ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

នៅថ្ងៃទី ២៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២២ ប្រទេសរុស្ស៊ីបានបើកការឈ្លានពានទ្រង់ទ្រាយធំលើអ៊ុយក្រែន ដែលជាសង្គ្រាមធំបំផុតនិងសាហាវបំផុតនៅអឺរ៉ុបចាប់តាំងពីសង្គ្រាមលោកលើកទី ២ មក។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា ការប្រយុទ្ធបានបណ្តាលឲ្យមានអ្នកស្លាប់និងរបួសយ៉ាងច្រើនក្នុងចំណោមកងកម្លាំងយោធាទាំងសងខាង ព្រមទាំងស្លាប់ជនស៊ីវិលអ៊ុយក្រែនរាប់ម៉ឺននាក់។

គិតត្រឹមខែ មិថុនា ឆ្នាំ ២០២៦ កងទ័ពរុស្ស៊ីកាន់កាប់ប្រមាណ ២០ ភាគរយនៃទឹកដីអ៊ុយក្រែន។ ពីចំនួនប្រជាជនសរុប ៤១ លាននាក់ មានជនជាតិអ៊ុយក្រែនប្រមាណ ៨ លាននាក់ត្រូវបានផ្លាស់ទីលំនៅក្នុងស្រុក និងពី ៦ ទៅ ៧ លាននាក់បានភៀសខ្លួនចេញក្រៅប្រទេស ដែលបង្កើតវិបត្តិជនភៀសខ្លួនធំបំផុតនៅអឺរ៉ុបតាំងពីសង្គ្រាមលោកលើកទី ២ មក។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

អ៊ុយក្រែនជាប្រទេសមួយស្ថិតនៅអឺរ៉ុបខាងកើត មានព្រំប្រទល់ជាប់រុស្ស៊ីនៅភាគខាងជើងនិងខាងកើត ព្រមទាំងជាប់ប្រទេសបេឡារុស ប៉ូឡូញ ស្លូវ៉ាគី ហុងគ្រី រូម៉ានី និងម៉ុលដាវី។ តំបន់ដែលរងគ្រោះខ្លាំងជាងគេពីសង្គ្រាម រួមមាន ដុនបាស (ដូណេតស្ក៍ និងលូហានស្ក៍) ភាគខាងត្បូង (ខេរសុន ហ្សាប៉ូរីហ្សា) និងរាជធានីកៀវ។

មុនពេលសង្គ្រាមផ្ទុះឡើង អ៊ុយក្រែនមានប្រជាជនប្រមាណ ៤១ លាននាក់ (មិនរាប់បញ្ចូលគ្រីមៀ)។ ការវាយប្រហាររបស់រុស្ស៊ីបានបង្ខំឲ្យប្រជាជនរាប់លាននាក់ភៀសខ្លួនទៅកាន់បណ្តាប្រទេសជិតខាងដូចជា ប៉ូឡូញ អាល្លឺម៉ង់ និងសាធារណរដ្ឋឆែក ដែលនាំឲ្យមានវិបត្តិមនុស្សធម៌ធ្ងន់ធ្ងរ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ឫសគល់នៃសង្គ្រាមនេះបានចាប់ផ្តើមតាំងពីឆ្នាំ ២០១៤ នៅពេលរុស្ស៊ីបានបញ្ចូលឧបទ្វីបគ្រីមៀជាផ្នែកនៃទឹកដីខ្លួន ហើយគាំទ្រក្រុមឧទ្ទាមនិយមរុស្ស៊ីនៅតំបន់ដុនបាស។ តាមវិគីភីឌា ជម្លោះនេះបានបន្តរហូតដល់ឆ្នាំ ២០២២ ដោយមានការប៉ុនប៉ងការទូតដូចជា កិច្ចព្រមព្រៀង Minsk ប៉ុន្តែមិនទទួលបានជោគជ័យពេញលេញឡើយ។ នៅឆ្នាំ ១៩៩៤ រុស្ស៊ី សហរដ្ឋអាមេរិក និងចក្រភពអង់គ្លេស បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងធានាសន្តិសុខថានឹងគោរពឯករាជ្យភាពនិងបូរណភាពទឹកដីអ៊ុយក្រែន ជាថ្នូរនឹងការបោះបង់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។

