៅកម្ពុជា ការស្វែងយល់អំពីកីឡាលំដាប់ពិភពលោកដូចជាកីឡាលោតឈើឆ្កាង អាចផ្តល់នូវទស្សនវិស័យថ្មីៗអំពីការអភិវឌ្ឍកីឡា និងកាយវប្បកម្មជាសកល ។