ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា Rosmah binti Mansor (រ៉ូស្មា ម៉ាន់ស៊រ) គឺជាភរិយាទីពីររបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក Najib Razak។ លោកស្រី Rosmah បានល្បីឈ្មោះទូទាំងអន្តរជាតិ ដោយសារការពាក់ព័ន្ធរបស់គាត់នៅក្នុងរឿងអាស្រូវពុករលួយដ៏ធំរបស់មូលនិធិ 1Malaysia Development Berhad (1MDB) និងការកាត់ទោសពីបទពុករលួយដែលពាក់ព័ន្ធនឹងគម្រោងថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យសម្រាប់សាលារៀននៅជនបទ។

កាលពីថ្ងៃទី ១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២២ តុលាការម៉ាឡេស៊ីបានប្រកាសថា លោកស្រី Rosmah មានពិរុទ្ធពីបទពុករលួយ ហើយបានផ្តន្ទាទោសគាត់ឱ្យជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេល ១០ ឆ្នាំ និងពិន័យជាប្រាក់ចំនួន ៣០៣ លានដុល្លារអាមេរិក។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅថ្ងៃទី ១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៤ តុលាការជាន់ខ្ពស់ម៉ាឡេស៊ីបានដោះលែងគាត់ពីបទចោទប្រកាន់ចំនួន ១៧ ពាក់ព័ន្ធនឹងការលាងលុយខុសច្បាប់ និងការគេចពន្ធ ដោយហេតុផលថាភស្តុតាងមិនគ្រប់គ្រាន់។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

លោកស្រី Rosmah Mansor មានសញ្ជាតិម៉ាឡេស៊ី ហើយជាបុគ្គលសាធារណៈដ៏មានឥទ្ធិពលមួយរូបក្នុងអំឡុងពេលដែលស្វាមីរបស់គាត់កាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រី។ តាមវិគីភីឌា គាត់គឺជាភរិយាទីពីររបស់លោក Najib Razak ដែលបានដឹកនាំប្រទេសពីឆ្នាំ ២០០៩ ដល់ឆ្នាំ ២០១៨។ ក្នុងតួនាទីជាភរិយារបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី លោកស្រី Rosmah តែងតែចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ផ្លូវការ និងសកម្មភាពសប្បុរសធម៌ជាច្រើន។ ភាពល្បីល្បាញរបស់គាត់ក៏ដោយសារតែរបៀបនៃការចំណាយហិរញ្ញវត្ថុដ៏សំខាន់របស់គាត់ផងដែរ ដែលទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ពីសារព័ត៌មាន និងសាធារណជន។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់លោកស្រី Rosmah Mansor មានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយនឹងអាជីពនយោបាយរបស់ស្វាមីរបស់គាត់គឺលោក Najib Razak។ លោក Najib បានក្លាយជានាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ីនៅខែមេសា ឆ្នាំ ២០០៩ ហើយភ្លាមៗនោះគ្រួសាររបស់គាត់បានស្ថិតក្រោមការយកចិត្តទុកដាក់របស់សាធារណជន។ ក្នុងអំឡុងពេលនោះ លោកស្រី Rosmah ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាភរិយាដ៏មានឥទ្ធិពល និងជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការសម្រេចចិត្តរដ្ឋាភិបាលមួយចំនួន ទោះបីជាមិនមានតំណែងផ្លូវការក៏ដោយ។

រឿងអាស្រូវ 1MDB បានផ្ទុះឡើងនៅឆ្នាំ ២០១៥ នៅពេលដែលរបាយការណ៍បានបង្ហាញថា មូលនិធិរដ្ឋរាប់ពាន់លានដុល្លារត្រូវបានកេងប្រវ័ញ្ច។ លោក Najib និងលោកស្រី Rosmah ត្រូវបានគេចោទប្រកាន់ថាបានទទួលប្រាក់ពីមូលនិធិនេះសម្រាប់ប្រើប្រាស់ផ្ទាល់ខ្លួន។ ការស៊ើបអង្កេតអន្តរជាតិបានបញ្ជាក់ថាមានការលាងលុយខុសច្បាប់ឆ្លងកាត់ប្រទេសជាច្រើន។ លោកស្រី Rosmah ក៏ត្រូវបានចោទប្រកាន់ដាច់ដោយឡែកពីបទពុករលួយក្នុងគម្រោងថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យ ដែលនាំទៅដល់ការកាត់ទោសរបស់គាត់នៅឆ្នាំ ២០២២។

ការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ២០១៨ បានបញ្ចប់របបដឹកនាំរបស់លោក Najib ហើយរដ្ឋាភិបាលថ្មីបានចាប់ផ្តើមដំណើរការតុលាការប្រឆាំងនឹងអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងភរិយា។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ករណីពុករលួយដែលធ្វើឲ្យលោកស្រី Rosmah ត្រូវបានផ្តន្ទាទោសគឺទាក់ទងនឹងគម្រោងផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីដល់សាលារៀននៅក្នុងប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។ យោងតាមវិគីភីឌា គាត់ត្រូវបានគេចោទប្រកាន់ថាបានប្រើប្រាស់ឥទ្ធិពលរបស់គាត់ដើម្បីទទួលសំណូកពីក្រុមហ៊ុនមួយ។ តុលាការបានកាត់ទោសគាត់កាលពីថ្ងៃទី ១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២២ ដោយពិន័យជាប្រាក់ចំនួន ៣០៣ លានដុល្លារអាមេរិក និងដាក់ពន្ធនាគាររយៈពេល ១០ ឆ្នាំ។ នេះជាការពិន័យដ៏ធំមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រម៉ាឡេស៊ី។

លើសពីនេះ លោកស្រី Rosmah ក៏ធ្លាប់ប្រឈមមុខនឹងបទចោទប្រកាន់ចំនួន ១៧ ពាក់ព័ន្ធនឹងការលាងលុយខុសច្បាប់ និងការគេចពន្ធ ប៉ុន្តែនៅថ្ងៃទី ១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៤ តុលាការជាន់ខ្ពស់ម៉ាឡេស៊ីបានដោះលែងគាត់ពីបទចោទទាំងនេះ ដោយសារតែភស្តុតាងមិនគ្រប់គ្រាន់។

ករណីទាំងនេះបានបង្ហាញពីបញ្ហាពុករលួយនៅក្នុងរដ្ឋាភិបាលម៉ាឡេស៊ី និងបញ្ហាប្រឈមក្នុងការកាត់ទោសអ្នកមានអំណាច។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៥-២០២៦ លោកស្រី Rosmah Mansor នៅតែជាបុគ្គលសាធារណៈដែលទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ពីសារព័ត៌មាន និងសាធារណជន ជាពិសេសនៅក្នុងប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ការផ្តន្ទាទោសគាត់នៅឆ្នាំ ២០២២ និងការដោះលែងមួយផ្នែកនៅឆ្នាំ ២០២៤ បានធ្វើឲ្យមានការពិភាក្សាជាបន្តបន្ទាប់អំពីយុត្តិធម៌ និងដំណើរការតុលាការក្នុងករណីពុករលួយកម្រិតខ្ពស់។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse នៅកម្ពុជា ករណីនេះផ្តល់ជាមេរៀនអំពីផលប៉ះពាល់នៃអំពើពុករលួយ និងការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ប្រទេសក្នុងតំបន់ក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំង។ លោកស្រី Rosmah នៅតែជាតួអង្គដ៏ចម្រូងចម្រាស ហើយការវិវត្តរបស់ករណីរបស់គាត់នឹងត្រូវបានតាមដានដោយអ្នកសង្កេតការណ៍នយោបាយនិងច្បាប់។