នៅចុងឆ្នាំ ២០២១ រុស្ស៊ីបានប្រមូលកម្លាំងយោធាយ៉ាងច្រើននៅតាមព្រំដែនអ៊ុយក្រែន ហើយទាមទារឲ្យអង្គការណាតូឈប់ពង្រីកឥទ្ធិពលទៅទិសខាងកើត។ កិច្ចចរចាការទូតបានបរាជ័យ ហើយនៅថ្ងៃទី ២៤ កុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២២ ប្រធានាធិបតីវ្ល៉ាឌីមៀ ពូទីនបានប្រកាសប្រតិបត្តិការយោធាពិសេស ដែលជាការចាប់ផ្តើមនៃការឈ្លានពានទ្រង់ទ្រាយធំ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

សង្គ្រាមបានបង្កឲ្យមានការបំផ្លិចបំផ្លាញយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់សេដ្ឋកិច្ចអ៊ុយក្រែន និងពិភពលោក។ តាមវិគីភីឌា ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសំខាន់ៗជាច្រើនត្រូវបានបំផ្លាញ ដំណាំកសិកម្មមិនអាចនាំចេញបាន ធ្វើឲ្យមានវិបត្តិស្បៀងអាហារនិងថាមពលពិភពលោក។ ទណ្ឌកម្មដាក់ដោយប្រទេសលោកខាងលិចលើរុស្ស៊ីក៏បានជះឥទ្ធិពលដល់ទីផ្សារសកលផងដែរ។

ខាងវប្បធម៌ អត្តសញ្ញាណជាតិអ៊ុយក្រែនកាន់តែរឹងមាំ ដោយមានការគាំទ្រជាអន្តរជាតិតាមរយៈសិល្បៈ និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។ ត្រាស្មាក់ដែលមានរូបទាហានអ៊ុយក្រែនបង្ហាញកាយវិការមិនសមរម្យចំពោះនាវារុស្ស៊ី បានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃការតស៊ូរបស់អ៊ុយក្រែន។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ការវាយប្រហារលើទីតាំងប្រវត្តិសាស្ត្រនិងសាសនាជាច្រើនត្រូវបានកត់ត្រា ដែលបង្កការព្រួយបារម្ភពីការបាត់បង់បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

គិតត្រឹមពាក់កណ្តាលឆ្នាំ ២០២៦ សង្គ្រាមនៅតែបន្តកើតមាន ដោយមានការប្រយុទ្ធគ្នាយ៉ាងស្វិតស្វាញនៅតំបន់ភាគខាងកើត និងខាងត្បូងអ៊ុយក្រែន។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា អ៊ុយក្រែនបានបើកការវាយលុកតបតនៅខែសីហា ឆ្នាំ ២០២៤ ចូលទឹកដីឃ័រស្ក៍ (Kursk) របស់រុស្ស៊ី ខណៈរុស្ស៊ីក៏បន្តរុលទៅមុខនៅភាគខាងកើត ជាពិសេសការដណ្តើមយកទីក្រុង Bakhmut និង Avdiivka។

សហគមន៍អន្តរជាតិបានបន្តផ្តល់ជំនួយយោធា និងហិរញ្ញវត្ថុដល់អ៊ុយក្រែន រួមទាំងប្រព័ន្ធរ៉ុក្កែត HIMARS រថក្រោះ Leopard និងការហ្វឹកហាត់អ្នកបើកយន្តហោះចម្បាំង F-16។ កិច្ចប្រជុំកំពូលស្តីពីសន្តិភាពអ៊ុយក្រែននៅប្រទេសស្វីសក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៤ បានទាក់ទាញការចូលរួមពីមេដឹកនាំពិភពលោក ប៉ុន្តែមិនទាន់សម្រេចបានកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពឡើយ។ រុស្ស៊ីបានពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសចិន កូរ៉េខាងជើង និងអ៊ីរ៉ង់ ដែលធ្វើឲ្យស្ថានការណ៍កាន់តែស្មុគស្មាញ។

សង្គ្រាមនេះនៅតែជាបញ្ហាចម្បងសម្រាប់សន្តិសុខពិភពលោក ហើយលទ្ធផលរបស់វានឹងមានឥទ្ធិពលយ៉ាងជ្រាលជ្រៅដល់របៀបរៀបរយពិភពលោកនាពេលអនាគត។