ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រិយ៍ បាជ្រាកិតិយាភា (Her Royal Highness Princess Bajrakitiyabha) ជាព្រះរាជបុត្រីច្បងរបស់ព្រះមហាក្សត្រថៃបច្ចុប្បន្ន ព្រះបាទសម្តេចព្រះវិជិរាលង្ករណ (King Maha Vajiralongkorn) និងព្រះមាតា ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រិយ៍ សុមសាវ៉ាលី កិតិយាការ (Princess Soamsavali Kitiyakara)។ យោងតាមវិគីភីឌា ព្រះនាងប្រសូត្រនៅថ្ងៃទី ៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៧៨ នៅទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ។ ព្រះនាងជាបុគ្គលឆ្នើមក្នុងវិស័យច្បាប់ និងការទូត ដោយបានទទួលការអប់រំខ្ពស់ពីស្ថាប័នល្បីៗ ហើយបានកាន់តួនាទីសំខាន់ៗជាច្រើនក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលថៃ និងអង្គការសហប្រជាជាតិ។ ក្រៅពីតួនាទីជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតថៃប្រចាំប្រទេសអូទ្រីស ស្លូវេនី និងស្លូវ៉ាគី ព្រះនាងក៏ជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតសុច្ឆន្ទៈរបស់ UNODC ផងដែរ។ ព្រឹត្តិការណ៍ដ៏រន្ធត់មួយបានកើតឡើងនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ នៅពេលព្រះនាងបានដួលសន្លប់ដោយសារបញ្ហាបេះដូង ហើយបានស្ថិតក្នុងសភាពសន្លប់រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រិយ៍ បាជ្រាកិតិយាភា ជាជនជាតិថៃ និងជាសមាជិកនៃរាជវង្សចក្រីដែលកំពុងកាន់អំណាច។ ព្រះនាងបានទទួលការសិក្សាថ្នាក់មធ្យមសិក្សានៅសាលាឯកជនក្នុងប្រទេសថៃ មុនពេលបន្តការសិក្សាផ្នែកច្បាប់នៅសាកលវិទ្យាល័យសុខោទ័យធម្មធិរាជ និងសាកលវិទ្យាល័យធម្មសាស្ត្រ ដោយបានទទួលបរិញ្ញាបត្រច្បាប់ក្នុងឆ្នាំ២០០២ យោងតាមវិគីភីឌា។ បន្ទាប់មក ព្រះនាងបានធ្វើដំណើរទៅសិក្សានៅសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយទទួលបានអនុបណ្ឌិតច្បាប់ (LL.M.) និងបណ្ឌិតច្បាប់ (S.J.D.) ពីសាកលវិទ្យាល័យខ័រណេល (Cornell Law School) ក្នុងឆ្នាំ២០០៥។ ព្រះនាងក៏មានជំនាញភាសាអង់គ្លេសយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ ដែលជួយដល់ការងារការទូតរបស់ព្រះអង្គ។ ក្រៅពីនេះ ព្រះនាងបានកាន់តួនាទីសាធារណៈជាច្រើន រួមមានការងារជាទីប្រឹក្សាច្បាប់នៅការិយាល័យអគ្គរដ្ឋមេធាវីថៃ និងការបង្កើតមូលនិធិព្រះនាងបាជ្រាកិតិយាភា ដែលផ្តោតលើការលើកកម្ពស់ជីវភាពជនក្រីក្រ ការអប់រំ និងការស្តារនីតិសម្បទាអ្នកទោស។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

យោងតាមវិគីភីឌា ព្រះនាងបាជ្រាកិតិយាភា ប្រសូត្រនៅឆ្នាំ១៩៧៨ ជាព្រះរាជបុត្រីតែមួយគត់របស់ព្រះមហាក្សត្រវិជិរាលង្ករណ និងព្រះជាយាទីមួយ គឺព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រិយ៍ សុមសាវ៉ាលី។ ទោះបីព្រះបិតានិងព្រះមាតាបានលែងលះគ្នានៅពេលក្រោយក៏ដោយ ក៏ព្រះនាងនៅតែមានឋានៈខ្ពស់ក្នុងរាជវង្ស ហើយជាព្រះរាជបុត្រីដែលមានការទំនុកទុកចិត្តពីព្រះរាជានិងរាជវង្សទាំងមូល។ ព្រះនាងបានបញ្ចប់បណ្ឌិតច្បាប់ពីសាកលវិទ្យាល័យខ័រណេលនៅឆ្នាំ២០០៥ ហើយវិលត្រឡប់មកប្រទេសថៃដើម្បីចាប់ផ្តើមអាជីពជាអ្នកច្បាប់ និងជាព្រះរាជទាយាទដែលបំពេញព្រះរាជកិច្ចយ៉ាងសកម្ម។

