ប្រធានបទ Topic
ខេត្តព្រះសីហនុ
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ខេត្តព្រះសីហនុ គឺជាខេត្តមួយស្ថិតនៅប៉ែកនិរតីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា តាមបណ្តោយឈូងសមុទ្រថៃ។ វាមានសារៈសំខាន់ខាងសេដ្ឋកិច្ច ដោយសារតែមានកំពង់ផែទឹកជ្រៅធំជាងគេនៅកម្ពុជា និងជាគោលដៅទេសចរណ៍ឆ្នេរដ៏ពេញនិយមបំផុត។ ទីរួមខេត្តគឺ ក្រុងព្រះសីហនុ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថា «ក្រុងព្រះសីហនុ»។ តាមជំរឿនចុងក្រោយក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ ខេត្តនេះមានប្រជាជនចំនួន ៣១០០៧២ នាក់ ដោយធ្វើឱ្យវាក្លាយជាខេត្តដែលមានកំណើនប្រជាជនលឿនបំផុតមួយនៅកម្ពុជា ដោយសារលំហូរចូលនៃការវិនិយោគនិងពលករ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
យោងតាម Wikipedia ខេត្តព្រះសីហនុ មានផ្ទៃដីសរុប ២០៦៩ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ វាមានព្រំប្រទល់ជាប់ខេត្តកោះកុងនៅខាងជើង ខេត្តកំពតនៅខាងកើត និងសមុទ្រថៃនៅខាងលិចនិងខាងត្បូង។ លក្ខណៈភូមិសាស្ត្រល្បីៗរួមមានឆ្នេរខ្សាច់ពណ៌សវែងអន្លាយ កោះតូចធំជាច្រើនដូចជា កោះរ៉ុង កោះរ៉ុងសន្លឹម កោះតាង ដែលជាគោលដៅទេសចរណ៍សម្រាប់ការមុជទឹកនិងសម្រាកលំហែកាយ។ ឧទ្យានជាតិរាម ជាតំបន់អភិរក្សជីវចម្រុះដែលមានព្រៃកោងកាង និងសត្វស្លាបជាង ១៥០ ប្រភេទ។ អាកាសធាតុគឺប្រភេទត្រូពិចមូសុង មានរដូវវស្សាចាប់ពីខែឧសភាដល់ខែតុលា និងរដូវប្រាំងពីខែវិច្ឆិកាដល់ខែមេសា។
ប្រជាជនភាគច្រើនជាជនជាតិខ្មែរ ប៉ុន្តែដោយសារការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច មានជនបរទេសមកពីចិន វៀតណាម និងថៃ មករស់នៅនិងធ្វើការយ៉ាងច្រើន ជាពិសេសនៅតាមតំបន់កាស៊ីណូ និងរោងចក្រ។ ភាសាផ្លូវការគឺភាសាខ្មែរ ប៉ុន្តែភាសាចិនក៏ត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងជីវភាពពាណិជ្ជកម្មប្រចាំថ្ងៃ។ ការកើនឡើងនៃអគារខ្ពស់ៗ និងការរីករាលដាលនៃសង្កាត់ថ្មី បានធ្វើឱ្យខេត្តនេះក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលនគរូបនីយកម្ម។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
យោងតាម Wikipedia តំបន់ដែលជាខេត្តព្រះសីហនុសព្វថ្ងៃ ធ្លាប់ជាផ្នែកមួយនៃខេត្តកំពត ហើយមានមនុស្សរស់នៅតិចតួច ដោយសារភូមិសាស្ត្រជាព្រៃរបោះនិងភ្នំកោងកាង។ ក្រោយពីប្រទេសកម្ពុជាទទួលបានឯករាជ្យពីបារាំងនៅឆ្នាំ ១៩៥៣ ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ បានសម្រេចព្រះទ័យជ្រើសរើសទីតាំងនេះសម្រាប់កសាងកំពង់ផែទឹកជ្រៅថ្មី ដើម្បីកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើកំពង់ផែវៀតណាម ដែលកាលនោះស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំងនៅឥណ្ឌូចិន។ ការស្ថាបនាកំពង់ផែ និងទីក្រុងបានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ១៩៥៥ ដោយមានជំនួយហិរញ្ញវត្ថុ និងវិស្វកម្មពីរដ្ឋាភិបាលបារាំង។ ទីក្រុងនិងកំពង់ផែនេះដើមឡើយត្រូវបានហៅថា «កំពង់សោម»។
ក្នុងអំឡុងសម័យសង្គមរាស្ត្រនិយម (១៩៥៥-១៩៧០) ក្រុងនេះត្រូវបានអភិវឌ្ឍជារមណីយដ្ឋានឆ្នេរ និងកំពង់ផែពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិដ៏សំខាន់។ ក្រោយរលំរបបខ្មែរក្រហមនៅឆ្នាំ ១៩៧៩ ទីក្រុងបានទទួលរងការខូចខាតយ៉ាងខ្លាំង តែត្រូវបានស្តារឡើងវិញបន្តិចម្តងៗក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ និង ១៩៩០ ដោយមានជំនួយពីវៀតណាម និងសហភាពសូវៀត។
