ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

ខេត្តរតនគិរី គឺជាខេត្តមួយស្ថិតនៅភាគឦសាននៃប្រទេសកម្ពុជា។ តាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា ខេត្តនេះមានព្រំប្រទល់ជាប់ខេត្តមណ្ឌលគិរីនៅភាគខាងត្បូង និងខេត្តស្ទឹងត្រែងនៅភាគខាងលិច ព្រមទាំងជាប់ព្រំដែនអន្តរជាតិជាមួយប្រទេសឡាវនៅភាគខាងជើង និងប្រទេសវៀតណាមនៅភាគខាងកើត។

ខេត្តរតនគិរីត្រូវបានគេស្គាល់ជាយូរមកហើយថា ជាតំបន់ដែលមានសម្រស់ធម្មជាតិស្រស់ស្អាត។ ខេត្តនេះក៏ជាទីតាំងរបស់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចចម្រុះផងដែរ។ ប៉ុន្តែវិគីភីឌាបានកត់សម្គាល់ថា ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ការកាប់ឈើ និងការជីកយករ៉ែ បានធ្វើឱ្យខូចខាតបរិស្ថានរបស់ខេត្ត ដែលធ្លាប់ល្បីល្បាញខាងសម្រស់ធម្មជាតិ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ទឹកដីរបស់ខេត្តរតនគិរី លាតសន្ធឹងពីជួរភ្នំអាណ្ណាម (Annamite Range) នៅភាគខាងជើង កាត់តាមខ្ពង់រាបដែលពោរពេញទៅដោយភ្នំ ស្ថិតនៅចន្លោះទន្លេសេសាន (Tonlé San) និងទន្លេស្រែពក (Tonlé Srepok) រហូតដល់ព្រៃរបោះនៅតំបន់ត្រូពិច នៅភាគខាងត្បូង។ ផែនទីដែលដាក់បង្ហាញក្នុងអត្ថបទវិគីភីឌា ក៏បង្ហាញពីការបែងចែកតំបន់រដ្ឋបាលក្នុងខេត្តផងដែរ។

ក្នុងចំណោមទីតាំងធម្មជាតិគួរឱ្យកត់សម្គាល់ មានបឹងយក្សឡោម (Yak Loum) ដែលជាបឹងមាត់ភ្នំភ្លើង ស្ថិតនៅក្បែរក្រុងបានលុង។

ចំណែកផ្នែកប្រជាជនវិញ រូបភាពនៅក្នុងអត្ថបទវិគីភីឌា បង្ហាញពីវត្តមានរបស់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចនៅក្នុងខេត្តនេះ ដូចជាជនជាតិទំពួន (Tampuan) និងជនជាតិក្រោង (Kreung) ដែលរស់នៅតាមភូមិនានា ហើយមានសាលារៀនភូមិផ្ទាល់របស់ពួកគេ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមកំណត់របស់វិគីភីឌា ក្នុងអំឡុងសម័យសង្គ្រាមវៀតណាម ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក រីឆាដ និចសុន បានអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើការទម្លាក់គ្រាប់បែកដោយសម្ងាត់ ទៅលើគោលដៅរបស់វៀតណាម នៅក្នុងខេត្តរតនគិរី ក្នុងអំឡុងឆ្នាំ១៩៦៩ ដល់ឆ្នាំ១៩៧០។

ទីតាំងរបស់ខេត្តដែលជាប់ព្រំដែនជាមួយប្រទេសវៀតណាម គឺជាកត្តាដែលធ្វើឱ្យខេត្តនេះជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រឹត្តិការណ៍ប្រវត្តិសាស្ត្រនាសម័យនោះ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ការកាប់ឈើ និងការជីកយករ៉ែ គឺជាសកម្មភាពដែលបានបន្សល់ទុកស្នាមរបួសលើបរិស្ថានរបស់ខេត្តរតនគិរី ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ រូបភាពផ្សារមួយកន្លែងនៅក្រុងបានលុង ដែលដាក់បង្ហាញក្នុងអត្ថបទវិគីភីឌា បង្ហាញពីជីវភាពពាណិជ្ជកម្មប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នកស្រុក។

ផ្នែកវប្បធម៌វិញ សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចក្នុងខេត្ត បានរក្សាទំនៀមទម្លាប់របស់ខ្លួន។ រូបភាពពីវិគីភីឌា បង្ហាញពីផ្ទះប្រជុំមួយកន្លែង នៅក្នុងភូមិរបស់ជនជាតិក្រោង (Kreung) ក្បែរក្រុងបានលុង ដែលជាកន្លែងសម្រាប់ការជួបជុំរបស់សហគមន៍។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ផែនទីពីសំណុំទិន្នន័យ Global Forest Change ដែលត្រូវបានដាក់បង្ហាញក្នុងអត្ថបទវិគីភីឌា បង្ហាញពីឆ្នាំនៃការបាត់បង់គម្របព្រៃឈើនៅក្នុងខេត្តរតនគិរី ចាប់ពីឆ្នាំ២០០១ រហូតដល់ឆ្នាំ២០២៤។

សម្រាប់អ្នកអានរបស់ KhmerPulse ការវិវឌ្ឍន៍ផ្នែកបរិស្ថាននៅខេត្តរតនគិរី ជារឿងដែលគួរបន្តតាមដាន ព្រោះវិគីភីឌាបានកត់សម្គាល់ថា ការកាប់ឈើ និងការជីកយករ៉ែ បានធ្វើឱ្យខូចខាតបរិស្ថានរបស់ខេត្ត ហើយទិន្នន័យគម្របព្រៃឈើ បង្ហាញពីការបាត់បង់គម្របព្រៃឈើជាបន្តបន្ទាប់ ក្នុងចន្លោះឆ្នាំ២០០១ និងឆ្នាំ២០២៤។ ការផ្លាស់ប្ដូរទាំងនេះ ទាក់ទងដោយផ្ទាល់ទៅនឹងជីវភាពរស់នៅរបស់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច ដែលរស់នៅពឹងផ្អែកលើព្រៃឈើ និងដីធ្លីក្នុងតំបន់។