នៅឆ្នាំ២០១២ ព្រះនាងត្រូវបានតែងតាំងជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតវិសាមញ្ញនិងពេញអំណាចនៃព្រះរាជាណាចក្រថៃប្រចាំសាធារណរដ្ឋអូទ្រីស សាធារណរដ្ឋស្លូវេនី និងសាធារណរដ្ឋស្លូវ៉ាគី។ ក្នុងអំឡុងពេលនោះ ព្រះនាងបានចូលរួមចំណែកក្នុងការពង្រឹងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី និងបានតស៊ូមតិលើការងារមនុស្សធម៌។ នៅឆ្នាំ២០១៨ ព្រះនាងត្រូវបានអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិតែងតាំងជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតសុច្ឆន្ទៈរបស់ UNODC សម្រាប់នីតិរដ្ឋនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដើម្បីលើកកម្ពស់យុត្តិធម៌ព្រហ្មទណ្ឌ ការប្រឆាំងអំពើហិង្សាលើស្ត្រី និងការការពារសិទ្ធិជនងាយរងគ្រោះ។

កាលពីថ្ងៃទី ១៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ ព្រះនាងបានស្រុតខ្លួនដោយសារបញ្ហាបេះដូង ខណៈកំពុងហ្វឹកហាត់សត្វឆ្កែសម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍សប្បុរសធម៌មួយ នេះបើតាមការរាយការណ៍របស់ BBC ថៃ និងសារព័ត៌មានដទៃទៀត។ ព្រះនាងត្រូវបានបញ្ជូនទៅមន្ទីរពេទ្យភ្លាមៗ ហើយគ្រូពេទ្យបានធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យថាទ្រង់មានបញ្ហាបេះដូងធ្ងន់ធ្ងរ និងតម្រូវឲ្យព្យាបាលយូរអង្វែង។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ព្រះនាងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពសន្លប់ ហើយមិនទាន់មានរបាយការណ៍បញ្ជាក់ពីការប្រែប្រួលជាក់លាក់ណាមួយឡើយ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះបានធ្វើឲ្យប្រជាជនថៃ និងសាធារណជនទូទាំងពិភពលោកមានការព្រួយបារម្ភ និងបានបង្ហាញការគាំទ្រព្រះរាជវង្សថៃ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រិយ៍ បាជ្រាកិតិយាភា មានការពាក់ព័ន្ធយ៉ាងសំខាន់ជាមួយតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមទាំងប្រទេសកម្ពុជា តាមរយៈតួនាទីជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតសុច្ឆន្ទៈផ្នែកនីតិរដ្ឋរបស់ UNODC។ ការងាររបស់ព្រះនាងបានផ្តោតលើការលើកកម្ពស់យុត្តិធម៌ព្រហ្មទណ្ឌ ការប្រឆាំងអំពើហិង្សាលើស្ត្រី និងការកែទម្រង់ប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ ដែលសុទ្ធសឹងតែជាបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនឹងកម្ពុជាផងដែរ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ក្នុងនាមជាសមាជិករាជវង្សថៃដ៏មានឥទ្ធិពល ស្ថានភាពសុខភាពរបស់ព្រះនាងត្រូវបានតាមដានយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ដោយប្រជាជននៅកម្ពុជា ដែលមានទំនាក់ទំនងវប្បធម៌ និងប្រវត្តិសាស្ត្រយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយថៃ។ ព្រឹត្តិការណ៍សុខភាពរបស់ព្រះនាងក៏បានរំលេចនូវសារៈសំខាន់នៃការយកចិត្តទុកដាក់លើបញ្ហាសុខភាពមាតារាជបុត្រីក្នុងរាជវង្សថៃ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ស្ថានភាពនយោបាយ និងសង្គមនៅក្នុងប្រទេស។ សម្រាប់អ្នកអានចង្វាក់ខ្មែរ ទំព័រប្រធានបទនេះនឹងផ្តល់ព័ត៌មានថ្មីៗអំពីការវិវឌ្ឍន៍របស់ព្រះនាង និងបរិបទពាក់ព័ន្ធនានា។