នៅឆ្នាំ ២០០៨ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានចេញអនុក្រឹត្យប្តូរឈ្មោះខេត្តពី «ខេត្តកំពង់សោម» ទៅជា «ខេត្តព្រះសីហនុ» ដើម្បីជាកិត្តិយសដល់អតីតព្រះមហាក្សត្រដែលបានដឹកនាំការបង្កើតកំពង់ផែ។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ខេត្តនេះមានការរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ជាពិសេសក្នុងវិស័យសំណង់ កាស៊ីណូ និងទេសចរណ៍ ដោយទាក់ទាញវិនិយោគិនមកពីទូទាំងពិភពលោក ជាពិសេសពីប្រទេសចិន។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
យោងតាម Wikipedia សេដ្ឋកិច្ចខេត្តព្រះសីហនុពឹងផ្អែកលើវិស័យសំខាន់ៗដូចជា កំពង់ផែ ទេសចរណ៍ កាស៊ីណូ ឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ និងនេសាទ។ កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ គឺជាកំពង់ផែអន្តរជាតិតែមួយគត់របស់កម្ពុជាដែលអាចផ្ទុកកប៉ាល់ធំៗ និងដើរតួនាទីស្នូលក្នុងការនាំចេញសំលៀកបំពាក់ ស្បែកជើង អង្ករ និងផលិតផលកសិកម្មផ្សេងទៀត។ ឆ្នេរសមុទ្រល្បីៗដូចជា ឆ្នេរអូរឈើទាល ឆ្នេរសុខា ឆ្នេរឯករាជ្យ និងឆ្នេរសូកូឡា ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរជាតិនិងអន្តរជាតិរាប់លាននាក់ក្នុងមួយឆ្នាំ (រហូតមុនការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ-១៩)។ វិស័យកាស៊ីណូបានរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំងចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៥ ដោយជំរុញឱ្យមានការសាងសង់អគារខ្ពស់ៗនិងសណ្ឋាគារប្រណីតជាច្រើន។
ផ្នែកវប្បធម៌ ខេត្តព្រះសីហនុមានលក្ខណៈចម្រុះដោយសារវត្តមានជនបរទេស ប៉ុន្តែទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរនៅតែមានឥទ្ធិពលខ្លាំង។ ព្រឹត្តិការណ៍ប្រចាំឆ្នាំដូចជា ពិធីបុណ្យសមុទ្រ និងពិធីបុណ្យចម្រុះ បានប្រារព្ធឡើងដើម្បីលើកកម្ពស់វិស័យទេសចរណ៍ និងអភិរក្សសម្បត្តិវប្បធម៌មាត់សមុទ្រ។ ម្ហូបអាហារសមុទ្រស្រស់ៗដូចជាក្តាម បង្កង និងមឹក គឺជាមុខម្ហូបដែលទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាជាស្នាដៃធ្វើម្ហូបដ៏ល្បីនៃតំបន់។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
យោងតាម Wikipedia ក្នុងទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ ខេត្តព្រះសីហនុបានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ក្នុងគំនិតផ្តួចផ្តើម «ខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវ» របស់ចិន។ គម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធធំៗ ជាពិសេសផ្លូវល្បឿនលឿនភ្នំពេញ-ព្រះសីហនុ ដែលបានបើកដំណើរការនៅខែតុលា ឆ្នាំ ២០២២ បានធ្វើឱ្យការធ្វើដំណើររវាងរាជធានី និងខេត្តកាន់តែងាយស្រួល ព្រមទាំងពន្លឿនការដឹកជញ្ជូនទំនិញ។ លំហូរចូលនៃការវិនិយោគចិនបានជំរុញឱ្យមានការសាងសង់តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស និងគម្រោងអចលនទ្រព្យធំៗ ដែលបានផ្លាស់ប្តូរទេសភាពទីក្រុងព្រះសីហនុយ៉ាងខ្លាំង។
ទន្ទឹមនឹងការរីកចម្រើន ការអភិវឌ្ឍនេះក៏បាននាំមកនូវបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួន រួមមានការកើនឡើងនៃតម្លៃដីធ្លី ការផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅរបស់ប្រជាជនមូលដ្ឋាន និងសំណួរអំពីចីរភាពបរិស្ថាន (តាម Wikipedia)។ សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ខេត្តព្រះសីហនុមិនគ្រាន់តែជាទិសដៅទេសចរណ៍ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាករណីសិក្សាដ៏សំខាន់ស្តីពីការអភិវឌ្ឍនៅកម្ពុជាក្នុងបរិបទសកលភាវូបនីយកម្ម។